Puchar Gordona Bennetta wręczony po raz pierwszy w
1906
Puchar Gordona Bennetta – Międzynarodowe Zawody Balonów Wolnych. Po raz pierwszy zostały zorganizowane przez Amerykanina, wydawcę, milionera i entuzjastę sportów ekstremalnych Jamesa Gordona Bennetta w 1906 w Paryżu. Od tego czasu odbywały się co roku w kraju, którego załoga zwyciężyła w ostatnich zawodach. Po przerwie spowodowanej I wojną światową, zawody były prowadzone corocznie do wybuchu II wojny światowej. W 1939 organizatorem kolejnych była Polska. Zawody miały się odbyć 3 września we Lwowie, lecz wybuch wojny uniemożliwił ich przeprowadzenie. Po wojnie zawody zostały wznowione dopiero w 1983, także w Paryżu, a zdobywcami pucharu zostali wtedy Polacy: Stefan Makné oraz Ireneusz Cieślak.
Zwycięzcą pierwszych zawodów zorganizowanych w 1906 w Paryżu był Amerykanin Frank Purdy Lahm, który wraz z Henrym Hersey’em przeleciał 641 km do północno-wschodniego wybrzeża Anglii. Najdłużej utrzymywał się rekord ustanowiony podczas zawodów zorganizowanych w 1912 w Stuttgarcie. Balon z załogą francuską Maurice Bienaimé i René Rumpelmayer przeleciał wówczas 2191,00 km, docierając w okolice Riazania w Rosji. Dopiero w 2005 podczas zawodów w Albuquerque belgijska załoga Robert Berben i Benoît Siméons pobiła dotychczasowy rekord, przelatując balonem 3400,39 km do St. Michel de Squatec koło Quebec w Kanadzie.
W 1908 szwajcarska załoga Theodor Schaeck i Emil Messner ustanowiła rekord czasu lotu balonem 73 h. Rekord ten został pobity dopiero w 1995 przez załogę niemiecką Wilhelm Eimers i Bernd Landsmann, która uzyskała czas 92:11 h.
W okresie międzywojennym Puchar Gordona Bennetta zdobywały na własność ekipy trzech państw: pierwszy w 1924 – Belgia dzięki sukcesom Ernesta Demuytera, następne dwukrotnie Stany Zjednoczone, wreszcie w 1935 Polska. Po wojnie dwukrotnie zdobyła puchar na własność ekipa Austrii (1987 i 1990) oraz raz – Francji (2003). Utarł się zwyczaj, że zdobywca Pucharu fundował następny i zawody były kontynuowane.
Podczas Międzynarodowych Zawodów Balonów Wolnych ekipa polska pięciokrotnie (1933, 1934, 1935, 1938 i 1983) zdobyła Puchar Gordona Bennetta. Trzecie z rzędu zwycięstwo sprawiło, że w 1935 Polska otrzymała puchar ten na własność.
| Data |
Miejsce zawodów |
Załoga |
Kraj |
Balon |
Czas lotu [h] |
Odległość [km] |
| 30.09.1906 |
Paryż (Francja) |
Frank Purdy Lahm, Henry Hersey |
Stany Zjednoczone |
United States |
22:15 |
641,10 |
| 21.10.1907 |
Saint Louis (Stany Zjednoczone) |
Oskar Erbslöh, Henry Helm Clayton |
Niemcy |
Pommern |
40:00 |
1403,55 |
| 11.10.1908 |
Berlin (Niemcy) |
Theodor Schaeck, Emil Messner |
Szwajcaria |
Helvetia |
73:01 |
1190,00 |
