Szkolna skala ocen

Skala ocen

Szkolna skala ocen służy ocenianiu osiągnięć ucznia. W Polsce powojennej do początku lat 90. obowiązywała czterostopniowa skala obejmująca następujące oceny:

• stopień bardzo dobry – 5
• stopień dobry – 4
• stopień dostateczny – 3
• stopień niedostateczny – 2

Od 1991 roku powyższa skala została poszerzona, dodano ocenę 1 (niedostateczną) i ocenę 6 (celującą). Ocena 2 stała się od tej chwili oceną pozytywną o nazwie "mierna" (od roku szkolnego 1999/2000 zmieniono nazwę oceny 2 na ”dopuszczająca”) .

W oparciu o znowelizowaną ustawę z 7 września 1991 roku o systemie oświaty nowa skala oceniania obowiązująca dla wszystkich szkół podstawowych, średnich i policealnych, jest następująca:

• stopień celujący – 6
• stopień bardzo dobry – 5
• stopień dobry – 4
• stopień dostateczny – 3
• stopień dopuszczający – 2
• stopień niedostateczny – 1

Od roku 1999 szkoły mają obowiązek stosowania skali ocen 1-6 do klasyfikacji rocznej i końcowej (na zakończenie danej szkoły) oraz wpisywania na świadectwach promocyjnych i ukończenia szkoły. Powyższa skala nie jest stosowana jedynie w klasyfikacji rocznej oraz śródrocznej w klasach I-III szkoły podstawowej. Uczniowie tych klas otrzymują oceny opisowe.

Szkoła ma prawo ustalić inną skalę ocen dla oceniania bieżącego oraz klasyfikacji śródrocznej. Skala i formy oceniania są określane w wewnątrzszkolnym systemie oceniania, który jest częścią statutu szkoły. W praktyce jednak w większości polskich szkół stosuje się również w ocenianiu bieżącym oceny w skali 1-6, jednak dopuszcza także oceny z plusem lub minusem. Czasem spotyka się także oceny z dwoma minusami, najczęściej jest to ocena dopuszczająca (2=), nieformalny stopień zaliczający.

Aby uczeń otrzymał promocję do następnej klasy, musi uzyskać ocenę dopuszczającą (2). W przypadku uzyskania oceny niedostatecznej (1) uczeń ma prawo zdawać egzamin poprawkowy lub uzyskać prawo do warunkowej promocji.

Zachowanie

Wyróżnia się też skalę ocen z zachowania, które nie powinny być utożsamiane z liczbami 1-6 charakteryzującymi poziom osiągnięć edukacyjnych. Oceny z zachowania (od najlepszej do najgorszej):

• wzorowe
• bardzo dobre
• dobre
• poprawne
• nieodpowiednie
• naganne

Skale ocen w innych państwach

• W Niemczech jest odwrotna, a więc najgorszą oceną jest 6, a najlepszą 1, która jest oceną "sehr gut", czyli bardzo dobrą. Dodatkowym stopniem między niedostatecznym ("ungenügend") a dopuszczającym ("ausreichend") jest "mangelhaft" (mierny).
• W Rosji i krajach byłego ZSRR skala ocen jest podobna do polskiej. Różni się liczbą ocen w skali. W Rosji obowiązuje skala 5-stopniowa, na Ukrainie 12-stopniowa, a w Mołdawii, na Białorusi, na Litwie i na Łotwie 10-stopniowa.
• W Stanach Zjednoczonych jest stosowana sześciostopniowa skala ocen, z tym że zamiast cyfr stosuje się litery od A do D i F. Najlepszą oceną jest A, a najgorszą, niezaliczającą, F. Podobnie jest na Słowacji – skala pięciostopniowa od "A" do "E", przy czym A ("aćko") jest oceną bardzo dobrą, a E – najgorszą.
• We Francji stosowana jest skala, w której oceny przyjmują wartości między 0 a 20, gdzie 0 jest oceną najgorszą a 20 najlepszą. Oceny poniżej 10 są ocenami niezaliczającymi, jednakże w niektórych sytuacjach możliwe jest zaliczenie etapu nauki, jeśli oceny negatywne mogą zostać wystarczająco zrównoważone ocenami pozytywnymi.
• W programach wymiany studentów między uczelniami w krajach Unii Europejskiej Komisja Europejska zaleciła stosowanie, jako skali uzupełniającej, skali ocen ECTS, która jest oparta na statystyce grup studentów i ułatwia transfer ocen.

Bibliografia

1. Organizacja Systemu Edukacji w Polsce

Linki zewnętrzne

• Edukacja i Dialog – Kontrola i ocena w praktyce szkolnej