Sikorowate, sikory (Paridae) – rodzina ptaków z rzędu wróblowych. Obejmuje gatunki lądowe, nadrzewne, zamieszkujące półkulę północną i Afrykę. Ptaki te charakteryzują się następującymi cechami:
- osiągają niewielkie rozmiary (średnia długość ciała: 12–13 cm),
- mają krótkie skrzydła, ogon stosunkowo długi,
- mają mały, krótki dziób (odżywiają się owadami),
- większość charakteryzuje się kontrastowym, najczęściej czarno-białym, ubarwieniem głowy,
- mają 10 lotek I rzędu oraz 12 sterówek.
Są to w większości gatunki o dużej liczebności (przykładowo sikora bogatka jest jednym z najliczniejszych ptaków Polski). Nie są zagrożone wyginięciem. Jedynie 3 gatunki z rodzaju Parus uznaje się za narażone w przyszłości na utratę liczebności lub wręcz wymarcie. Do polskiej awifauny zalicza się 7 gatunków, wszystkie są objęte ścisłą ochroną gatunkową[2].
[edytuj] Systematyka
Do rodziny zaliczane są następujące rodzaje i gatunki[3][4]:
- Rodzaj: Poecile (często umieszczane w rodzaju Parus)
- Rodzaj: Periparus (często umieszczane w rodzaju Parus)
- sikora czarnopierśna (Periparus rufonuchalis lub Parus rufonuchalis)
- sikora czarnoczuba (Periparus rubidiventris lub Parus rubidiventris)
- sosnówka (Periparus ater lub Parus ater)
- sikora żółtobrzucha (Periparus venustulus lub Parus venustulus) czasem umieszczana w odrębnym rodzaju Pardaliparus
- sikora plamista (Periparus elegans lub Parus elegans) czasem umieszczana w odrębnym rodzaju Pardaliparus
- sikora kapturowa (Periparus amabilis lub Parus amabilis) czasem umieszczana w odrębnym rodzaju Pardaliparus
- Rodzaj: Lophophanes (często umieszczane w rodzaju Parus)
- Rodzaj: Parus
- Rodzaj: Cyanistes (często umieszczane w rodzaju Parus)
- Rodzaj: Baeolophus
- Rodzaj: Sylviparus
- Rodzaj: Melanochlora
Przypisy
- ↑ Paridae w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 28 września 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących zwierząt objętych ochroną Dz. U. z 2004 r. Nr 220, poz. 2237
- ↑ Gill, F., Wright, M. & Donsker, D.: Family Paridae (ang.). IOC World Bird Names (wersja 2.0), 2009. [dostęp 26 kwietnia 2009].
- ↑ Nazwy polskie za: Paweł Mielczarek, Włodzimierz Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, 1999. ISSN 0550-0842.
[edytuj] Bibliografia
- Beth Slikas, Frederick H. Sheldon, Frank B. Gill, Phylogeny of Titmice (Paridae): I. Estimate of Relationships among Subgenera Based on DNA-DNA Hybridization, 1996.
- Eck & Martens, Review of the Aegithalidae etc. Zool. Med. Leiden 80 (2006).
- Jochen Martens, Dieter Thomas Tietze & Yue-Hua Sun, Molecular phylogeny of Parus (Periparus), a Eurasian radiation of tits (Aves: Passeriformes: Paridae),(2005).
- Grzimek's Animal Life Encyclopedia, (2005).
- American Ornithologists' Union, (2007).
- British Ornithologists’ Union Records Committee: 35th Report (April 2007).
- Cornell Lab of Ornithology, (2007).