| 3.10.1909 |
Zurych (Szwajcaria) |
Edgar W. Mix, Andre Roussel |
Stany Zjednoczone |
America II |
35:07 |
1121,11 |
| 17.10.1910 |
Saint Louis (Stany Zjednoczone) |
Alan Ramsay Hawley, Augustus Post |
Stany Zjednoczone |
America II |
44:25 |
1887,60 |
| 5.10.1911 |
Kansas City (Stany Zjednoczone) |
Hans Gericke, Otto Duncker |
Niemcy |
Berlin II |
12:28 |
757,84 |
| 27.10.1912 |
Stuttgart (Niemcy) |
Maurice Bienaimé, René Rumpelmayer |
Francja |
La Picardie |
45:42 |
2191,00 |
| 12.10.1913 |
Paryż (Francja) |
Ralph Hazlett Upson, Ralph Albion Drury Preston |
Stany Zjednoczone |
Goodyear |
43:30 |
618,00 |
| 23.10.1920 |
Birmingham (Stany Zjednoczone) |
Ernst Demuyter, Mathieu Labrousse |
Belgia |
Belgica |
40:15 |
1769,00 |
| 18.09.1921 |
Bruksela (Belgia) |
Paul Armbruster, Louis Ansermier |
Szwajcaria |
Zurych |
27:24 |
766,00 |
| 6.08.1922 |
Genewa (Szwajcaria) |
Ernest Demuyter, Alexander Veenstra |
Belgia |
Belgica |
25:49 |
1372,10 |
| 23.09.1923 |
Bruksela (Belgia) |
Ernest Demuyter, Leon Coeckelbergh |
Belgia |
Belgica |
21:00 |
1155,00 |
| 15.06.1924 |
Bruksela (Belgia) |
Ernest Demuyter, Leon Coeckelbergh[1] |
Belgia |
Belgica |
43:16 |
714,00 |
| 7.06.1925 |
Bruksela (Belgia) |
Alexander Veenstra, Philippe Quersin |
Belgia |
Prince Leopold |
47:30 |
1345,00 |
| 30.05.1926 |
Antwerpia (Belgia) |
Ward Tunte van Orman, Walter W. Morton |
Stany Zjednoczone |
Goodyear III |
16:37 |
864,00 |
| 10.09.1927 |
Detroit (Stany Zjednoczone) |
Edward J. Hill, Arthur G. Schlosser |
Stany Zjednoczone |
Detroit |
48:00 |
1198,00 |
| 30.06.1928 |
Detroit (Stany Zjednoczone) |
William Elsworth Kepner, William Olmstead Eareckson[2] |
Stany Zjednoczone |
US Army |
48:00 |
740,80 |
| 28.09.1929 |
Saint Louis (Stany Zjednoczone) |
Ward Tunte van Orman, Alan L. McCracken |
Stany Zjednoczone |
Goodyear VIII |
24:00 |
548,94 |
| 1.09.1930 |
Cleveland (Stany Zjednoczone) |
Ward Tunte van Orman, Alan L. McCracken |
Stany Zjednoczone |
Goodyear VIII |
27:56 |
872,00 |
| 25.09.1932 |
Bazylea (Szwajcaria) |
Thomas G.W. Settle, Wilfred Bushnell[3] |
Stany Zjednoczone |
US Army |
41:20 |
1550,00 |
| 2.09.1933 |
Chicago (Stany Zjednoczone) |
Franciszek Hynek, Zbigniew Burzyński |
Polska |
SP-ADS Kościuszko |
38:32 |
1361,00 |
| 23.09.1934 |
Warszawa (Polska) |
Franciszek Hynek, Władysław Pomaski |
Polska |
SP-ADS Kościuszko |
44:48 |
1333,00 |
| 16.09.1935 |
Warszawa (Polska) |
Zbigniew Burzyński, Władysław Wysocki[4] |
Polska |
SP-AMY Polonia II |
57:54 |
1650,47 |
| 30.08.1936 |
Warszawa (Polska) |
Ernest Demuyter, Pierre Hoffmans |
Belgia |
OO-BFM Belgica |
46:24 |
1715,80 |
| 20.06.1937 |
Bruksela (Belgia) |
Ernest Demuyter, Pierre Hoffmans |
