Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Władysław Liniarski Mścisław, Wuj, Jan |
|
 pułkownik |
|
| Data urodzenia | 23 listopada 1897 |
| Data i miejsce śmierci | 11 kwietnia 1984 Warszawa |
| Przebieg służby | |
| Stanowiska | komendant Białostockiego Okręgu ZWZ-AK, komendant Białostockiego Okręgu AKO |
| Główne wojny i bitwy | II wojna światowa |
| Odznaczenia | |
   |
|
Władysław Liniarski, ps. "Mścisław", "Wuj", "Jan" (ur. 23 listopada 1897, zm. 11 kwietnia 1984 w Warszawie) – pułkownik Wojska Polskiego, komendant Białostockiego Okręgu ZWZ-AK (nieprzerwanie przez 5 lat); od stycznia 1945 komendant Białostockiego Okręgu AKO; jeden z "żołnierzy wyklętych"; działacz podziemia antykomunistycznego, ofiara represji stalinowskich; w 1979 został członkiem Komitetu Porozumienia na rzecz Samostanowienia Narodu.
Był synem wiejskiego cieśli, właściciela dwu-morgowego gospodarstwa pod Włoszczową. W chwili wybuchu I wojny światowej uczył się w seminarium nauczycielskim. Od 1917 działał w Polskiej Organizacji Wojskowej. Podczas wojny polsko-bolszewickiej walczył jako kapral w 24. pp, następnie awansowany na oficera, służył długie lata w kancelariach i intendenturach. W 1932 pełnił służbę w Dowództwie Okręgu Korpusu Nr IX w Brześciu, w stopniu porucznika ze starszeństwem z 1 lipca 1925 i 1 lokatą w korpusie oficerów administracji, grupa oficerów kancelaryjnych. W 1934 uzyskał przydział liniowy do 62. pp „Dzieci Bydgoszczy”.
Spis treści |
We wrześniu 1939 r. jako dowódca batalionu bronił Pomorza i walczył w bitwie nad Bzurą. Ranny w Puszczy Kampinoskiej dostał się do niewoli, z której uciekł. Od 1940 ppłk Władysław Liniarski "Mścisław" był komendantem Okręgu Białostockiego ZWZ-AK, najliczniejszej organizacji konspiracyjnej w okupowanej Polsce. Armia Krajowa jako Wojsko Polskie w konspiracji przeprowadziła akcję scaleniową wchłaniając do września 1944 większość mniejszych grup konspiracyjnych. Poza wpływami dowództwa AK pozostała tylko część struktur Narodowych Sił Zbrojnych.
W 1943 Liniarski wydał rozkaz likwidowania "band komunistyczno-żydowskich", co stało się później przyczyną oskarżeń o antysemityzm[1]. Rozkazem Nr 256 z dnia 20 kwietnia 1944 ppłk "Mścisław", dowódca Okręgu Sarna (okręgu Białostockiego AK), nadał oddziałom partyzanckim i oddziałom Kedywu Okręgu AK Białystok nazwy pułków Wojska Polskiego. I tak np. augustowski obwód nr 7 "Olcha" inspektoratu suwalskiego miał odtworzyć 1 Pułk Ułanów Krechowieckich. Jego tymczasowa nazwa na czas formowania brzmiała "Oddział partyzancki 1 pułku ułanów".
Liniarski, który tak jak dowództwo NSZ, był przeciwny planowanej Akcji "Burza", w rozkazach kierowanych do komendantów inspektoratów i obwodów, akcentował wolę bicia Niemców, przygotowanie samoobrony, a w przypadku opanowania terenu przez komunistów i wrogiego nastawienia do ludności polskiej- przejście do dalszej konspiracji[2].
Około 10 lipca 1944 "Mścisław" wydał rozkaz o rozpoczęciu akcji "Burza" na obszarze inspektoratu łomżyńskiego.
20 września 1944 ppłk. Władysławowi Liniarskiemu podporządkował się rtm. Zygmunt Szendzielarz z resztkami 5 Wileńskiej Brygady AK. "Mścisław" nakazał "Łupaszce" trwać w Puszczy Białowieskiej i organizować kadrowy oddział z rozbitków z wileńskich i nowogródzkich oddziałów AK. Na początku listopada 1944 do oddziału dołączył m.in. oficer BiP Okręgu Wileńskiego AK ppor. Lech Beynar ps. "Nowina", późniejszy znany historyk i publicysta, piszący pod pseudonimem literackim "Paweł Jasienica". W dniu 10 listopada Zygmunt Szendzielarz został awansowany przez ppłk. Liniarskiego do stopnia majora. Na przełomie stycznia i lutego 1945 ppłk. W. Liniarski mianował "Łupaszkę" komendantem partyzantki Okręgu Białostockiego AKO, a 5 Wileńska Brygada stała się dyspozycyjnym oddziałem Komendy AKO.
W maju 1945 "Mścisław" podporządkował się Delegaturze Sił Zbrojnych na Kraj, która to zmusiła go do ograniczenia pracy organizacyjnej oraz akcji zbrojnych. Za pośrednictwem wojewody białostockiego Stefana Dybowskiego podjął próbę ujawnienia struktur Okręgu. Został aresztowany 31 lipca 1945 w Brwinowie pod Warszawą. 20 maja 1946 został skazany przez warszawski WSR na karę śmierci zamienioną potem na 10 lat więzienia.
Struktury Białostockiego Okręgu AKO weszły w skład Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość (WiN). Wielu jego żołnierzy kontynuowało działalność podejmując się akcji propagandowych i rozrzucając ulotki. Działalność zbrojna łomżyńskiego WiN sprowadzała się do odwetowych akcji wobec NZW i "najbardziej niebezpiecznych komunistycznych agentów", których często widziano wśród żołnierzy NZW.[3]
W marcu 1951, podczas procesu gen. Emila Fieldorfa, Liniarski - wyniszczony chorobami i przesłuchaniami, wniesiony do sali rozpraw na noszach - złożył zeznania obciążające swojego dawnego przełożonego z Kedywu.
W 1953 został zwolniony z więzienia w ciężkim stanie zdrowia. 16 i 20 sierpnia 1957 odwołał przed wiceprokuratorem Prokuratury Generalnej PRL-Stanisławem Krygielem zeznania wymuszone na nim podczas śledztwa przeciwko gen. Emilowi Fieldorfowi.
W 1979 został członkiem Komitetu Porozumienia na rzecz Samostanowienia Narodu.
