Sławomir Czerwiński (ur. 24 października 1885 w Sompolnie w Kaliskiem, zm. 4 sierpnia 1931 w Warszawie), polski działacz państwowy, pedagog, minister wyznań religijnych i oświecenia publicznego, ewangelik reformowany, wolnomularz[1].
Był synem urzędnika. Uczęszczał do Męskiego Gimnazjum Klasycznego w Kaliszu, skąd został wydalony w 1905 za udział w strajku szkolnym i wręczenie dyrektorowi petycji z żądaniem spolszczenia szkoły; maturę zdał rok później w IV Gimnazjum w Krakowie. Studiował filologię polską, filozofię i pedagogikę na Uniwersytecie Jagiellońskim, uzupełniał studia filozoficzne na Uniwersytecie Wiedeńskim. Był nauczycielem języka polskiego w prywatnych szkołach średnich, w latach 1910-1912 w szkole handlowej w Koninie, 1912-1915 w gimnazjum męskim i żeńskich szkołach średnich w Piotrkowie, a 1915-1918 dyrektorem Gimnazjum im. Joachima Chreptowicza w Ostrowcu Świetokrzyskim. Pracował też nad pracą doktorską Elżbieta z Krasińskich Jaraczewska, którą obronił 19 czerwca 1923 na Uniwersytecie Jagiellońskim.
W 1919 przeszedł do pracy w Ministerstwie Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego; zajmował tam kolejno stanowiska starszego referenta, radcy ministerialnego, wizytatora seminariów nauczycielskich, dyrektora departamentu (1928), wreszcie podsekretarza stanu. W kwietniu 1929 został powołany na stanowisko ministra wyznań religijnych i oświecenia publicznego, tekę zachował w kilku kolejnych gabinetach (do końca życia).
Pracował nad usprawnieniem zarówno polskiej oświaty, jak i samego ministerstwa. Uruchomił m.in. Państwowy Instytut Nauczycielski w Warszawie, a także szereg innych instytucji pedagogicznych; w okresie pełnienia przez niego funkcji ministra podjęto prace nad opracowaniem statutu Polskiej Akademii Literatury i Funduszu Kultury Narodowej. Wprowadził do szkolnictwa powszechnego kult osoby marszałka Piłsudskiego.
[edytuj] Kontrowersje po śmierci
Okoliczności jego śmierci i pogrzebu stały się okazją sporu na linii kościół katolicki-kościoły ewangelickie oraz na linii kościół-państwo.
Jeszcze jako dojrzały człowiek przeszedł na kalwinizm, którego był praktykującym wyznawcą. W ostatnim stadium jego choroby zajmowały się nim zakonnice, które twierdziły, że w ostatnim dniu przeszedł na katolicyzm. Ewangelicy podkreślali, że to niemożliwe, gdyż przez ostatnie trzy dni swego życia był zupełnie nieprzytomny. Pomimo ich protestów, urządzono mu katolicki pogrzeb, a żałobną Mszę sprawowało kilku biskupów. Odmówili oni jednak pójścia za konduktem żałobnym, twierdząc, że będąc ministrem działał na niekorzyść katolicyzmu i opowiadał się za świecką edukacją. To doprowadziło z kolei do sporu biskupa Galle z Józefem Piłsudskim.
„Za wybitne zasługi na polu oświaty” 26 października 1931 roku został pośmiertnie odznaczony przez Prezydenta Ignacego Mościckiego Wielką Wstęgą Orderu Odrodzenia Polski[2].
[edytuj] Bibliografia
Przypisy
[edytuj] Główne prace
Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony
