Stanisław Kujot

Ks. Stanisław Kujot

Stanisław Kujot (ur. 13 listopada 1845 w Kiełpinie koło Tucholi, zm. 5 grudnia 1914 w Grzybnie) – polski duchowny katolicki, historyk.

Maturę uzyskał w 1865 w Chełmnie. Następnie studiował w Seminarium Duchownym w Pelplinie, a następnie na uniwersytetach w Münster (teologię i filologię) i Berlinie (historię). Święcenia kapłańskie otrzymał 10 kwietnia 1870. Złożył egzamin państwowy pro facultate docendi (1872), z filologii. W latach 1872-1893 pracował jako nauczyciel historii powszechnej i historii literatury polskiej w Collegium Marianum w Pelplinie. Od 1893 objął probostwo w Grzybnie.

Od momentu powstania Towarzystwa Naukowego w Toruniu w 1875 był jego aktywnym członkiem. W latach 1875-1884 sprawował funkcję wiceprezesa Wydziału Historyczno-Archeologicznego, a w latach 1897-1914 prezesa Towarzystwa. Pełniąc funkcję kierownika akcji wydawniczej TNT ożywił i rozszerzył działalność wydawniczą Towarzystwa. Był inicjatorem wydawania serii źródłowej Fontes. Wznowił wydawanie serii Roczniki TNT. Był współtwórcą czasopisma naukowego Zapiski Towarzystwa Naukowego w Toruniu, którego pierwszy numer ukazał się w 1908 roku.

Najważniejszą pozycją w dorobku naukowym, wieńczącą ponad 40-letnie badania, były Dzieje Prus Królewskich (wydane już po śmierci autora) oraz gruntowne studium nad początkami sieci parafialnej na Pomorzu Nadwiślańskim Kto założył parafie w dzisiejszej diecezji chełmińskiej?

W 1900 Uniwersytet Jagielloński w uznaniu zasług nadał księdzu Kujotowi tytuł doktora honoris causa.

Aktywnie uczestniczył w stowarzyszeniach religijnych i świeckich między innymi w Bibliotece Obywateli Polskich Ziem Zachodnich, Komitecie dla Szkół Elementarnych, Towarzystwie Św.Wincentego i innych.

Bibliografię prac ks. Stanisława Kujota zestawił ks. Paweł Czaplewski, wówczas proboszcz w Szynychu w powiecie chełmińskim.

Płyta na grobowcu Stanisława Kujota na cmentarzu w Grzybnie

Ks. Dr Stanisław Kujot, [...] mąż niewątpliwie najwięcej około historjografji diecezji chełmińskiej zasłużony, przytem wzorowy duszpasterz i wytrawny pedagog, [...] - taką charakterystykę wystawił księdzu Stanisławowi Kujotowi urodzony w Chełmży ks. Tadeusz Glemma.

8 maja 2007 Szkoła Podstawowa w Wybczu otrzymała imię Stanisława Kujota. Imię zostało nadane przez biskupa toruńskiego Andrzeja Suskiego

Publikacje

• Powieści treści przeważnie historycznej; "Głowa św. Barbary", "Pierwsze nawrócenie Prusaków", dramat "Ojciec Grzegorz czyli obrona Pucka 1655/56" itd.
• Pierwszą i zaraz większą swą pracą p.t. "Opactwo Pelplińskie", którą wydał nakładem własnym w Pelplinie, w 1875, str. 496 (wersja zdigitalizowana w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej)
• "Margrabiowie brandenburscy w dziejach Pomorza -za księcia Mestwina II", w Rocznikach TNT. I, 1878.
• "O majątkach biskupich na Pomorzu", tamże II, 1880.
• "Kto założył parafje w dzisiejszej dyecezyi chełmińskiej? Studyum historyczne z mapą (tamże IX—XII, 1902/05 (cz. 1/1, cz. 1/2, cz. 2/1, cz. 2/2 wersja zdigitalizowana w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej])
• "Dzieje Prus Królewskich do r. 1309". Wydał już po śmierci autora ks. Mieczysław Rzewuski, w Rocznikach TNT. XX—XXV, 1913/18 (wersja zdigitalizowana w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej)

Bibliografia

• "Zasłużeni ludzie Pomorza Nadwiślańskiego z okresu zaboru pruskiego. Szkice biograficzne", Gdańskie Towarzystwo Naukowe, Gdańsk, 1979
• Ks. Tadeusz Glemma; Historjografja diecezji chełmińskiej aż po rok 1821. Kraków: Księgarnia Krakowska. 1926.

Linki zewnętrzne

• Zapiski Towarzystwa Naukowego w Toruniu - wersja zdigitalizowana w Kujawsko-Pomorskiej Bibliotece Cyfrowej