Puck

Puck
Puck – wieczorem
Herb Pucka
Państwo	Polska
Województwo	pomorskie
Powiat	pucki
Gmina	gmina miejska
Aglomeracja	gdańska
Założono	XII wiek
Prawa miejskie	1348
Burmistrz	Marek Rintz
Powierzchnia	4,9 km²
Wysokość	0 – 20 m n.p.m.
Ludność (2010) • liczba • gęstość	11 387 ▲ 2323,8 os./km²
Strefa numeracyjna	(+48) 58
Kod pocztowy	84-100
Tablice rejestracyjne	GPU
Położenie na mapie Polski Puck
54°42′N 18°24′E
TERC (TERYT)	6222911031
Hasło promocyjne: Miasto Puck – Niezapomniany Nadmorski Klimat
Urząd miejski ul. 1 Maja 13, 84-100 Puck
Multimedia w Wikimedia Commons
Hasło Puck w Wikisłowniku
Strona internetowa

Kościół farny pw. św. Apostołów Piotra i Pawła w Pucku

Pomnik gen. Józefa Hallera

Ryglowy szpitalik dla ubogich z XVIII wieku

Neogotycki ratusz z XIX wieku

Kitesurferzy na plaży w Pucku

Marina w Pucku

Restauracja na molo w Pucku

Położenie Pucka na tle powiatu puckiego

Puck (kaszub. Pùck lub też Pùckò, niem. Putzig) – miasto w województwie pomorskim, siedziba władz powiatu puckiego i gminy Puck. Leży na Kaszubach u ujścia Płutnicy do Zatoki Puckiej. Według danych z 30 czerwca 2007 miasto miało 11 345 mieszkańców. Puck jest powiatowym centrum ratunkowym, przeciwpożarowym oraz porządku publicznego, ośrodkiem oświatowym w zakresie szkolnictwa ponadgimnazjalnego i specjalnego, lokalnym centrum kulturalnym oraz sportowo-rekreacyjnym.

Położenie

Puck leży na Pomorzu Gdańskim u ujścia Płutnicy do Zatoki Puckiej, w północno-wschodniej części Kępy Puckiej, na Pobrzeżu Gdańskim.

W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa gdańskiego.

Struktura powierzchni

Dzielnice

W Pucku można wyróżnić osiem dzielnic:

• Centrum (Stare Miasto) – o zabytkowej zabudowie,
• Osiedle Derdowskiego, Nowy Świat, Majkowskiego – znajdują się tutaj liczne domy wielorodzinne,
• Grodzisko – nowa dzielnica z prowadzoną rozbudową,
• Rozgard – nadmorska część miasta częściowo położona na terenie Nadmorskiego Parku Krajobrazowego
• Zamkowa – dzielnica położona nad morzem, obecnie modernizowana,
• Osiedle Elizy Orzeszkowej – domy jednorodzinne, obecnie rozbudowywane zabudowania szeregowe
• Osiedle Artystów – domy jednorodzinne,
• Osiedle Swarzewskie – domy jednorodzinne, obecnie prowadzona rozbudowa.

Użytkowanie gruntów

Miasto stanowi 0,85% powierzchni powiatu. Użytkowanie gruntów w 2005 [1]

Powierzchnia	w ha	w %
Całkowita	490	100,0
Użytki rolne, w tym:	188	38,4
grunty orne	118	24,1
sady	0	0,0
łąki	59	12,0
pastwiska	11	2,2
Lasy i grunty leśne	3	0,6
Pozostałe grunty i nieużytki	299	61,0

Demografia

Ludność Pucka – stan na dzień 30.06.2007

Wyszczególnione	Ludność		Gęstość zaludnienia
	osób	w %	osób/km²
Ogółem	11 345	100,0	2315,3
Kobiety	5 441	47,96	1110,42
Mężczyźni	5 904	52,04	1204,88

