Stefan Hales

Stefan Hales
Stefan Hales
Data i miejsce urodzenia	17 września 1677 Bekesbourne, Kent
Data i miejsce śmierci	4 stycznia 1761 Teddington
Narodowość	Anglik
Odznaczenia
Medal Copley'a (1739)

Stefan Hales ( ur. 17 września 1677 w Bekesbourne (hrabstwo Kent), zm. 4 stycznia 1761 w Teddington (hrabstwo Middlesex) – angielski botanik, fizjolog, chemik i wynalazca. Zasłynął jako pionier eksperymentalnej fizjologii.

Zajmował się "pneumatyką i hydrauliką" roślin. W 1727 roku opisał zjawisko parcia korzeniowego opartego na zjawisku osmozy, w którym woda przepływa od miejsc o słabym stężeniu soli mineralnych do miejsc z dużym stężeniem soli mineralnych (z tym, że rola tego mechanizmu jest kwestionowana - patrz transpiracja). Hales pokazał także, że rośliny absorbują powietrze. Hales wynalazł wentylator, dzięki któremu zwiększono prawdopodobieństwo przeżycia w szpitalach lub statkach w sytuacjach zmniejszonej wymiany powietrza oraz prototyp sfigmomanometru. Prowadził też badania dotyczące krwiobiegu.

Ważniejsze dzieła: "Vegetable Statics" (1727), "Hemastatics" (1733).

Bibliografia

• G. E. Burget: Stephen Hales (1677–1761). Ann Med Hist 7 (1925) 109
• Archibald E. Clark-Kennedy: Stephen Hales; Physiologist and Botanist. Nature 120 (1927) 228
• Archibald E. Clark-Kennedy: Stephen Hales; an eighteenth century biography. Cambridge 1929 (1965)
• Archibald E. Clark-Kennedy: Stephen Hales, DD, FRS. Br Med J 2 (1977) 1656
• P. Dawson: Stephen Hales. Johns Hopkins Hosp (Bull.) 15 (1904) 185, 232
• W. D. Hall: Stephen Hales: Theologian, Botanist, Physiologist, Discoverer of Hemodynamics. Clin Cardiol 10 (1987) 487
• Dictionary of Scientific Biography, tom 6, str. 35
• Ralph H. Major: The history of taking the blood pressure. Ann Med Hist 2 (1930) 47
• J. B. West: Stephen Hales: neglected respiratory physiologist. J Appl Physiol 57 (1984) 635–639

Linki zewnętrzne

• Dictionary of National Biography, Hales Stephen
• Encyclopædia Britannica, 1911, Hales Stephen