Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony Kraków |
|
|
ulica
Szczepańska
|
|
| Stare Miasto | |
| Długość: | 270 m |
 |
|
| Mapa | |
 |
|
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Ulica Szczepańska – ulica w Krakowie prowadząca od Rynku Głównego na północny zachód, w kierunku placu Szczepańskiego i Plant.
Nazwa ulicy pochodzi od stojącego dawniej na środku obecnego placu Szczepańskiego kościoła św. Szczepana. Już w najstarszych księgach Krakowa ulica Szczepańska występuje pod tą właśnie nazwą. Niejednokrotnie jednak nazywano ją błędnie: ulicą św. Stefana, a w XVI wieku także Żydowską (gdyż w okolicy tej mieszkali niegdyś Żydzi).
Spis treści |
Przy ul. Szczepańskiej znajdują się m.in.:
Kamienica ta była w wieku XIV własnością rodziny Morsztynów. W roku 1386 Jadwiga (przyszły król Polski) miała tu ponoć odwiedzać swego ukochanego, księcia austriackiego Wilhelma Habsburga, z którym nie mogła się związać, ze względu na ślub z Jagiełłą. Wewnątrz kamienicy zachowane zostały gotyckie wnętrza. Najbardziej znanym pomieszczeniem jest Sala Fontanowska. Jej nazwa pochodzi od XVII-wiecznego artysty – Baltazara Fontany. Ozdobił on wspomnianą salę stiukami na polecenie jednego z właścicieli – chorążego Andrzeja Żydowskiego. W jednej części można zauważyć gotyckie sklepienie żebrowe pod dekoracją stiukową. Na ścianach znajdują się XVIII-wieczne holenderskie kafelki. Te zabytkowe wnętrza są więc uznawane za jedne najpiękniejszych wnętrz świeckich w Polsce. Na parterze kamienicy znajduje się apteka "Pod złotym Tygrysem". Obok niej zachował się XVI-wieczny renesansowy portal (obecnie będący witryną kwiaciarni). Na pierwszym piętrze znajduje się obecnie Klub Dziennikarski oraz Restauracja "Pod Gruszką". Na drugim piętrze pochodzącym z XVIII wieku znajdują się "Apartamenty Old City".
Pałac "Pod Krzysztofory" jest jednym z najznakomitszych i najokazalszych krakowskich miejskich pałaców. Na przestrzeni wieków pałac gościł wiele znakomitych osobistości, m.in.: królów Jana Kazimierza, Michała Korybuta Wiśniowieckiego oraz Stanisława Augusta Poniatowskiego, a także księcia Józefa Poniatowskiego, który przebywał tu w roku 1809.
Nazwa pałacu pochodzi od patrona średniowiecznej kamienicy, która niegdyś znajdowała się w tym miejscu – Św. Krzysztofa. W przeciągu wieków kamienica ta zmieniała swoich właścicieli: w XIV wieku była własnością rodu Spycymirów, a w XV wieku przeszła w ręce rodziny Morsztynów wpływowej rodziny kupieckiej, której własnością była również kanienica "Pod Gruszką").
W drugim kwartale XVII wieku, z inicjatywy marszałka nadwornego koronnego Adama Kazanowskiego, rozpoczęto prace budowlane na tym obszarze. Połączono gotyckie kamienice usytuowane na rogu Rynku Głównego i ulicy Szczepańskiej. W latach 1682-1684 na zlecenie ówczesnego właściciela, Wawrzyńca Jana Wodzickiego, dokonano zasadniczej przebudowy budynku. Pracami kierował architekt Jakub Solari. Pozostałościami to tej przebudowie są: piękna arkadowa loggia, tworzona przez pięć łuków, wspartych na podwójnych toskańskich kolumnach, w układzie palladiańskim.
Na pierwszym piętrze znajdują się komnaty różniej wielkości w układzie amfiladowym. Wnętrza ozdobione zostały wspaniałymi stiukami Baltazara Fontany (zdobił on również wnętrza kamienicy "Pod Gruszką").
W roku 1773 pałac stał się własnością biskupa krakowskiego Kajetana Sołtyka, a pod koniec XVIII wieku nabył go starosta Brzegowski Jacek Kluszewski (współtwórca teatru krakowskiego). W lutym 1846, podczas powstania krakowskiego, miał tu siedzibę Rząd Narodowy z Janem Tyssowskim na czele. W okresie Wiosny Ludów (1848) spotykali się tu przedstawiciele Komitetu Obywatelskiego, a później Komitetu Narodowego w Krakowie. W 1914 w pałacu mieściło się biuro werbunkowe Legionów Polskich, jak również biura Naczelnego Komitetu Narodowego (NKN), a w 1965 pałac przekazano Muzeum Historycznemu Miasta Krakowa. Obecnie znajduje się tam stała ekspozycja "Z dziejów i kultury Krakowa" oraz wystawy czasowe.
W zabytkowej kamienicy, podarowanej Muzeum Narodowemu przez Włodzimierę i Adama Szołayskich w 1904 roku, znajduje się muzeum Stanisława Wyspiańskiego – jednego z najwybitniejszych polskich twórców, wielkiego dramaturga i poety, a także portrecisty i pejzażysty, przedstawiciela polskiego ekspresjonizmu i symbolizmu.
Budynek Teatru Starego nie znajduje się bezpośrednio przy ulicy Szczepańskiej, ale na rogu ulicy Jagiellońskiej i placu Szczepańskiego. Można go więc podziwiać idąc ulicą Szczepańską w kierunku Plant. Teatr Stary jest jedną z najstarszych scen zawodowych w Polsce. Już w XIX wieku pełnił on funkcję teatru narodowego. Wynikiem pracy kolejnych dyrektorów i znakomitych aktorów jest bardzo wysoka pozycja Teatru w historii polskiej kultury. W ciągu 200 lat istnienia na scenie Teatru Starego wystawiano inscenizacje wielu dramatów, w tym dzieł nawiązujących do polskiej bieżącej politycznej rzeczywistości – temu właśnie Teatr zawdzięcza swoją nazwę. Wysoką pozycję Teatr zawdzięcza również wielu znakomitym indywidualnościom. Pracowali tu m.in.: Zygmunt Hübner, Konrad Swinarski, Jerzy Jarocki, Andrzej Wajda, Jerzy Grzegorzewski, Krystian Lupa, Tadeusz Bradecki, Rudolf Zioło, Marek Fiedor, Grzegorz Jarzyna, a także kompozytor Stanisław Radwan.
