Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Trynitarze | |
 |
|
| Pełna nazwa | Zakon Trójcy Przenajświętszej |
| Nazwa łacińska | Ordo Sanctissimae Trinitatis |
| Skrót zakonny | OSsT |
| Wyznanie | katolickie |
| Kościół | rzymskokatolicki |
| Założyciel | św. Jan de Matha |
| Data założenia | 1198 |
| Data zatwierdzenia | 1198 |
| Strona internetowa | |
Trynitarze (właściwie Zakon Trójcy Przenajświętszej, dawniej Zakon Świętej Trójcy od Wykupu Niewolników) – katolickie zgromadzenie zakonne, założone w 1198 w dobie wypraw krzyżowych przez św. Jana z Mathy i św. Feliksa de Valois, a następnie zatwierdzone bullą papieża Innocentego III Operante divine dispositionis. Od 1236 istnieje żeński zakon - Trynitarianki (Klauzurowe).
Spis treści |
Zakon powstał w celu uwalniania niewolników chrześcijańskich z rąk muzułmanów podczas wypraw. Encyklopedia Religii PWN podaje, że Trynitarze uwolnili ok. 900 tys. ludzi. Trynitarze pod koniec XVI w. podzielili się na dwie gałęzie:
Obecnie Trynitarze głównie sprawują duszpasterstwo więźniów, ale także opiekują się chorymi. Prowadzą swoje własne parafie w porozumieniu z biskupami lokalnymi.
Trynitarze noszą habit w kolorze białym, przepasany skórzanym czarnym paskiem, na habicie biały szkaplerz z czerwono-niebieskim krzyżem oraz biały kaptur.
Obecnie Zakon Trynitarzy na świecie składa się z siedmiu prowincji, trzech wikariatów oraz dwóch delegatur. Ojcowie Trynitarzy są obecni w następujących krajach Włochy, Hiszpania, Francja, Niemcy, Austria, USA, Kanada, Meksyk, Guatemala, Puerto Rico, Kolumbia, Brazylia, Peru, Boliwia, Chile, Argentina, Indie, Madagascar, Polska oraz Kongo.
Na ziemie polskie Trynitarianie zostali sprowadzeni za czasów Jana III Sobieskiego w okresie wojen tureckich. Zakon Trynitarzy działał na terenie Polski w latach 1685-1907. Obszar działalności tego zakonu ograniczał się do wschodnich ziem Rzeczypospolitej. Trynitarze byli zakonem kwestującym. Ich zadaniem było wykupywanie Polaków z niewoli tatarskiej (jasyru). Nierzadko zakonnicy, gdy już brakowało pieniędzy, sami oddawali się w ręce Tatarów, w zamian za uwalnianego z niewoli. W latach 1688 - 1783 polscy trynitarze wykupili 517 jeńców za kwotę 573.427 złotych polskich[1].
Miejscowości, w których założono domy zakonne trynitarzy (w kolejności chronologicznej): Lwów, Kraków, Stanisławów, Beresteczko, Warszawa, Halicz, Antokol i Werki (dziś dzielnice Wilna), Kamieniec Podolski, Orsza, Łuck, Tomaszów Lubelski, Brześć, Lublin, Krotoszyn, Brahiłów, Bursztyn, Szumbar, Czołhan, Babinowicze k. Orszy, Biały Kamień. W Lublinie trynitarze posiadali najpierw dom zakonny, a następnie – z uwagi na zubożenie – zamieszkiwali jedną z wież w murach miejskich, nazywaną Wieżą Trynitarską.
Po pierwszym rozbiorze Polski nastepowały liczne kasaty róznych zakonów, w tym także Trynitarzy. Ostatni trynitarz na ziemiach polskich przebywał do 1907 roku.
Wraz z przyjazdem do Polski w 1986 o. Jerzego Kępińskiego doszło do restytucji tego zakonu w kraju. Współcześnie zadaniem i regułą Zakonu jest "wykupywanie" ludzi z rozmaitych rodzajów niewoli – zewnętrznej i wewnętrznej, również uzależnień od alkoholu, narkotyków, internetu itp.
Obecne jedyny dom zakonny w Polsce znajduje się w Krakowie, przy którym znajduje się kościół Przenajświętszej Trójcy.
Pozostałością po pierwszej obecności Trynitarzy na ziemiach polsko-litewskich są klasztory zniesione w XIX w., które stanowią obecnie zabytki sakralnej architektury barokokowej i rokokowej (m.in. w Krakowei, Krotoszynie, Warszawie), choć nie należą one już Trynitarzy.
Wśród zachowanych kościołów potrynitariańskich w Polsce znajdują się m.in.:
Wśród zachowanych kościołów potrynitariańskich w dawnej Rzeczypospolitej Obojga Narodów (obecnie: Litwa oraz Ukraina) znajdują się m.in.:
