Tomasz Młodzianowski

Dąbrowa – herb Młodzianowskich

Tomasz Młodzianowski herbu Dąbrowa (ur. 21 grudnia 1622 pod Ciechanowem, zm. 3 lub 9 października 1686 w Wolbromiu) – polski kaznodzieja, teolog i publicysta religijny.

Życiorys

Pochodził z drobnej szlachty mazowieckiej, osiadłej w ziemi ciechanowskiej. W 1637 rozpoczął nowicjat u jezuitów. W 1648 otrzymał święcenia kapłańskie. W latach 1654-1656 prowadził misje w Isfahanie. Wracając stamtąd zwiedził Ziemię Świętą.

Wykładał w kolegiach na obszarze całej Rzeczypospolitej. W 1673 otrzymał godność wiceprowincjała. Od 1680 do 1683 pełnił funkcję rektora kolegium jezuickiego w Poznaniu. Zmarł w Wolbromiu. Pochowano go w kościele św. Piotra w Krakowie.

Twórczość

Zyskał sławę wielkiego kaznodziei. W 1674 wygłosił kazanie na Mszy koronacyjnej Jana III Sobieskiego. Spisał 73 homilie i 179 kazań. Mowy okolicznościowe publikował osobno. Pozostałe wydał w potężnym zbiorze Kazania i Homilyie (1681), liczącym ponad 2000 stron in folio w 4 tomach. Unikał makaronizmów, wysławiał się jasno i dobitnie (urozmaicając wykład między innymi konceptami), przybliżał słuchaczom abstrakcyjne pojęcia (przyrównując na przykład apostołów do posłów i senatorów), nie gardził przysłowiami.

Wydał również dzieła:

• Praelectiones (1666-1674) – serię podręczników, omawiającą całokształt teologii i filozofii
• Integer cursus theologicus et philosophicus – poprawioną i poszerzoną edycję Praelectionum
• Rozmyślania albo Lekcya duchowna – pismo ascetyczne, w latach 1680-1654 wydawane 6 razy
• Akty przygotowania się na śmierć – kolejną książkę ascetyczną, między 1685 a 1758 ogłaszaną 7 razy
• dzieła religijne w języku perskim

Bibliografia

• Bibliografia Literatury Polskiej – Nowy Korbut, t. 2 Piśmiennictwo Staropolskie, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1964, s. 526-527