Belgia |
OO-BFM Belgica |
46:15 |
1396,00 |
| 11.09.1938 |
Liège (Belgia) |
Antoni Janusz, Franciszek Janik |
Polska |
SP-BCU LOPP |
37:47 |
1692,00 |
| 3.09.1939 |
Lwów (Polska) |
Zawody nie odbyły się z powodu wybuchu II wojny światowej |
| 1.07.1983 |
Paryż (Francja) |
Stefan Makné, Ireneusz Cieślak |
Polska |
SP-BZO Polonez |
36:00 |
690,00 |
| 13.10.1984 |
Zurych (Szwajcaria) |
Karl Spenger, Martin Messner |
Szwajcaria |
HB-BFC Jura |
43:08 |
793,00 |
| 28.09.1985 |
Genewa (Szwajcaria) |
Josef Starkbaum, Gert Scholz |
Austria |
HB-BBL Volksbank |
21:09 |
342,00 |
| 18.10.1986 |
Salzburg (Austria) |
Josef Starkbaum, Gert Scholz |
Austria |
HB-BBL Volksbank |
19:11 |
272,43 |
| 3.10.1987 |
Seefeld in Tirol (Austria) |
Josef Starkbaum, Gert Scholz[5] |
Austria |
HB-BBL Volksbank |
32:16 |
852,00 |
| 23.10.1988 |
Bregenz (Austria) |
Josef Starkbaum, Gert Scholz |
Austria |
OE-PZS Polarstern |
41:09 |
1110,90 |
| 16.09.1989 |
Lech (Austria) |
Josef Starkbaum, Gert Scholz |
Austria |
OE-PZS Polarstern |
37:33 |
911,20 |
| 2.09.1990 |
Lech (Austria) |
Josef Starkbaum, Gert Scholz[6] |
Austria |
OE-PZS Polarstern |
33:20 |
692,50 |
| 21.09.1991 |
Lech (Austria) |
Volker Kuinke, Jürgen Schubert |
Niemcy |
D-EUREGIO |
44:18 |
1039,40 |
| 19.09.1992 |
Stuttgart (Niemcy) |
David Levin, James Herschend |
Stany Zjednoczone |
D-ASPEN |
45:36 |
964,19 |
| 4.10.1993 |
Albuquerque (Stany Zjednoczone) |
Josef Starkbaum, Rainer Röhsler |
Austria |
OE-PZS Polarstern |
59:29 |
1832,00 |
| 18.09.1994 |
Lech (Austria) |
Karl Spenger, Christian Stoll |
Szwajcaria |
HB-BZH Stadt Wil |
31:01 |
825,14 |
| 9.09.1995 |
Wil (Szwajcaria) |
Wilhelm Eimers, Bernd Landsmann |
Niemcy |
D-OCOL Columbus II |
92:11 |
1628,10 |
| 28.09.1996 |
Warstein (Niemcy) |
Wilhelm Eimers, Bernd Landsmann |
Niemcy |
D-OCOL Columbus II |
72:01 |
1286,90 |
| 7.09.1997 |
Warstein (Niemcy) |
Vincent Leys, Jean François Leys |
Francja |
F-PPSE Le Petit Prince |
45:30 |
1732,50 |
| 12.09.1998 |
Paryż (Francja) |
Zawody nie odbyły się z powodu złych warunków meteorologicznych |
| 1.10.1999 |
Albuquerque (Stany Zjednoczone) |
Phillipe De Cock, Ronny Van Havare |
Belgia |
D-OCOX Belgica II |
40:15 |
1666,54 |
| 9.09.2000 |
Saint-Hubert (Belgia) |
Wilhelm Eimers, Bernd Landsmann |
Niemcy |
D-OOWE Columbus IV |
70:49 |
795,70 |
| 8.09.2001 |
Warstein (Niemcy) |
Vincent Leys, Jean François Leys |
Francja |
F-PPSE Le Petit Prince |
77:47 |
1626,60 |
| 31.08.2002 |
Châtellerault (Francja) |
Vincent Leys, Jean François Leys |
Francja |
F-PPSE Le Petit Prince |
69:59 |
1282,30 |
| 14.09.2003 |
Arc-et-Senans (Francja) |
Vincent Leys, Jean François Leys[7] |
