Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Tadeusz Mieczysław Sokołowski Marcin |
|
| Data i miejsce urodzenia | 28 października 1887 Worobin, pow. rówieński |
| Imię i nazwisko przy narodzeniu | Gedeon Mieczysław Sokołowski |
| Data i miejsce śmierci | 21 stycznia 1965 Szczecin |
| Miejsce spoczynku | Cmentarz Centralny w Szczecinie |
| Zawód | lekarz-chirurg, naukowiec i nauczyciel akademicki |
| Miejsce zamieszkania | m.in. Łódź (1896–1907) Kraków (1907–1913) Warszawa (1921–1923) Toruń (1923–1934) Warszawa (1934–1939) Szczecin (1948–1965) |
| Narodowość | polska |
| Tytuł | profesor |
| Alma Mater | Uniwersytet Jagielloński |
| Uczelnia | University of Edinburgh, Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie (1948–1965) |
| Małżeństwo | Karolina z Kwiatkiewiczów (10 kwietnia 1920) |
| Dzieci | Anna Maria (ur. 1921) – lekarz psychiatra Krystyna Maria (ur. 1934) – lekarz medycyny |
| Tadeusz Mieczysław Sokołowski Marcin |
|
 pułkownik |
|
| Przebieg służby | |
| Lata służby | 1914–1917 (Leg. Pol.) 1919–1946 (WP II RP) |
| Siły zbrojne |  Legiony Polskie Wojsko Polskie |
| Stanowiska | szef służby zdrowia 22 Dywizji Ochotniczej |
| Główne wojny i bitwy | I wojna światowa, wojna polsko-bolszewicka, II wojna światowa: |
| Późniejsza praca | lekarz-chirurg, nauczyciel akademicki |
| Odznaczenia | |
         |
|
Tadeusz Mieczysław Sokołowski (do 1914 r. Gedeon Mieczysław), ps. Marcin (ur. 28 października 1887 w Worobinie w pow. rówieńskim, zm. 21 stycznia 1965 w Szczecinie) – polski lekarz-chirurg, pułkownik Wojska Polskiego; uczestnik m.in. walk I Brygady Legionów Polskich, wojny polsko-bolszewickiej, kampanii wrześniowej, kampanii włoskiej II Korpusu, jeden z założycieli i profesor Pomorskiej Akademii Medycznej w Szczecinie, jeden z pionierów transfuzjologii w Polsce i specjalista w dziedzinie traumatologii i chirurgii ręki[1][2][3][4].
Spis treści |
Ojciec Tadeusz Sokołowski był synem Marii ze Skupieńskich i Jana Sokołowskiego. Ojciec pracował w administracji majątku Broelów-Platerów[a][5]. Od 1896 roku rodzina mieszkała w Łodzi. Tadeusz Sokołowski uczęszczał do rządowego gimnazjum filologicznego i uczył się na tajnych kompletach. Nie został dopuszczony do matury w 1905 roku z powodu udziału w strajku szkolnym. Uczestniczył w kursach zorganizowanych w Krakowie dla uczniów relegowanych ze szkół w Królestwie Kongresowym, jednak zostały one przerwane (demonstracja solidarności z młodzieżą, która była zmuszona pozostać w Królestwie). Wyjechał do Szwajcarii. Podjął studia przyrodnicze na Uniwersytecie we Fryburgu, które jednak również wkrótce przerwał, aby włączyć się do działań rewolucyjnych w Łodzi (1906) – działał pod pseudonimem „Marcin” w PPS Lewica[1][2].
W 1907 roku przeniósł się do Krakowa, gdzie zdał maturę w Gimnazjum św. Jacka i studiował na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego. Nauczycielami Sokołowskiego byli, m.in.[1]: Tadeusz Browicz, Napoleon Cybulski, Emil Godlewski, Kazimierz Kostanecki, Antoni Rosner[b][6][7]. Dyplom lekarza otrzymał 7 lipca 1913 roku, po czym odbył staż w klinice chirurgicznej Bronisława Kadera i w Szpitalu św. Łazarza[1][2].
W czasie I wojny światowej uczestniczył jako żołnierz Legionów Polskich (od 29 września 1914 w stopniu podporucznika) w walkach na frontach w Królestwie Polskim i w Galicji. Był lekarzem batalionowym w I Brygadzie, a od marca do sierpnia 1915 roku – lekarzem w szpitalu zakaźnym (epidemicznym) w Wadowicach.
Jego niesubordynacja w sprawie szczepień na dur brzuszny spowodowała przeniesienie do Kamieńska pod Piotrkowem, gdzie pracował w Domu dla Rekonwalescentów.
W grudniu 1915 otrzymał awans na stopień podporucznika; wrócił na front i uczestniczył w kampanii na Wołyniu.
Po kryzysie przysięgowym – 17 lipca 1917 – został zwolniony z wojska; rozpoczął pracę w Łodzi, na oddziale chirurgicznym Szpitala Dziecięcego im. Anny Marii (później Szpital im. Janusza Korczaka[8]); w roku 1918 ochotniczo brał udział w zwalczaniu epidemii tyfusu plamistego[1][2].
