Pistolet maszynowy Thompson

Thompson
Thompson M1928A1
Dane podstawowe
Państwo	Stany Zjednoczone
Producent	Savage, Utica, NY i Auto-Ordnance, Bridgeport, CT
Rodzaj	Pistolet maszynowy
Historia
Prototypy	1919-1921
Produkcja seryjna	1921-1944
Wyprodukowano	1387134 szt. z czego 847991 w Auto-Ordnance a 539143 w Savage
Dane techniczne
Kaliber	11,43
Nabój	.45 ACP (11,43 × 23 mm)
Magazynek	pudełkowy 18, 20 lub 30 nab. bębnowy 50 lub 100 nab.
Wymiary
Długość	857 mm (M1928) 856 mm (M1928A1) 813 mm (M1)
Długość lufy	267 mm (M1928, M1928A1) 268 mm (M1)
Długość linii celowniczej	559 mm (M1928) 536 mm (M1)
Masa
broni	4,9 kg (M1928) 4,7 kg (M1)
Inne
Prędkość pocz. pocisku	280-290 m/s
Szybkostrzelność teoretyczna	900 strz./min.
Szybkostrzelność praktyczna	600-700 strz./min.
Zasięg skuteczny	200 m
Multimedia w Wikimedia Commons

Pistolet maszynowy Thompson, znany także jako Tommy gun – amerykański pistolet maszynowy produkowany przez firmę Auto-Ordnance, rozsławiony w czasach prohibicji w Stanach Zjednoczonych, kiedy bardzo często „występował” w filmach jako broń zarówno gangsterów, jak i policji. Szczególnie popularny wśród żołnierzy amerykańskich podczas II wojny światowej.

Służba

W Stanach Zjednoczonych Thompson był początkowo używany przez siły porządkowe, przede wszystkim przez FBI aż do 1976, kiedy został wycofany ze służby. Wszystkie Thompsony będące własnością rządu amerykańskiego zostały zniszczone z wyjątkiem kilku egzemplarzy muzealnych.

Obecnie oryginalny i sprawny model z 1928 kosztuje około 15 000 $. Łącznie wyprodukowano około 1,7 mln sztuk tej broni, z czego 1 387 134 egzemplarzy uproszczonego modelu M1 używanego w czasie II wojny światowej.

Wersje

• M1921 – pierwszy model produkcyjny, bardzo dobrze wykończony, części drewniane były wykonane ze szlachetnych odmian drewna.
• M1927 – samopowtarzalna odmiana M1921, strzelająca wyłącznie ogniem pojedynczym.
• M1928 – krótsza odmiana M1921, najbardziej znana wersja pistoletu maszynowego Thompsona, pojawiająca się w wielu filmach. W latach 30. weszła na wyposażenie US Navy i Marines. W momencie wybuchu II wojny światowej wielkie zamówienia z Wielkiej Brytanii i Francji uratowały producenta przed bankructwem.
• M1928A1 – model, który wszedł do produkcji tuż przed japońskim atakiem na Pearl Harbor. Zmiany polegały przede wszystkim na zastąpieniu przedniego chwytu łożem oraz na uproszczeniu konstrukcji. Ta wersja była znacznie tańsza w produkcji. Mogła używać magazynków pudełkowych z 20 lub 30 nabojami lub bębnowych z 50 lub 100 nabojami, choć w praktyce okazało się, że korzystanie z magazynków bębnowych prowadziło do częstych zacięć.
• M1 – jeszcze bardziej uproszczona wersja tego pistoletu maszynowego. Zamek półswobodny zastąpiono w nim zamkiem swobodnym. Z lufy zniknęły charakterystyczne żebra poprawiające chłodzenie, a rękojeść napinania zamka przeniesiono na prawy bok komory zamkowej. Wersja M1 mogła być zasilana tylko z magazynków pudełkowych. Weszła do służby w 1943.

Dane taktyczno-techniczne

Wzór	M1921	M1928	M1
Nabój	.45 ACP (11,43 × 23 mm)	.45 ACP (11,43 × 23 mm)	.45 ACP (11,43 × 23 mm)
Masa broni nie załadowanej (kg)	4,9	4,9	4,7
Długość broni (mm)	857	857	813
Długość lufy (mm)	372mm z długą i267 z krótką lufą	267	268
Długość linii celowniczej (mm)	??	559	536
Szybkostrzelność teoretyczna (strz./min)	600-725	700	700
Prędkość początkowa pocisku (m/s)	280 m/s	280 m/s	280 m/s
Zasięg efektywny(m)	200	200	200

Bibliografia

• Walter Schultz: 1000 ręcznej broni palnej. Ożarów Mazowiecki: Wydawnictwo Olesiejuk, 2011, s. 241. ISBN 978-83-7708-745-9. 

Linki zewnętrzne

• Oficjalna strona "Tommy Guna" (ang.)
• "Nieoficjalna strona" (ang.)