Przydech

Przydech, inaczej aspiracja – zjawisko fonetyczne polegające na energicznym rozwarciu wcześniej zwartych narządów mownych, co daje słaby dźwięk h towarzyszący artykulacji danej spółgłoski zwartej.

Gdy aspiracja zostaje wykorzystana do różnicowania wyrazów, staje się cechą fonologiczną, np. w zulu i chińskim.

Historia

Dźwięczne spółgłoski przydechowe *bʰ *dʰ *gʰ (określane ściślej jako dysząco dźwięczne) istniały w praindoeuropejskim lecz zanikły w większości języków pochodnych, np. w polskim przeszły w zwyczajne /b d g/.

Zostały zachowane do dziś w językach indoaryjskich.

W klasycznym języku greckim kontynuantami tych fonemów są bezdźwięczne /pʰ tʰ kʰ/, zapisywane literami φ, θ i χ. W nowogreckim spółgłoski te uległy jednak spirantyzacji.