Stefan Szuman

Stefan Szuman (ur. 2 stycznia 1889 r. w Toruniu, zm. 16 maja 1972 r. w Warszawie) - polski pedagog , psycholog i lekarz.

Mieszkał z ojcem Leonem, który posiadał własną klinikę i sześciorgiem rodzeństwa. Matka Eugenia z domu Gumpertów zmarła młodo. W rok po śmierci matki ojciec poślubił jej siostrę.

Szuman jako dziecko bardzo lubił przebywać z macochą słuchając jak gra na fortepianie. Sam nauczył się grać na tym instrumencie jak i na skrzypcach. Wykazywał uzdolnienia nie tylko muzyczne, ale także plastyczne, zajmował się głównie malarstwem i grafiką.

Uczęszczał do pruskiego gimnazjum w Toruniu, w którym to poza muzyką, plastyką, przyrodą i językiem francuskim nie odnosił większych sukcesów. Po szkole, aby zadowolić ojca rozpoczął studia medyczne we Wrocławiu. Stamtąd przeniósł się do Monachium, a następnie do Włoch. W 1913 roku ukończył studia i rozpoczął praktykę w Monachijskim Instytucie Patologicznym. W czasie I Wojny Światowej został wcielony do niemieckiego wojska. W 1917 roku, w bitwie pod Cambrai został ciężko ranny. Wiosną 1919 roku udało mu się przedostać do Torunia gdzie brał udział w powstaniu wielkopolskim. Za swoje zasługi otrzymał w 1920 roku Krzyż Walecznych.

Po śmierci ojca, Szuman nie objął po nim kliniki, twierdząc, że w wykonywaniu zawodu chirurga przeszkadza mu brak palca, który mu amputowano (amputacji poddał się, ponieważ w trakcie jednej z licznych operacji, jakie przeprowadzał wbiła mu się w palec zakażona kość pacjenta w wyniku czego wdała się gangrena). Zamiast tego rozpoczął studia z zakresu filozofii i estetyki na Uniwersytecie Poznańskim oraz studia plastyczne w Szkole Sztuk Zdobniczych; porzucił je jednak na rzecz studiów psychologicznych. Jednocześnie podjął pracę jako lekarz szkolny oraz jako wizytator higieny i wychowania fizycznego w Kuratorium Poznańskim.

W tym samym czasie pojął za żonę Zofię Szczepanowską, która stała się jego najbliższą współpracowniczką spisującą jego obserwacje.

Studia psychologiczne Szuman zakończył obroną pracy doktorskiej "Sztuka dziecka. Psychologia twórczości rysunkowej dziecka", w 1927 roku.

Po uzyskaniu habilitacji udał się w podróż naukową do Niemiec na Międzynarodowy Kongres Psychologiczny i Szwajcarii gdzie został słuchaczem na Instytucie J.J. Rousseau.

W roku 1928 powołał Katedrę Psychologii Wychowawczej na Uniwersytecie Jagiellońskim. Natomiast w 1934 roku otrzymał tytuł profesora zwyczajnego, a w 1939 został członkiem Polskiej Akademii Umiejętności. W tym samym roku podczas okupacji niemieckiej zorganizował w Chrzanowie punkt opatrunkowy. Następnie wstąpił w szeregi Armii Krajowej, gdzie w batalionie "Skała" działał jako lekarz, znany jako doktor Flis. Za swoje zasługi otrzymał w 1961 roku Krzyż Partyzancki.

Po wojnie Stefan Szuman powrócił na Uniwersytet Jagielloński, dodatkowo rozpoczął zajęcia w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Krakowie, gdzie objął stanowisko Rektora. Był także członkiem Związku Nauczycielstwa Polskiego, Komitetu Nauk Psychologicznych PAN, a także Polskich Towarzystw Naukowych, psychologicznym, filozoficznym i psychiatrycznym.

Publikacje

• "Strach i odwaga" (1924),
• "Badania nad rozwojem chodu dziecka" (1925),
• "Rysunki schematyczne dzieci upośledzonych umysłowo" (1925),
• "Psychologia twórczości artystycznej ludu. Kilimkarstwo" (1925),
• "O psychicznych czynnikach zachowania się w rozwoju dziecka" (1927),
• "Obserwacje dotyczące tzw. synkretycznego spostrzegania u dziecka" (1927),
• "O testach ruchowych i możliwości zastosowania ich do wychowania fizycznego" (1927)
• "Analiza formalna i psychologiczna widzeń meskalinowych" (1930)

Linki zewnętrzne

• Justyna Dynowska - Problematyka wychowania w twórczości Stefana Szumana