Stan wojny

Stan wojny – instytucja prawna uregulowana w konwencji haskiej w 1907 roku. Przewiduje wypowiedzenie wojny i określone skutki w stosunku do państw obcych, a także – poprzez instytucję stanu wojennego – skutki w stosunkach wewnętrznych państwa. Stan wojny nie jest równoznaczny z walką orężną.

W Polsce uchwałę o wprowadzeniu stanu wojny podejmuje Sejm, a jeśli ten nie może zebrać się na posiedzenie o stanie wojny postanawia Prezydent RP. Uchwała taka może być podjęta jedynie w przypadku zbrojnej agresji na terytorium Rzeczypospolitej lub gdy z umów międzynarodowych wynika zobowiązanie do wspólnej obrony przeciw agresji (art. 116 Konstytucji RP z dn. 2 kwietnia 1997 r.). Stan wojny jest skierowany do agresora i społeczności międzynarodowej, stanowi podstawę do rozpoczęcia działań zbrojnych. Zakończenie stanu wojny następuje przez zawarcie pokoju, przy czym decyzję podejmuje Sejm (lub analogicznie Prezydent RP). Stan wojny nie pociąga za sobą bezpośrednich skutków dla sytuacji wewnętrznej państwa, chyba, że zostanie dodatkowo wprowadzony stan wojenny. Sądy doraźne i wyjątkowe mogą działać jedynie w przypadku stanu wojny i stanu wojennego, choć nie jest to wyrażone dosłownie w konstytucji.

Stwierdzenie „…Zakończenie stanu wojny następuje przez zawarcie pokoju, przy czym decyzję podejmuje Sejm (lub analogicznie Prezydent RP)…” jest nieprawdziwe. W Polsce jedynym organem decydującym o zawarciu pokoju jest Sejm RP.

Sądy wyjątkowe i tryb doraźny jest zakazany w czasach pokoju, może być wprowadzony tylko w okresie wojny.

Zobacz też

• Wojna
• Stan wojenny
• Stan wyjątkowy