Tytuły i kategorie szachowe są wykładnikiem maksymalnego wyniku sportowego, osiągniętego przez szachistę. W grze bezpośredniej rozróżniamy:
Wszystkie kategorie międzynarodowe, kategoria mistrza krajowego oraz kandydata na mistrza krajowego nadawane są w formie tytułu. Zawodnicy nieposiadający żadnej kategorii szachowej posiadają ranking 1000 punktów. Tytuły i kategorie szachowe przyznawane są dożywotnio przez Komisję Klasyfikacji i Ewidencji Polskiego Związku Szachowego (w przypadku kategorii centralnych) oraz przez komisje wojewódzkie (w przypadku kategorii okręgowych).
| Tytuły i kategorie szachowe | Oznaczenie | Punktacja rankingowa | Normy punktowe | |||
| kobiet | mężczyzn | kobiet | mężczyzn | kobiet | mężczyzn | |
|
Tytuły międzynarodowe |
||||||
| arcymistrz międzynarodowy | GM | (2500) | ||||
| arcymistrzyni międzynarodowa | WGM | (2300) | ||||
| mistrz międzynarodowy | IM | (2400) | ||||
| mistrzyni międzynarodowa | WIM | (2200) | ||||
| mistrz FIDE | FM | (2300) | ||||
| mistrzyni FIDE | WFM | (2100) | ||||
| kandydat na mistrza FIDE | CM | (2200) | ||||
| kandydatka na mistrzynię FIDE | WCM | (2000) | ||||
|
Tytuły i kategorie krajowe centralne |
||||||
| mistrz krajowy | M | (2100) | (2300) | 2200 | 2400 | |
| kandydat na mistrza krajowego | K | (2000) | (2200) | 2000 | 2200 | |
| kategoria pierwsza | I | 1800 | 2000 | 1800 | 2000 | |
|
Kategorie krajowe okręgowe |
||||||
| kategoria druga | II | 1600 | 1800 | 1600 | 1800 | |
| kategoria trzecia | III | 1400 | 1600 | 1350 | 1550 | |
| kategoria czwarta | IV | 1250 | 1400 | 1150 | 1300 | |
| kategoria piąta | V | 1100 | 1200 | 1000 | 1050 | |
Uwagi:
Źródło: Informacje o zmianach w Regulaminie Klasyfikacyjno-Rankingowym PZSzach [dostęp 2010-12-21]
Zdobycie tytułów i kategorii obwarowane jest znaczną liczbą warunków, z których najważniejszymi są: minimalne dopuszczalne tempo gry, minimalny sumaryczny czas trwania partii, minimalna liczba partii oraz maksymalne dopuszczalne liczby rund w jednym dniu.
| Norma na kategorię |
Tempo gry | Łączny czas gry |
Liczba rund dziennie |
Liczba partii |
Minimalny ranking FIDE |
| M | 40 posunięć / 90 minut + 30 minut | 4 godziny | 2 | 9 | 2250 (2050) |
| K | 30 posunięć / 60 minut + 30 minut | 3 godziny | 3 | 9 | 2100 (1900) |
| I | 30 posunięć / 60 minut + 30 minut | 3 godziny | 3 | 9 | – |
| II | 60 minut na całą partię | 2 godziny | 4 | 7 | – |
| III | 60 minut na całą partię | 2 godziny | 4 | 7 | – |
| IV | 30 minut na całą partię | 1 godzina | 6 | 6 | – |
| V | 30 minut na całą partię | 1 godzina | 6 | 6 | – |
Źródła: