Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Sztum | |||||
 |
|||||
|
|||||
| Państwo |  Polska |
||||
| Województwo | pomorskie | ||||
| Powiat | sztumski | ||||
| Gmina | Sztum gmina miejsko-wiejska |
||||
| Prawa miejskie | 1416 | ||||
| Burmistrz | Leszek Jan Tabor | ||||
| Powierzchnia | 4,59 km² | ||||
| Ludność (2010) • liczba • gęstość |
10 106 2127,7 os./km² |
||||
| Strefa numeracyjna |
(+48) 55 | ||||
| Kod pocztowy | 82-400 | ||||
| Tablice rejestracyjne | GSZ | ||||
|
Położenie na mapie Polski
  Sztum
|
|||||
| Na mapach: | |||||
| TERC (TERYT) |
6222916054 | ||||
| SIMC | 0932991 | ||||
|
Urząd miejski
ul. Mickiewicza 3982-400 Sztum |
|||||
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|||||
| Strona internetowa | |||||
Sztum (niem. Stuhm) – miasto w północnej Polsce, w woj. pomorskim, w powiecie sztumskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Sztum. Położone nad jeziorami: Zajezierskim i Barlewickim (dawniej tworzyły jedno Jezioro Białe)[1], przy drodze krajowej nr 55 (Kwidzyn–Malbork).
Według danych z 31 grudnia 2010 miasto miało 10 106 mieszkańców[2].
W miejscowości działało Państwowe Gospodarstwo Rybackie Sztum[3].
Sztum jest podzielony na osiedla: Osiedle na Wzgórzu, Osiedle Nad Jeziorem, Osiedle Różane, Osiedle Sierakowskich, Osiedle Parkowe, Osiedle Witosa, Osiedle Zacisze i Plac Wolności.
Spis treści |
Według danych z 1 stycznia 2011 powierzchnia miasta wynosiła 4,59 km²[4].
W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. elbląskiego.
We wczesnym średniowieczu gród pruski, zdobyty w 1236 przez Krzyżaków. Zamek zbudowany został w latach 1326–1335. Od 1330 siedziba krzyżackiego wójta. W 1377 miasto odwiedził książę austriacki Albrecht, który pozostawił zakonowi herb, którym posługiwał się wójt sztumski, oraz fundusze na budowę wieży. W 1410 podczas wielkiej wojny Polski z Zakonem Krzyżackim zamek i miasto na krótko trafiło w ręce wojsk polskich, dowodzonych przez Jędrzeja z Brochocic. Prawa miejskie Sztum otrzymał w 1416, nadane przez wielkiego mistrza Michaela Küchmeistera von Sternberg, a potwierdzone przez polskiego króla Zygmunta II Augusta w 1553. Miasto otoczono murami z dwoma bramami na osi północ-południe na szlaku Malbork–Kwidzyn. Wytyczono 50 działek osadniczych. Władza spoczywała w rękach rady, na której czele stał wójt. Dwa razy w roku (22 VI i 11 XI) odbywał się w Sztumie jarmark, a w każdy piątek targ[5].
Podczas wojny 13-letniej miasto i zamek na krótko trafiły w ręce Polaków – od 8 sierpnia do 21 września 1454.
Na podstawie pokoju toruńskiego z 1466 Sztum został włączony do Korony Polskiej. W latach 1468–1772 miasto powiatowe w województwie malborskim oraz miejsce sejmików tegoż województwa. Polska nazwa Sztum występuje po raz pierwszy w źródłach z 1565.
Od XVI w. w sztumskim kościele (wybudowanym po wojnie trzynastoletniej) odbywały się często wojewódzkie sejmiki ziemskie, a w ratuszu szlacheckie sądy ziemskie dla województwa malborskiego. Mieszczanie zajmowali się przeważnie uprawą roli i warzeniem piwa[5]. Podczas V wojny polsko-szwedzkiej tzw. o "Ujście Wisły" miasto było okupowane przez wojska szwedzkie[potrzebne źródło]. Po przegranej bitwie pod Trzcianą Gustaw II Adolf schronił się na sztumskim zamku. Na mocy rozejmu w Starym Targu miasto wraz z zamkiem znalazły się w rękach elektora brandenburskiego, od 6 września 1629 aż do rozejmu w Sztumskiej Wsi 12 września 1635. Ponownie pod okupacją szwedzką miasto było w czasie "Potopu Szwedzkiego" (1655–1660).
Po I rozbiorze Sztum znalazł się na terytorium Królestwa Prus, od 1870 w granicach Cesarstwa Niemiec. Rozwój miasta nastąpił na przełomie XIX/XX w. dzięki uruchomieniu linii kolejowej z Malborka do Torunia w 1883[5]. W plebiscycie w 1920 ludność opowiedziała się za pozostaniem w państwie niemieckim, jednak Sztum stanowił główny ośrodek mniejszości polskiej na niemieckim Powiślu dzięki ziemiańskim rodzinom Sierakowskich i Donimirskich[potrzebne źródło].
Sztum przyłączony został ponownie do Polski w 1945 jako siedziba powiatu w województwie gdańskim do 1975. Po reformie administracyjnej kraju i likwidacji powiatów wszedł w skład województwa elbląskiego. W 1998 w mieście wybuchły protesty mieszkańców w związku z nieumieszczeniem Sztumu na powiatowej mapie Polski, co przyczyniło się do tego, że decyzją z 2001 Sztum ponownie jest miastem powiatowym (od 1 stycznia 2002).
Od 2009, dzięki dotacjom z Unii Europejskiej, w Sztumie odbywa się szeroko zakrojona rewitalizacja miasta.
Klub nosił nazwy:
Miasta i gminy partnerskie[8]:
|
||||||||||
|
|||||||||||||||||
|
|||||||||||||
|
||||||||||||||