W okresie dwudziestolecia międzywojenneego był początkowo uczestnikiem wojny polsko-bolszewickiej na Froncie Litewsko-Białoruskim, a następnie pracował w szpitalach w Toruniu i Warszawie[1]. W wojnie polsko-bolszewickiej uczestniczył w latach 1919–1920 jako[1]:
W czasie wyprawy na Litwę (zob. Litwa Środkowa) zachorował na dur powrotny i wrócił do Warszawy. Pracował w latach [1]:
W czasie pracy w szpitalu toruńskim wprowadzał pionierskie techniki przetaczania krwi, utworzył też pierwszą w Polsce Wojewódzką Stację Urazową przy Szpitalu Diakonisek (później włączonym do Specjalistycznego Szpitala Miejskiego). Specjalizował się w zakresie traumatologii, wyjeżdżając do Anglii i Francji. W warszawskim Instytucie Chirurgii Urazowej zorganizował m.in. pierwszy w Polsce oddział neurochirurgiczny, pierwszą stację konserwacji krwi do transfuzji, systematyczne kursy traumatologii dla wojskowych lekarzy rezerwy oraz pierwsze w Polsce kursy podyplomowe dla lekarzy cywilnych. W Instytucie próbował ratować życie Walerego Sławka, po jego samobójczym zamachu (2 kwietnia 1939)[1][2].
Podczas kampanii wrześniowej był lekarzem szpitala polowego (nr 201). Wraz ze szpitalem dostał się do obozu internowanych w Rumunii, a stamtąd – do Francji, gdzie został ordynatorem „Centre de chirurgie osseuse” w Créteil (centrum chirurgii kostnej na przedmieściu Paryża). Po rozpoczęciu Bitwy o Francję (czerwiec 1940) kierował oddziałem chirurgicznym w Dieuze w Alzacji (szpital wojenny I i II Dywizji Polskiej). Po kapitulacji Francji znalazł się w szpitalu wojennym w Edynburgu; w latach 1941–1942 wykładał też chirurgię na polskim Wydziale Lekarskim tamtejszego Uniwersytetu (który współtworzył). Opuścił tę uczelnię z powodu nieporozumień z rektorem, Antonim Juraszem.
W 1942 roku odbył staż w zakresie torakochirurgii m.in. w londyńskim Royal Brompton Hospital, a następnie pełnił służbę w szpitalach wojennych utworzonego w Iraku II Korpusu Armii Polskiej w[1]:
W Casamassima, gdzie znajduje się il cimitero polacco (cmentarz Polaków poległych pod Monte Cassino), szpital wojenny stacjonował w latach 1943–1946. Tadeusz Sokołowski leczył tam nie tylko rannych polskich żołnierzy, ale również miejscową ludność[1][2][9].
W roku 1946 wojsko polskie zostało przeniesione do Anglii. W latach 1946–1948 Sokołowski kierował oddziałem chirurgii i oddziałem ginekologiczno-położniczym w szpitalu w Diddington, a równocześnie zapoznawał się z organizacją studiów przyrodniczych w University of Cambridge. W 1948 roku wrócił do Polski, gdzie włączył się do organizacji Akademii Lekarskiej w Szczecinie (od 1950 – Pomorska Akademia Medyczna, od 2010 – Pomorski Uniwersytet Medyczny). Był kierownikiem Katedry i Kliniki Chirurgicznej; w 1955 roku uruchomił w I Klinice Chirurgii specjalizację z anestezjologii[1][10]. Został profesorem nadzwyczajnym w 1949 roku i profesorem zwyczajnym w roku 1957. Był promotorem 9. prac doktorskich i opiekunem 37. lekarzy-chirurgów starających się o specjalizacje I i II stopnia. Pełnił funkcję konsultanta wojewódzkiego w zakresie chirurgii i operował we wszystkich szpitalach województwa. Systematycznie konsultował pacjentów Przychodni Specjalistycznej Chorób Ręki, którą zorganizował po przyjeździe do Szczecina. Funkcję konsultanta pełnił również po odejściu na emeryturę w 1961 roku[c][1][2][10].
Tadeusz Sokołowski jest autorem 154 publikacji z dziedziny chirurgii (zwłaszcza traumatologii)[3]. Ich tematyka jest ilustrowana przykładami[1][3]:
Rozległość zainteresowań Sokołowskiego jest ilustrowana tematyką publikacji mniej specjalistycznych, m.in.[1]:
Tadeusz Sokołowski był członkiem[1]:
Był również członkiem komitetów redakcyjnych czasopism oraz komitetów organizacyjnych konferencji specjalistycznych, np.[1]:
Tadeusz Sokołowski otrzymał liczne odznaczenia i wyróżnienia, m.in.[1][3][4]:
Imię prof. Tadeusza Sokołowskiego nadano[11][d]:
W roku 2000 Tadeusz Sokołowski znalazł się na liście „Szczecinianie stulecia”[4].
