| Sturmgeschütz III (StuG III) | |
Działo StuG III Ausf. G w muzeum w Latrun |
|
| Dane podstawowe | |
| Państwo | |
| Producent | Daimler-Benz AG |
| Typ pojazdu | działo samobieżne |
| Trakcja | gąsienicowa |
| Załoga | 4 (dowódca, kierowca, celowniczy, ładowniczy) |
| Historia | |
| Prototypy | 1937 – 1939 |
| Produkcja | 1940 – 1945 |
| Egzemplarze | 10 306 |
| Dane techniczne | |
| Silnik | 1 silnik gaźnikowy, 4-suwowy, 12-cylindrowy widlasty Maybach HL 108TR (HL 120TR lub HL 120TRM) o mocy 250 – 300 KM |
| Transmisja | mechaniczna |
| Poj. zb. paliwa | 300 l |
| Pancerz | spawany z płyt walcowanych, grubość: 10 – 80 mm |
| Długość | 5,38 – 6,77 m (w zależności od wersji) |
| Szerokość | 2,95 m |
| Wysokość | 1,85 – 2,16 m (w zależności od wersji) |
| Masa | 16 000 – 23 900 kg (w zależności od wersji) |
| Nacisk jedn. | 0,93 KG/cm² |
| Osiągi | |
| Prędkość | 35 – 40 km/h (po drodze) |
| Zasięg | 155 – 165 km (po drodze) |
| Pokonywanie przeszkód | |
| Brody (głęb.) | 0,90 m |
| Ściany (wys.) | 0,60 m |
| Kąt podjazdu | 30º |
| Dane operacyjne | |
| Uzbrojenie | |
| 1 armata kal. 75 mm (różnych typów w zależności od wersji) 1 karabin maszynowy MG 34 kal. 7,92 mm |
|
| Użytkownicy | |
| Niemcy, Bułgaria, Egipt, Finlandia, Hiszpania, Rumunia, Syria, Węgry, Włochy | |
Sturmgeschütz III (StuG III) – działo pancerne konstrukcji niemieckiej z okresu II wojny światowej.
Spis treści |
W 1935 roku Erich von Manstein w liście do generała Becka przedstawił koncepcję jednostek "artylerii szturmowej" (Sturmartillerie), której głównym zadaniem miałoby być bezpośrednie wsparcie atakujących oddziałów piechoty. Po dopracowaniu szczegółowych wymagań, 15 czerwca 1936 firma Daimler-Benz AG otrzymała rozkaz zaprojektowania opancerzonego pojazdu wsparcia piechoty, uzbrojonego w armatę 75 mm ze swobodą ruchu w płaszczyźnie poziomej przynajmniej 25°. Cały pojazd miał być opancerzony, chroniąc załogę przed bezpośrednim ogniem wroga, a całkowita wysokość pojazdu nie miała przekraczać wysokości przeciętnego mężczyzny.
Daimler-Benz AG zdecydował się użyć do rozwinięcia pojazdu podwozia nowo zaprojektowanego średniego czołgu Panzerkampfwagen III. Pierwszy pięć prototypów powstało w 1937 roku na podwoziu PzKpfw III Ausf. B. Uzbrojone były w krótkolufową armatę 75 mm Sturmkanone 37 L/24 (o długości lufy 24 kalibrów) i niskiej prędkości wylotowej pocisku. Dopiero po napotkaniu w Rosji czołgów T-34 zdecydowano się na przezbrojenie StuGa III w długolufową armatę zdolną do penetracji pancerza radzieckich czołgów. Od wiosny 1942 zaczęto używać armaty 75 mm StuK 40 L/43, a jesienią tego roku jeszcze dłuższej jej wersji L/48. Warianty StuGa III wyposażone w te działa były też określane jako StuG 40. Późniejsze modele StuGa III wyposażone były także w karabin maszynowy MG34 o kalibrze 7,92 mm zamontowany w kadłubie.
Wszystkie pojazdy z serii Sturmgeschütz były bardzo tanie w produkcji w porównaniu ze współczesnymi im czołgami i do końca wojny powstało ponad 10,5 tysiąca egzemplarzy w różnych wersjach.
Wyprodukowano także krótką serię, 20 sztuk, z podwoziem Panzer III, ale z systemem kół Panzer IV. Miało to ułatwić naprawę tych pojazdów w warunkach polowych, ale w praktyce pomysł okazał się nieudany i zaniechano produkcji tej wersji.
Radzieckie działo samobieżne SU-76I w swojej konstrukcji bazowało na zdobycznych StuGach III i PzKpfw III. Na ich podwoziu montowano armatę ZiS-3 76,2 mm, w latach 1942-43 w Kirowsku wyprodukowano około 200 pojazdów tego typu.
Działa pancerne StuG III znajdowały się w wyposażeniu wyodrębnionych jednostek artylerii szturmowej. Były to początkowo bataliony, a później brygady dział szturmowych. Miały je także oddziały wsparcia w związkach pancernych. Niejednokrotnie służyły do łatania "dziur" w ich uzbrojeniu. Z powodu braku czołgów, zwłaszcza pod koniec wojny, niektóre oddziały pancerne przezbrajano w te działa.
Po zakończeniu II wojny światowej kilkanaście wyremontowanych rumuńskich StuG III zostało sprzedanych do Egiptu i Syrii. Wzięły one udział w kryzysie sueskim w 1956 i wojnie sześciodniowej 1967.