Spółgłoska drżąca dwuwargowa

numer IPA	121
tekst IPA	ʙ
obrazek IPA
jednostka znakowa	ʙ
X-SAMPA	B\
Kirshenbaum	b<trl>
Przykład dźwięku

Spółgłoska drżąca dwuwargowa – rodzaj dźwięku spółgłoskowego występujący w językach naturalnych. W międzynarodowej transkrypcji fonetycznej IPA oznaczanej symbolem: [ʙ].

Artykulacja

Opis

W czasie artykulacji podstawowego wariantu [ʙ]:

• modulowany jest prąd powietrza wydychanego z płuc, czyli artykulacja tej spółgłoski wymaga inicjacji płucnej i egresji,
• tylna część podniebienia miękkiego zamyka dostęp do jamy nosowej,
• prąd powietrza w jamie ustnej przepływa ponad całym językiem lub przynajmniej powietrze uchodzi wzdłuż środkowej linii języka,
• dolna warga kontaktuje się z górną wargą w periodyczny sposób, tworząc serię szybkich zwarć i rozwarć. Kilkakrotna blokada przepływu powietrza nadaje głosce charakterystyczny warkot.
• wiązadła głosowe periodycznie drgają, spółgłoska ta jest dźwięczna

Warianty

Spółgłoska ta może mieć wariant jednouderzeniowy [ʙ̆]

Przykłady

Wibrant dwuwargowy jest rzadkością w skali świata. Występuje w następujących językach:

• amuzgo
• baka (w Sudanie)
• kele
• mewun (na Vanuatu)
• ngwe (w Kamerunie)
• pirahã - jako alofon spółgłoski [b]
• titan (Nowa Gwinea)
• uripiv (Vanuatu)
• yi (w Chinach)

W abchaskim i amazońskich językach oro win i wari posiadają spółgłoskę zwartą zębową z jednoczesną wibracją dwuwargową [tʙ̥].

Terminologia

Spółgłoska dwuwargowa drżąca to inaczej wibrant bilabialny.

	Dwu‐ wargowe	War‐ gowo‐ zębowe	Zębowe	Dzią‐ sło­we	Zadzią‐ słowe	Re­tro‐ fle­ksyjne	Pod­nie‐ bienne	Miękko‐ podnie‐ bienne	Języcz‐ kowe		Gar‐ dłowe		Nagło‐ śnio­we		Krta‐ niowe
Nosowe	m	ɱ	n̪	n		ɳ	ɲ	ŋ	ɴ
Zwarte	p b	p̪ b̪	t̪ d̪	t d		ʈ ɖ	c ɟ	k ɡ	q ɢ				ʡ		ʔ
Szczelinowe	ɸ β	f v	θ ð	s z	ʃ ʒ	ʂ ʐ	ç ʝ	x ɣ	χ	ʁ	ħ	ʕ	ʜ	ʢ	h ɦ
Półotwarte	β̞	ʋ	ð̞	ɹ		ɻ	j	ɰ
Drżące	ʙ		r			*			ʀ				*
Uderzeniowe	*	ѵ	ɾ			ɽ							*
Boczne szczelinowe			ɬ ɮ			*	*	*
Boczne półotwarte			l			ɭ	ʎ	ʟ
Boczne uderzeniowe			ɺ			*	*	*

Podwójna artykulacja i koartykulacja ʍ w ɥ ɕ ʑ ɧ ɫ Zwarto-szczelinowe pf ʦ ʣ ʧ ʤ ʨ ʥ tɬ dɮ kx qχ

Mlaski ʘ ǀ ǃ ǂ ǁ   Iniektywne ɓ ɗ ʄ ɠ ʛ   Ejektywne pʼ tʼ cʼ kʼ qʼ sʼ

Linki zewnętrzne

• Spółgłosk dwuwargowa drżąca w języku kele
• Spółgłoska zębowa zwarta z jednoczesną wibracją dwuwargową w języku oro win