| Stanisław Kociołek | |
| Data i miejsce urodzenia | 3 maja 1933 Warszawa |
| Wicepremier | |
| Przynależność polityczna | Polska Zjednoczona Partia Robotnicza |
| Okres urzędowania | od 30 czerwca 1970 do 23 grudnia 1970 |
| Poseł V kadencji Sejmu PRL | |
| Przynależność polityczna | Polska Zjednoczona Partia Robotnicza |
| Okres urzędowania | od 1 czerwca 1969 do 15 lutego 1972 |
Stanisław Kociołek (ur. 3 maja 1933 w Warszawie) – działacz komunistyczny i polski polityk czasów PRL, wicepremier, poseł na Sejm PRL IV i V kadencji, ambasador PRL w Belgii, Luksemburgu, Tunezji i Związku Radzieckim.
Z wykształcenia socjolog, absolwent Uniwersytetu Warszawskiego (1957). W latach 1951–1952 kierownik szkoły podstawowej w Piotrkowie, powiat Iława. W latach 1956–1958 I sekretarz Komitetu Uczelnianego PZPR na Uniwersytecie Warszawskim. W latach 1958–1960 I sekretarz Komitetu Warszawskiego, a w latach 1960–1963 sekretarz Komitetu Centralnego Związku Młodzieży Socjalistycznej. W latach 1963–1964 I sekretarz Komitetu Dzielnicowego PZPR Warszawa-Śródmieście. Od 1964 we władzach centralnych PZPR, w latach 1964–1967 był I sekretarzem Komitetu Warszawskiego PZPR, a od grudnia 1967 do lipca 1970 pełnił funkcję I sekretarza Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Gdańsku. Od czerwca do grudnia 1970 był wicepremierem. Poseł na Sejm PRL IV i V kadencji (od maja 1965 do lutego 1972). W okresie od listopada 1968 do lutego 1971 członek Biura Politycznego KC PZPR – był najmłodszym członkiem tego kierowniczego gremium partii komunistycznej.
Jest współodpowiedzialny za wydarzenia grudniowe 1970 na Wybrzeżu – według Klemensa Gniecha miał wydać zgodę na strzelanie do robotników[1]. Były dyrektor Stoczni Gdańskiej Stanisław Żaczek, w 1970 członek komitetu strajkowego, zeznał przed sądem, że słyszał, jak dowodzący wojskami gen. Grzegorz Korczyński przekazuje wicepremierowi Stanisławowi Kociołkowi "dyspozycje z centrali" co do warunków użycia broni wobec demonstrujących stoczniowców. Powiedział: "Pierwszy strzał w górę, drugi pod nogi, trzeci na wprost". Kociołek odparł: "Proszę wykonać".
Od grudnia 1970 do lutego 1971 sekretarz KC PZPR. Na skutek tragicznych wydarzeń na Wybrzeżu w grudniu 1970 został jednak wkrótce usunięty z kierowniczych stanowisk (sekretarza KC i członka Biura Politycznego KC PZPR) i przeniesiony do pracy w służbie dyplomatycznej. Od 1971 do 1978 był ambasadorem w Królestwie Belgii oraz w Wielkim Księstwie Luksemburga. W latach 1978–1980 był prezesem Centralnego Związku Spółdzielczości Pracy. Z kolei od czerwca do listopada 1980 przez kilka miesięcy sprawował funkcję ambasadora PRL w Tunezji. W latach 1980–1982 znów pełnił stanowisko I sekretarza Komitetu Warszawskiego PZPR (na krótko powrócił do kierownictwa politycznego PZPR). W tym okresie był zwolennikiem twardego rozprawienia się z Solidarnością. Był uważany za czołowego przedstawiciela dogmatycznego skrzydła PZPR. W okresie 1982–1985 był ambasadorem PRL w ZSRR. W 1983 wybrany w skład Krajowej Rady Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej. W 1985 zakończył działalność polityczną. W latach 1985–1989 był redaktorem naczelnym miesięcznika "Polish Perspectives".
Od 1995 zasiada, obok m.in. gen. Wojciecha Jaruzelskiego i gen. Tadeusza Tuczapskiego na ławie oskarżonych w procesie o sprawstwo kierownicze masakry na Wybrzeżu w 1970.
Stanisław Kociołek nazywany był niekiedy, w związku z rolą jaką odegrał podczas wydarzeń na Wybrzeżu w grudniu 1970 "katem Trójmiasta", określenie to stworzył Krzysztof Dowgiałło – autor piosenki "Ballada o Janku Wiśniewskim", w oryginalnym wykonaniu Mieczysława Cholewy.