| Tx26 (W1A / W2A) | |
Tx26-423 (typ W1A) |
|
| Producent | Fablok |
| Lata budowy | 1926 / 1928 |
| Układ osi | D |
| Masa służbowa | 20,4 / 17,7 t |
| Masa pustego parowozu | 15,4 / 14,5 t |
| Długość parowozu | 6420 / 6130 mm |
| Szerokość | 2000 mm |
| Wysokość | 2960 / 2980 mm |
| Rozstaw osi skrajnych | 2300 / 2400 mm |
| Moc znamionowa | 120 / 100 KM |
| Maksymalna siła pociągowa | 3690 / 3150 kG |
| Prędkość maksymalna | 30 km/h |
| Ciśnienie w kotle | 13 / 12 at |
| Powierzchnia ogrzewalna kotła | 38 / 31,2 m² |
| Powierzchnia rusztu | 0,88 m² |
| Średnica cylindra | 310 / 285 mm |
| Skok tłoka | 320 / 350 mm |
| Średnica kół napędnych | 650 mm |
| Rozstawy toru | 600 mm |
| zapas wody 2,8 / 1,5 m³, zapas węgla 1 / 0,5 t |
|
Tx26 – seria polskich parowozów tendrzaków przeznaczonych do pracy na liniach wąskotorowych o rozstawie toru 600 mm, budowanych w latach 1926-1928 w Pierwszej Fabryce Lokomotyw SA w Chrzanowie, należących do dwóch typów.
Serią Tx26 oznaczono po 1961 roku parowozy dwóch typów: W1A (typ "Pińczów", 2 egzemplarze)[1] i W2A (jedynie prototyp oznaczony Tx26-427). W rzeczywistości, według zasad oznaczania polskich parowozów, typ W2A powinien nosić oznaczenie Tx28[2].
Spis treści |
Dwa parowozy tego typu, o oznaczeniu fabrycznym W1A, zostały zamówione w Pierwszej Fabryce Lokomotyw w Chrzanowie przez Zarząd Pińczowskiej Kolei Powiatowej w 1925 roku. Obie lokomotywy o numerach fabrycznych 149 i 150 zostały wyprodukowane i dostarczone w 1926 roku. Były to pierwsze lokomotywy wąskotorowe zbudowane w Polsce. Od zamawiającej kolei określano je jako typ Pińczów[3].
W 1930 pińczowska kolej została przejęta przez Polskie Koleje Państwowe i obie lokomotywy otrzymały oznaczenia serii D z numerami 1306 i 1307. Były używane na Jędrzejowskiej Kolei Wąskotorowej. Podczas II wojny światowej, przejęte przez Niemców, dalej tam służyły pod numerami 99.1588 i 99.1589[3]. Po wojnie używano ich w dalszym ciągu na kolei jędrzejowskiej, pod nowymi oznaczeniami Tx3-422 i Tx3-423 (nadanymi w 1947 roku). Po przebudowie tej kolei na tor szerokości 750 mm, w latach 50. wysłano parowóz Tx3-422 na Bydgosko-Wyrzyskie Koleje Dojazdowe, a Tx3-423 na Jarocińską Kolej Dojazdową. W 1961 roku zmieniono ich oznaczenia na ostateczne Tx26-422 i Tx26-423, według systemu oznaczania lokomotyw polskiego pochodzenia. Tx26-422 skreślono z inwentarza PKP 19 sierpnia 1978, a Tx26-423 - 7 marca 1978[3].
Obie lokomotywy zachowano do celów muzealnych - Tx26-422 trafił do Muzeum Kolei Wąskotorowej w Wenecji, a Tx26-423 został ustawiony na placu zabaw Ośrodka Wypoczynkowego Milicji Obywatelskiej w Kiekrzu, a następnie został przekazany Poznańskiemu Klubowi Modelarzy Kolejowych i po odnowieniu ustawiony jako pomnik na Kolejce Parkowej Maltanka w Poznaniu[3]. W roku 2010 dzięki pracy wolontariuszy SPM Maltanka parowóz zyskał ciemnooliwkowe malowanie, jakie nosił na Jarocińskiej Kolej Dojazdowej.
Pojedynczy parowóz typu W2A[4] o numerze fabrycznym 179 został zbudowany w Pierwszej Fabryce Lokomotyw w Chrzanowie na zamówienie Ministerstwa Spraw Wojskowych, jako prototyp lokomotywy dla kolei polowych, z możliwością pracy na torze o rozstawie 600 lub 750 mm (po przystosowaniu). Podobna lokomotywa została zamówiona w Warszawskiej Spółce Akcyjnej Budowy Parowozów. Parowóz z Chrzanowa otrzymał wojskowy numer I-III 1002p. Próby wypadły dobrze, ale z nieznanych powodów parowozy nie zostały ostatecznie przejęte przez wojsko, natomiast zakupiły je Polskie Koleje Państwowe[2].
Parowóz typu W2A służył początkowo na Kolei Sierpc - Lubicz, pod oznaczeniem PKP D3-1002[5]. Po zamknięciu tej kolei wąskotorowej w 1937 roku, został przesłany na Kolej Jędrzejowską. Podczas II wojny światowej, przejęty przez Niemców, dalej tam służył pod numerem 99.1575[2]. W 1942 został przesłany przez Niemców na Kolej Ostrołęcką, do parowozowni w Myszyńcu. Po wojnie, ponownie przejęty przez PKP, otrzymał w 1947 oznaczenie Tx3-427, zmienione w 1961 roku na Tx26-427 (mimo, że z uwagi na rok produkcji, powinien nosić poznaczenie Tx28). W dalszym ciągu służył na Kolei Ostrołęckiej do jej zamknięcia w 1973 roku[2]. Został skierowany do Zakładów Naprawczych Taboru Kolejowego w Nowym Sączu, które jednak zaprzestały remontów parowozów. 3 marca 1975 został wycofany z eksploatacji[5] i przekazany dla Muzeum Kolejnictwa w Warszawie, następnie Muzeum Kolei Wąskotorowej w Wenecji, gdzie oczekiwał na odbudowę na bocznicy w Biskupinie, będąc w bardzo złym stanie[2]. Dopiero w 1993 przekazano go do Skansenu Taboru Kolejowego w Chabówce, gdzie ostatecznie dokonano jego odbudowy do stanu eksponatu[5].
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||