Ruch (fizyka)

Mechanika klasyczna

$\mathbf F = \frac{\mathrm d\mathbf p}{\mathrm dt}$

II zasada dynamiki Newtona

Wprowadzenie Historia Aparat matematyczny Działy Statyka  · Dynamika  · Kinematyka  · Mechanika stosowana  · Mechanika nieba  · Mechanika ośrodków ciągłych  · Mechanika statystyczna Sformułowania Mechanika Newtonowska Formalizm Lagrange'a  · Formalizm Hamiltona Koncepcje podstawowe Przestrzeń · Czas · Prędkość · Szybkość · Masa · Przyspieszenie · Grawitacja · Siła · Popęd · Moment siły / Moment / Para sił · Pęd · Moment pędu · Bezwładność · Moment bezwładności · Układ odniesienia · Energia · Energia kinetyczna · Energia potencjalna · Praca · Praca wirtualna · Moc · Zasada d'Alemberta Podstawowe zagadnienia Bryła sztywna · Dynamika bryły sztywnej · Równania Eulera (dynamika bryły sztywnej) · Ruch · Zasady dynamiki Newtona · Prawo powszechnego ciążenia · Kinematyczne równanie ruchu · Inercjalny układ odniesienia · Nieinercjalny układ odniesienia · Obracający się układ odniesienia · Siła bezwładności · Ruch jednostajny prostoliniowy · Przemieszczenie · Prędkość względna · Tarcie · Ruch harmoniczny · Oscylator harmoniczny · Wibracje · Tłumienie · Współczynnik tłumienia · Oś obrotu · Ruch obrotowy · Ruch obrotowy jednostajny · Ruch obrotowy niejednostajny · Siła dośrodkowa · Siła odśrodkowa · Siła odśrodkowa reakcji · Siła Coriolisa · Wahadło · Prędkość obrotowa · Przyspieszenie kątowe · Prędkość kątowa · Pulsacja · Droga kątowa Znani uczeni Isaac Newton · Jeremiah Horrocks · Leonhard Euler · Jean le Rond d'Alembert · Alexis Clairaut · Joseph Louis Lagrange · Pierre Simon de Laplace · Henri Poincaré · Pierre Louis Maupertuis · William Rowan Hamilton · Siméon Denis Poisson

Ruch w fizyce – zmiana położenia ciała odbywająca się w czasie względem określonego układu odniesienia.

Parametry opisujące ruch:

• przemieszczenie (zmiana położenia) – różnica między położeniem końcowym a początkowym,
• tor – linia, po której porusza się ciało:
  • w ruchu prostoliniowym torem jest linia prosta,
  • w ruchu krzywoliniowym torem jest linia krzywa,
• droga – długość odcinka toru,
• czas – różnica między chwilą końcową a początkową ruchu.

Podstawowe prawa rządzące ruchem sformułował Izaak Newton i uznawano je za dokładne do końca XIX wieku. Obecnie ruch ciał fizycznych opisują trzy teorie:

• mechanika klasyczna – opisująca ruch obiektów niezbyt małych i poruszających się niezbyt szybko,
• teoria względności:
  • szczególna teoria względności – opisująca ruch ciał o prędkościach porównywalnych z prędkością światła, ale nie uwzględniająca grawitacji,
  • ogólna teoria względności – uwzględniająca grawitację,
• mechanika kwantowa – opisująca zachowanie się obiektów małych (atomy, cząstki subatomowe).

Klasyfikacja ruchów

Ruchy klasyfikuje się określając tor ruchu oraz zmiany wartości prędkości.

Podział ze względu na tor ruchu:

• prostoliniowy (poruszanie się po linii prostej),
• krzywoliniowy (poruszanie się po linii krzywej),
  • po okręgu – rozpatrywany jako najprostszy przypadek ruchu krzywoliniowego,
  • po elipsie – ruch w polu sił centralnych,
  • po paraboli – ruch w polu jednorodnym,
  • inne (powyższe są najpopularniejsze).

Podział ze względu na wartości prędkości:

• jednostajny – prędkość nie zmienia się,
• zmienny – prędkość zmienia się,
  • jednostajnie zmienny – zmiany prędkości są jednakowe w jednakowych przedziałach czasu,
    • przyspieszony – prędkość zwiększa się,
    • opóźniony – prędkość maleje,
  • niejednostajnie zmienny.

Zobacz też

• Fizyka płynów