Liczba ludności Pucka w latach 1895–2007^{[potrzebne źródło]}

Rok	Liczba ludności	Rok	Liczba ludności	Rok	Liczba ludności
1895	1 904	1995	11 693	2001	11 375
1900	2 093	1996	11 645	2002	11 372
1960	6 800	1997	11 694	2003	11 391
1970	9 300	1998	11 673	2004	11 331
1975	10 500	1999	11 599	2005	11 330
1980	11 100	2000	11 362	2007	11 345

Historia

Początki osadnictwa sięgają wczesnego średniowiecza. W II połowie XIII w Pucku istniał gród kasztelański książąt wschodniopomorskich. Od 1309 we władaniu Krzyżaków, siedziba komturii, prawa miejskie uzyskał z rąk niemieckich w 1348.

Podczas wojny trzynastoletniej (1454–1466) mieszczanie puccy stanęli po stronie Polski. W 1457 w Pucku znalazł schronienie wygnany król Szwecji Karol VIII Knutsson Bonde. W zamian za 15 tys. marek pruskich otrzymał w zastaw od Kazimierza Jagiellończyka Ziemię Pucką (980 km²). Państewko puckie istniało formalnie do 1460 kiedy to Puck zdobyli Krzyżacy, później król znalazł schronienie w Gdańsku.

W 1466 włączono Puck do Prus Królewskich, będących od 1569 częścią Korony (wcześniej podlegały jej na zasadach autonomicznych). Siedziba starostwa powiatowego, miejsce sejmików szlacheckich i sądów grodzkich. Za czasów panowania Wazów twierdza i baza floty polskiej.

W połowie XVIII miasto podupadło i w 1772 zostało włączone do państwa Fryderyka Wielkiego. W 1818 zostało siedzibą powiatu w rejencji gdańskiej (nosiło wówczas nazwę Putzig), wówczas jego znaczenie nieznacznie wzrosło. W owym czasie wytwarzano tu słynne na całe Pomorze piwo puckie.

10 lutego 1920 odbyły się tu tzw. zaślubiny Polski z morzem z udziałem generała Hallera.

1 lipca 1920 w Pucku utworzona została Baza Lotnictwa Morskiego – pierwsza jednostka polskiego lotnictwa morskiego, a w październiku tego roku rozpoczęto formowanie Pułku Artylerii Nadbrzeżnej.

Do września 1939 Puck był garnizonem Morskiego Dywizjonu Lotniczego. Przy dywizjonie funkcjonował Posterunek Żandarmerii Puck. Jesienią 1937 w Pucku sformowany został Kaszubski Batalion Obrony Narodowej.

15 sierpnia 1922, w czasie obchodów drugiej rocznicy „Cudu nad Wisłą”, miała miejsce tragiczna w skutkach „katastrofa lotnicza”.

Aż do 1926 Puck oraz Hel były jedynymi polskimi portami nad morzem (poza Gdańskiem). W tym samym roku miasto spotkała degradacja – zlikwidowano powiat pucki włączając miasto i okolice do powiatu morskiego z siedzibą w Wejherowie.

W latach 1939–1945 miasto pod okupacją niemiecką. W okresie 1941–1944 istniał tu obóz pracy, gdzie więźniowie produkowali części do samolotów. W 1956 reaktywowano powiat pucki, który istniał do 1975 i ponownie od 1999.

