Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Pułk Lotnictwa Myśliwskiego Normandia-Niemen Истребительный Aвиационный Полк "Нормандия-Неман" Escadron de chasse 2/30 Normandie-Niemen |
|
 |
|
| Emblemat Pułku Lotnictwa Myśliwskiego "Normandia-Niemen" | |
| Historia | |
| Państwo | .svg&filetimestamp=20111011135214){kind=small} ZSRR Wolna Francja |
| Sformowanie | 1942 |
| Rozformowanie | 1945 |
| Nazwa wyróżniająca | Normandia-Niemen |
| Tradycje | |
| Tradycje jednostki kontynuuje lub kontynuowały |  Francja eskadra EC 2/30 "Normandie-Niémen" Rosja 18 pułk myśliwski |
| Dowódcy | |
| Pierwszy | Joseph Pouliquen |
| Ostatni | Louis Delfino |
| Działania zbrojne | |
| Wielka Wojna Ojczyźniana | |
| Organizacja | |
| Podporządkowanie | Siły Powietrzne ZSRR |
| Skład | 3 eskadry |
Pułk Lotnictwa Myśliwskiego "Normandia-Niemen" (ros. Истребительный Aвиационный Полк "Нормандия-Неман") – oddział lotnictwa myśliwskiego Sił Zbrojnych Wolnej Francji, walczący w składzie Armii Czerwonej podczas II wojny światowej.
Spis treści |
W lutym 1942 szef sztabu Sił Lotniczych Wolnej Francji gen. Martial Valin przedstawił pomysł utworzenia francuskiej jednostki lotniczej w składzie Armii Czerwonej, która walczyłaby z Niemcami na froncie wschodnim. Idea ta pojawiła się wskutek sugestii gen. Charles'a de Gaulle’a, aby Francuzi walczyli z Niemcami na wszystkich frontach II wojny światowej. Po uzyskaniu zgody odpowiednich rządów i organów decyzyjnych uzgodniono, że francuscy piloci będą operacyjnie podlegać Sowietom, lecz będą dowodzeni przez własnych oficerów. Sprzęt wojskowy i zaopatrzenie miał dostarczyć ZSRR.
Francuzi utworzyli Grupę Myśliwską nr 3 (Groupe de Chasse 3), która otrzymała nazwę "Normadia". Składała się z trzech eskadr: "Rouen", "Le Havre" i "Cherbourg". Godłem Grupy był herb Normandii, tj. 2 lamparty o złotych paszczach. Lotnicy rekrutowali się głównie z Bliskiego Wschodu i Wielkiej Brytanii. 12 listopada 1942 grupa 62 pilotów i mechaników została przetransportowana samolotami z Rayaku w Libanie do Bagdadu, a stamtąd koleją do Teheranu. Ze stolicy Iranu 3 sowieckie samoloty transportowe zabrały ich do Baku, a następnie do Moskwy. Ostatecznie 2 grudnia trafili do bazy szkoleniowej Iwanowo. Szkolenie lotnicze odbywało się na samolotach UT-2 i starszych U-2 (tzw. kukuruźnikach), a następnie na 2-miejscowych Jak-7, aby ostatecznie przejść na samoloty myśliwskie Jak-1. 11 marca 1943 Pułk "Normandie" zakończył oficjalnie szkolenie.
Pułk został przydzielony na lotnisko Połotnianyj Zawod, wchodząc w skład sowieckiej 1 Armii Lotniczej. Pierwsze zwycięstwo powietrzne uzyskano 5 kwietnia 1943 r. na samolocie Jak-1, w które na początku była wyposażona jednostka. 17 lipca tego roku zaginął podczas akcji dotychczasowy dowódca Jean Tulasne. Jego funkcję objął Pierre Pouyade. 6 listopada pułk został przeniesiony do Tuły. Jedynie 6 pilotów pozostało z pierwotnego składu, reszta pochodziła z uzupełnień. Pułk odnosił liczne zwycięstwa powietrzne, stąd był wielokrotnie odznaczany różnymi medalami, podobnie jak francuscy piloci. W 1944 odbyli oni szkolenie na nowocześniejszych samolotach Jak-9D, po czym powrócili na front. Do listopada tego roku pułk działał na obszarze między miejscowością Dubrowka a Gross-Kalweitchen w Prusach Wschodnich. Za zasługi bojowe w walkach przy forsowaniu rzeki Niemen otrzymał w październiku nazwę "Normandie-Niemen". 16 października Francuzi zestrzelili 29 niemieckich samolotów bez strat własnych. Istnieje podejrzenie, że w tym okresie atakowali oni z powietrza polskie oddziały partyzanckie Armii Krajowej, wycofujące się na zachód, choć prawdopodobnie nie zdawali sobie z tego sprawy. W grudniu dowódca pułku P. Pouyade wraz z grupą pilotów-weteranów powrócił do Francji, a na czele jednostki stanął Louis Delfino. Od 14 stycznia działała ona z Dopenen w Prusach Wschodnich. Szlak bojowy zakończyła 9 maja 1945 w miejscowości Heiligenbeil. Francuzi stoczyli 869 walk powietrznych, w których zestrzelili na pewno 273 niemieckie samoloty (najwięcej Fw-190 różnych wersji).