Francja |
F-PPSE Le Petit Prince |
53:42 |
1596,50 |
| 29.08.2004 |
Thionville (Francja) |
Richard Abruzzo, Carol Rymer Davis |
Stany Zjednoczone |
N96YD Zero Gravity |
52:52 |
1803,36 |
| 1.10.2005 |
Albuquerque (Stany Zjednoczone) |
Robert Berben, Benoît Siméons |
Belgia |
N6326T |
65:20 |
3400,39 |
| 9.09.2006 |
Waasmunster (Belgia) |
Philippe De Cock, Ronny Van Havere |
Belgia |
D-OCOX Belgica II |
66:53 |
2449,60 |
| 15.09.2007 |
Bruksela (Belgia) |
Zawody nie odbyły się |
| 7.10.2008 |
Albuquerque (Stany Zjednoczone) |
David Hempleman-Adams, Jonathan Mason |
Wielka Brytania |
N4054N Lady Luck |
74:12 |
1768,67 |
| 5.09.2009 |
Genewa (Szwajcaria) |
Sébastien Rolland, Vincent Leys |
Francja |
F-PPSE Golden Eyes |
85:18 |
1588,29 |
| 25.09.2010 |
Bristol (Wielka Brytania) |
Kurt Frieden, Pascal Witprächtiger |
Szwajcaria |
HB-QKF MM-Technics |
58:37 |
2434,31 |
[edytuj] Wyniki Polaków
| Data |
Miejsce zawodów |
Lokata |
Załoga |
Balon |
Czas lotu [h] |
Odległość [km] |
| 25.09.1932 |
Bazylea (Szwajcaria) |
4 |
Władysław Pomaski, Antoni Janusz |
SP-AHX Polonia |
24:00 |
1181,00 |
| 6 |
Franciszek Hynek, Zbigniew Burzyński |
SP-AHW Gdynia |
17:05 |
1089,00 |
| 2.09.1933 |
Chicago (Stany Zjednoczone) |
1 |
Franciszek Hynek, Zbigniew Burzyński |
SP-ADS Kościuszko |
38:32 |
1361,00 |
| 23.09.1934 |
Warszawa (Polska) |
1 |
Franciszek Hynek, Władysław Pomaski |
SP-ADS Kościuszko |
44:48 |
1333,00 |
| 2 |
Zbigniew Burzyński, Jan Zakrzewski |
SP-ANA Warszawa II |
36:42 |
1304,00 |
| 4 |
Antoni Janusz, Ignacy Wawszczak |
SP-AMY Polonia II |
22:04 |
1138,00 |
| 16.09.1935 |
Warszawa (Polska) |
1 |
Zbigniew Burzyński, Władysław Wysocki |
SP-AMY Polonia II |
57:54 |
1650,47 |
| 2 |
Antoni Janusz, Ignacy Wawszczak |
SP-ANA Warszawa II |
46:52 |
1567,13 |
| 5 |
Franciszek Hynek, Władysław Pomaski |
SP-ADS Kościuszko |
48:01 |
1306,47 |
| 30.08.1936 |
Warszawa (Polska) |
2 |
Antoni Janusz, Stanisław Brenk |
SP-BCU LOPP |
38:02 |
1534,28 |
| 5 |
Franciszek Hynek, Franciszek Janik |
SP-ANA Warszawa II |
33:20 |
1453,36 |
| 6 |
Zbigniew Burzyński, Władysław Pomaski |
SP-AMY Polonia II |
31:45 |
1428,64 |
| 20.06.1937 |
Bruksela (Belgia) |
2 |
Antoni Janusz, Leszek Krzyszkowski |
SP-AMY Polonia II |
46:30 |
1364,00 |
| 5 |
Franciszek Hynek, Franciszek Janik |
SP-ANA Warszawa II |
24:15 |
839,00 |
| 8 |
Zbigniew Burzyński, Wacław Koblański |
SP-BCU LOPP |
25:40 |
825,00 |
| 11.09.1938 |
Liège (Belgia) |
1 |
Antoni Janusz, Franciszek Janik |
SP-BCU LOPP |
37:47 |
1692,00 |
| 3 |
Leszek Krzyszkowski, Józef Łańcucki |
SP-ANA Warszawa II |
33:33 |
1444,00 |
| 5 |
Wacław Koblański, Stanisław Patalan |
SP-AMY Polonia II |
33:45 |
1369,00 |