Turystyka

Zabytki

• Gotycki kościół parafialny św. Piotra i Pawła z XIII z ufundowaną przez Weiherów kaplicą,
• Szpital barokowy (drewniany) z ok. 1720, mieści się w nim oddział Muzeum Ziemi Puckiej im. Floriana Ceynowy,
• Dawny klasztor sióstr sercanek,
• Zabytkowe kamienice miejskie z połowy XVIII i XIX,
• Pozostałości (fragmenty fundamentów) średniowiecznego zamku krzyżaków,
• Neogotycki ratusz z 1865,
• Dom modernistyczny z lat 30. XX, ul. Męczenników Piaśnicy 5,
• Dom modernistyczny z lat 30. XX, ul. Męczenników Piaśnicy 9,
• Poczta modernistyczna z lat 30. XX, ul. Morskiego Dywizjonu Lotniczego 11

Miejsca pamięci i pomniki

• Pomnik Antoniego Abrahama,
• Pomnik gen. Józefa Hallera,
• Słupek zaślubinowy,
• Pomnik Braterstwa Broni,
• Tablica pamięci bł. ks. kmdr ppor. Władysława Miegonia,
• Pomnik poległych lotników MDL,
• Miejsca pamięci ofiar II wojny światowej,

Atrakcje

• Port Puck i Molo w Pucku
• Strzeżone plaże,
• Rejsy wycieczkowe po zatoce puckiej,
• Strusia farma,
• Letnie festiwale na plaży,
• Dwunastu Apostołów – pomnik przyrody nieożywionej nad brzegiem morskim, stanowiący grupę głazów narzutowych (największy o obwodzie 7,5 m, wysokość 1,6 m),
• Muzeum Ziemi Puckiej im. Floriana Ceynowy.

W okolicy

• Groty Mechowskie w pobliskim Mechowie,
• Zamek w Rzucewie,
• Sanktuarium w Swarzewie,
• Pomnik Antoniego Abrahama w Zdradzie

Szlaki turystyczne

Piesze

• Niebieski 33-kilometrowy szlak z Pucka do Wejherowa. Prowadzący krawędzią Kępy Puckiej przez Rzucewo dalej przez Mrzezino do lasów wejherowskich, aż do kalwarii.
• Z Pucka do Krokowej.
• Szlak z Pucka do Swarzewa przez Nadmorski Park Krajobrazowy.

Rowerowe

• Ścieżka rowerowa brzegiem Zatoki Puckiej, przez miejscowości nadmorskie, do Helu.

Motoryzacyjne

• „Trasa Morska” – szlak ma długość 57 km i prowadzi z Redy przez Puck, miejscowości nad Zatoką Pucką do Helu.
• „Trasa Kaszubska” – szlak liczy 78 km i biegnie ze wsi Piaśnica Wielka przez Małe Trójmiasto Kaszubskie, Rzucewo, Puck, Mechowo do Krokowej.
• „Trasa Nadmorska” – trasa liczy 65 km i zatacza koło z Redy przez Puck, Rozewie, Jastrzębią Górę, Karwię oraz Krokową, z powrotem do Redy.

Wodne

• Szlaki jachtowe z Pucka do wybranego miasta na Mierzei Helskiej lub Trójmiasta.

Sport i rekreacja

Entuzjaści żeglarstwa, windsurfingu i innych sportów wodnych mają możliwość korzystania z Zatoki Puckiej. Co roku organizowane są na niej Mistrzostwa Europy i Świata w różnego rodzaju klasach żeglarskich i windsurfingowych. W Pucku odbywają się systematycznie Maratony Ziemi Puckiej (także dla niepełnosprawnych na wózkach). Można również uprawiać kolarstwo (kilka razy z rzędu przez Puck przebiegała trasa Tour de Pologne). We wrześniu 2006 został ukończony odcinek Swarzewo – Puck, który jest częścią obecnie budowanej Nadmorskiej Ścieżki Rowerowej z Gdyni do Helu^{[potrzebne źródło]}.

