Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Stanisław Stomma | |
 |
|
| Data i miejsce urodzenia | 18 stycznia 1908 Szacuny |
| Data i miejsce śmierci | 21 lipca 2005 Warszawa |
| Zawód | prawnik, publicysta, polityk |
| Tytuł | doktor habilitowany nauk prawnych |
| Alma Mater | Uniwersytet Stefana Batorego w Wilnie |
| Stanowisko | poseł na Sejm PRL II, III, IV, V i VI kadencji (1957–1976), przewodniczący Prymasowskiej Radzie Społecznej (1981–1984), senator I kadencji (1989–1991) |
| Odznaczenia | |
    |
|
 Stanisław Stomma w Wikicytatach |
|
Stanisław Stomma (ur. 18 stycznia 1908 w Szacunach k. Kiejdan, zm. 21 lipca 2005 w Warszawie) – polski prawnik, specjalista w zakresie prawa karnego, publicysta i polityk, poseł na Sejm PRL w latach 1957–1976 (II, III, IV, V i VI kadencji), senator I kadencji. Kawaler Orderu Orła Białego.
Spis treści |
Studiował prawo na Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie (1928–1932) oraz we Francji (1938–1939). W 1937 uzyskał stopień naukowy doktora, a w 1947 doktora habilitowanego.
Przed wojną pracował w "Głosie Narodu", wydawanym przez archidiecezję krakowską. W 1939 po klęsce wrześniowej konsekwentnie prezentował realizm polityczny dotyczący ziem wschodnich, skąd pochodził. Uważał, że ziemie te są dla Polski stracone, a dominacja radziecka jest faktem, który będzie trwał długo. Po wojnie został zatrudniony w Katedrze Prawa Karnego UJ, w 1950 z powodów politycznych usunięto go z tej uczelni. Znalazł się wśród współzałożycieli i objął funkcję redaktora naczelnego (1946–1953) miesięcznika "Znak". Od 1946 był też członkiem redakcji "Tygodnika Powszechnego". W 1956 zakładał, a następnie przez wiele lat działał jako członek zwyczajny i honorowy warszawskiego Klubu Inteligencji Katolickiej.
W 1956 powrócił na UJ, rok później został posłem na Sejm PRL. W 1965 wybrany do Sejmu PRL z listy Frontu Jedności Narodu[1]. W 1968 wraz z czterema innymi członkami Koła Poselskiego Znak złożył do prezydium Sejmu interpelację do premiera Józefa Cyrankiewicza w obronie represjonowanych studentów Uniwersytetu Warszawskiego. Był jednym z inicjatorów i architektów polsko-niemieckiego porozumienia i pojednania zgodnie z własnymi poglądami, że w dłuższym czasie nie istnieje fatalizm wrogości, a konflikt obu narodów szkodzi im samym. W 1969 został pierwszym Polakiem oficjalnie przyjętym przez prezydenta RFN, w 1988 otrzymał Krzyż Wielki Orderu Zasługi RFN.
W 1976 jako jedyny z posłów nie głosował za zmianami (wstrzymał się) w Konstytucji (w art. 1. pojawiło się zdanie: Polska Rzeczpospolita Ludowa jest państwem socjalistycznym, art. 2. mówił, że PZPR jest przewodnią siłą polityczną społeczeństwa, a art. 6. głosił, że PRL umacnia przyjaźń i współpracę ze Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich ...). Postawa ta oznaczała wykluczenie go z grona kandydatów do Sejmu kolejnej kadencji.
W latach 1981–1984 przewodniczył Prymasowskiej Radzie Społecznej. Był współzałożycielem i przewodniczącym Klubu Myśli Politycznej "Dziekania" (1985–1989). Uczestniczył w obradach Okrągłego Stołu po stronie opozycyjnej. 4 lipca 1989 jako Marszałek Senior przewodniczył inauguracyjnemu posiedzeniu Senatu I kadencji. Później działał w Unii Demokratycznej i Unii Wolności.
Został pochowany na cmentarzu leśnym w Laskach.
Ojciec etnologa Ludwika Stommy.
Odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (1964), Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (1969), odznaczeniem Das Grosse Verdienstkrenz (Krzyż Wielki Orderu Zasługi RFN, 1988), Orderem Orła Białego (1994)[2] i tytułem doktora honoris causa UJ (2000).