Pułk był odznaczony francuskimi odznaczeniami: Legią Honorową, Croix de la Libération, Médaille Militaire i Croix de Guerre oraz sowieckimi: Orderem Czerwonej Gwiazdy i Orderem Aleksandra Newskiego. Piloci Marcel Albert, Marcel Lefèvre, Jacques André i Roland de La Poype otrzymali tytuły Bohatera Związku Radzieckiego.
14 czerwca 1945 trzydzieści osiem lub czterdzieści samolotów Jak-3 (podarowanych Francuzom przez Józefa Stalina) wystartowało z Elbląga, docierając 20 czerwca do Francji. Służyły one we francuskim lotnictwie do kwietnia 1947.
W 1960 został nakręcony film produkcji francusko-radzieckiej w reżyserii Jeana Dréville’a i Damira Wiatycha-Berejnycha pt.: "Normandie-Niémen".
Obecnie istnieją dwie jednostki lotnicze kultywujące tradycje Pułku Lotnictwa Myśliwskiego "Normandia-Niemen": francuska eskadra EC 2/30 "Normandie-Niémen", stacjonująca w Colmar i rosyjski 18 Witebski Pułk Lotnictwa Myśliwskiego Gwardii (18-й гвардейский Витебский дважды Краснознаменный ордера Суворова второй степени истребительный полк ВВС России "Нормандия-Неман"), stacjonujący w Ussuryjsku na Dalekim Wschodzie.
Pułk Lotnictwa Myśliwskiego "Normandie-Niemen" użytkował następujące samoloty:
Myśliwce oznaczone były jak wszystkie sowieckie samoloty, czyli miały namalowane czerwone gwiazdy z białą lub żółtą obwódką na kadłubie, sterze kierunku oraz górnych i dolnych częściach skrzydeł. Jedynymi oznaczeniami francuskimi były pionowe pasy w kolorach flagi francuskiej na kołpakach śmigieł. Część samolotów miała namalowane pod kabinami hasła pamiątkowe w stylu: "Dzielnemu lotnikowi francuskiemu pracownicy..." Ponadto niektóre Jaki miały małe francuskie kokardy na boku kadłuba.
Dowódcy Pułku
Dowódcy 1 eskadry "Rouen"
Dowódcy 2 eskadry "Le Havre"
Dowódcy 3 eskadry "Cherbourg"
W 1944 dokonano pochówku dwóch pilotów francuskich na cmentarzu komunalnym w Węgorzewie. W 1946 Niemiec o nieznanym nazwisku przekazał Wincentemu Puźlewiczowi, mieszkańcowi Pawłowa informacje, że doszło do walki powietrznej w wyniku której, został strącony myśliwski samolot, o oznakowaniach radzieckich, samolot spadł na teren bagnisty, około 5 km od Węgorzewa (między Czerwonym Dworem, a Pawłowem). W wyniku tej walki doszło do spalenia stodoły tego Niemca. Możliwe jest że piloci pochowani na cmentarzu komunalnym w Węgorzewie byli pilotami tego samolotu. W wyniku likwidacji grobów na cmentarzu, zlikwidowano również (w latach 70 i 80) groby tych lotników. Płyty nagrobne po przemieszczeniu, nadal spoczywały na powierzchni cmentarza do 2005 roku, następnie zostały złożone w miejscu składowania, skąd zostały prawdopodobnie skradzione. W wyniku czego stracono nazwiska lotników francuskich.
Na prośbę Burmistrza Miasta Węgorzewa, tamtejsze Muzeum Kultury Ludowej zwróciło się z prośbą o ustalenie danych personalnych lotników Francuskich oraz wszelkich informacji związanych z tym wojennym wydarzeniem do: Ambasady Rosyjskiej w Polsce Wydział Historyczno-Memorialny, Ambasady Republiki Francuskiej w Polsce Attache Obrony, Rada Ochrony Pamieci Walk i Męczeństwa w Warszawie, Centralne Archiwum Wojskowe w Warszawie,Deutsche Dienststelle Wermachts Auskunft Stelle w Berlinie, Bundesarchuv Koblenz Militarchiv Freiburg.
14 lipca 2009 został odnaleziony zapis w księdze zmarłych pochowanych na cmentarzu Komunalnym w Węgorzewie. (,,Domniemane szczątki ludzkie 8.07.1998 VII, XII 18(w3993) domniemany grób francuskiego pilota.[potrzebne źródło])