Obiekty sportowe

• Miejski Ośrodek Kultury, Sportu i Rekreacji (hale sportowe, kręgielnia, siłownia i strzelnica), ul. Lipowa 3c)
• Stadion, ul. Lipowa
• Boisko do piłki plażowej k. mola, ul. Żeglarzy
• Harcerski Ośrodek Morski – przystań żeglarska, ul. Żeglarzy 1
• Szkoła Windsurfingu na plaży
• Korty tenisowe przy SP Puck, ul. Przebendowskiego 27
• Boisko ze sztuczną trawą przy Hotelu Delfin oraz przy MOKSiR, ul. Lipowa
• Boisko ze sztuczną nawierzchnią do piłki nożnej, ręcznej, tenisa oraz koszykówki Orlik przy SP Puck

Szkolne hale sportowe

• Szkoła Podstawowa im. Mariusza Zaruskiego w Pucku, ul. Przebendowskiego 27
• Publiczne Gimnazjum im. Morskiego Dywizjonu Lotniczego w Pucku, ul. Nowy Świat 12
• Liceum Ogólnokształcące im. Stefana Żeromskiego w Pucku, ul. Morskiego Dywizjonu Lotniczego
• Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych im. Bohaterów Helu w Pucku, ul. Kolejowa 7
• Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w Pucku, ul. Zamkowa 5

Kluby sportowe

• Lekkoatletyczny Klub Sportowy Ziemi Puckiej, ul. Lipowa 3c
• Międzyszkolny Klub Sportowy Korab, ul. Lipowa 3a
• Uczniowski Klub Sportowy Zatoka, ul. Przebendowskiego 27
• Klub Strzelecki Grot, ul. Lipowa 3a
• Klub Kręglarski, ul. Lipowa 3a
• Klub Szermierczy, ul. Lipowa 3a
• Klub wietnamskiej sztuki walki VoQuyen, ul. Kolejowa 7
• Klub Taichi, ul. Kolejowa 7
• Klub systemu samoobrony ESDS – Explosive Self Defence, ul. Kolejowa 7

Osoby urodzone i związane z Puckiem

Lista osób urodzonych w Pucku, które mają biogram na Wikipedii:

• Mirosław Gronicki, minister finansów w rządzie Marka Belki
• Artur Jabłoński, prezes Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego
• Sławek Jaskułke, pianista jazzowy, kompozytor
• Weronika Korthals, piosenkarka
• Romuald Orzeł,prezes TVP
• Daniel Pliński, siatkarz, reprezentant Polski, srebrny medalista mistrzostw świata w Japonii
• Kazimierz Plocke, wiceminister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w rządzie Donalda Tuska
• Aneta Szyłak, krytyk sztuki, kurator wystaw
• Marcin Wika, siatkarz, reprezentant Polski
• Mikołaj Sarnecki, siatkarz grający w Pamapolu Wieluń

Szkoły i placówki oświatowe w Pucku

• Szkoły:
  • Szkoła Muzyczna I st. i Ognisko Baletowe im. Stanisława Moniuszki
  • Szkoła Podstawowa im. Mariusza Zaruskiego w Pucku
  • Gimnazjum im. Morskiego Dywizjonu Lotniczego w Pucku
  • Liceum Ogólnokształcące im. Stefana Żeromskiego w Pucku
  • Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych im. Bohaterów Helu w Pucku
  • Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w Pucku

• Przedszkola:
  • Przedszkole „Grzybek”
  • Przedszkole im. Jana Brzechwy
  • Przedszkole „Pod tęczą”

Parafie rzymskokatolickie

• Parafia pw. św. Apostołów Piotra i Pawła w Pucku
• Parafia św. Faustyny Kowalskiej w Pucku

Sąsiednie gminy

Granica lądowa z gmina wiejską Puck. Od północy i pn.-wsch. miasto sąsiaduje z Zatoką Pucką.

Zobacz też

• Puck (stacja kolejowa)
• Synagoga w Pucku
• Cmentarz żydowski w Pucku
• stanowisko archeologiczne w zakolu Zatoki Puckiej
• atak floty duńskiej na Puck 1571

Linki zewnętrzne

• Oficjalna strona Pucka
• Miasto Puck
• Puck w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom IX (Poźajście – Ruksze) z 1888 r.