| 1.07.1983 |
Paryż (Francja) |
1 |
Stefan Makné, Ireneusz Cieślak |
SP-BZO Polonez |
36:00 |
690,00 |
| 13.10.1984 |
Zurych (Szwajcaria) |
3 |
Stefan Makné, Jerzy Czerniawski |
SP-BZN Almatur |
38:05 |
770,00 |
| 4 |
Ireneusz Cieślak, Waldemar Ozga |
SP-BZR Polonia |
31:22 |
749,00 |
| 28.09.1985 |
Genewa (Szwajcaria) |
2 |
Stefan Makné, Waldemar Ozga |
SP-BZR Polonia |
22:58 |
325,00 |
| 5 |
Ireneusz Cieślak, Jerzy Czerniawski |
SP-BZN Almatur |
13:00 |
310,00 |
| 3.10.1987 |
Seefeld in Tirol (Austria) |
5 |
Stefan Makné, Grzegorz Antkowiak |
SP-BZR Polonia |
19:00 |
576,00 |
| 23.10.1988 |
Bregenz (Austria) |
2 |
Stefan Makné, Grzegorz Antkowiak |
SP-BZO Polonez |
43:07 |
677,50 |
| 9 |
Ireneusz Cieślak, Waldemar Ozga |
SP-BZR Polonia |
17:52 |
629,10 |
| 16.09.1989 |
Lech (Austria) |
9 |
Waldemar Ozga, Piotr Szary |
SP-BZR Polonia |
20:53 |
510,60 |
| 11 |
Stefan Makné, Grzegorz Antkowiak |
SP-BZO Polonez |
22:56 |
486,40 |
| 2.09.1990 |
Lech (Austria) |
9 |
Stefan Makné, Grzegorz Antkowiak |
SP-BZO Polonez |
10:17 |
176,80 |
| 21.09.1991 |
Lech (Austria) |
3 |
Stefan Makné, Grzegorz Antkowiak |
SP-BZO Polonez |
36:58 |
631,30 |
| 9 |
Piotr Szary, Waldemar Ozga |
SP-BZR Polonia |
10:48 |
260,30 |
| 19.09.1992 |
Stuttgart (Niemcy) |
11 |
Stefan Makné, Grzegorz Antkowiak |
SP-BWH |
62:09 |
584,32 |
| 4.10.1993 |
Albuquerque (Stany Zjednoczone) |
7 |
Stefan Makné, Waldemar Ozga |
N37915 |
22:10 |
219,70 |
| 8 |
Jerzy Czerniawski, Jerzy Góźdź |
N147SP |
20:26 |
187,40 |
| 18.09.1994 |
Lech (Austria) |
8 |
Stefan Makné, Franciszek Góralewicz |
SP-BZO Polonez |
14:22 |
135,26 |
| 9.09.1995 |
Wil (Szwajcaria) |
13 |
Stefan Makné, Piotr Hałas |
SP-BZO Polonez |
26:43 |
494,60 |
| 28.09.1996 |
Warstein (Niemcy) |
9 |
Stefan Makné, Dariusz Brzozowski |
SP-BZO Polonez |
16:32 |
567,70 |
| 7.09.1997 |
Warstein (Niemcy) |
8 |
Stefan Makné, Piotr Hałas |
SP-BZO Polonez |
41:42 |
1570,50 |
| 9.09.2000 |
Saint-Hubert (Belgia) |
11 |
Stefan Makné, Franciszek Góralewicz |
SP-BZO Polonez |
22:37 |
171,20 |
| 31.08.2002 |
Châtellerault (Francja) |
11 |
Stefan Makné, Krzysztof Stanecki |
SP-BZO Polonez |
17:37 |
345,87 |
| 29.08.2004 |
Thionville (Francja) |
12 |
Stefan Makné, Krzysztof Stanecki |
SP-BBI Meble VOX |
18:07 |
772,44 |
[edytuj] Zobacz też
Przypisy
- ↑ Ekipa Belgii zdobyła puchar na własność.
- ↑ Ekipa Stanów Zjednoczonych zdobyła puchar na własność.
- ↑ Ekipa Stanów Zjednoczonych zdobyła po raz drugi puchar na własność.
- ↑ Ekipa Polski zdobyła puchar na własność.
- ↑ Ekipa Austrii zdobyła puchar na własność.
- ↑ Ekipa Austrii zdobyła po raz drugi puchar na własność.
- ↑ Ekipa Francji zdobyła puchar na własność.