Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Walter Frederick Mondale | |
 |
|
| Data i miejsce urodzenia | 5 stycznia 1928 Ceylon, Minnesota |
| 42. wiceprezydent Stanów Zjednoczonych | |
| Przynależność polityczna | Partia Demokratyczna |
| Okres urzędowania | od 20 stycznia 1977 do 20 stycznia 1981 |
| Poprzednik | Nelson Rockefeller |
| Następca | George H. W. Bush |
| Senator Stanów Zjednoczonych z Minnesoty | |
| Okres urzędowania | od 30 grudnia 1964 do 30 grudnia 1976 |
| Poprzednik | Hubert Humphrey |
| Następca | Wendell Anderson |
| Odznaczenia | |
  |
|
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Walter Frederick „Fritz” Mondale (ur. 5 stycznia 1928) – amerykański polityk, działacz Partii Demokratycznej, senator, 42. wiceprezydent Stanów Zjednoczonych i kandydat tej partii w wyborach prezydenckich 1984.
Spis treści |
Mondale przyszedł na świat w miejscowości Ceylon w stanie Minnesota, jako syn duchownego kościoła metodystów. Ukończył Mancester College w stolicy stanu St. Paul. W czasie wojny koreańskiej służył w stopniu kaprala w Fort Knox. Następnie zdobył wykształcenie prawnicze i rozpoczął praktykę w Minneapolis.
Zanim został senatorem, Mondale zdobył pewną pozycję dzięki aktywnemu zaangażowaniu w kampanię wyborczą gubernatora Orville Freemana.
Kiedy urzędujący senator z Minnesoty – Hubert Humphrey – został wybrany na wiceprezydenta, Mondale został mianowany na jego miejsce. W roku 1966 został wybrany na własną, pełną kadencję i odnowił mandat w wyborach 1972.
Zwycięzca prawyborów w nominat Partii Demokratycznej jako kandydat na prezydenta – były gubernator Georgii Jimmy Carter – wybrał senatora Mondale’a jako swego kandydata na wiceprezydenta. Tandem Carter-Mondale pokonał w listopadowych wyborach urzędującego republikańskiego prezydenta Geralda Forda i kandydującego u jego boku senatora Roberta Dole’a – późniejszego kandydata na urząd prezydenta w roku 1996.
Mondale był pierwszym wiceprezydentem, który zamieszkał w oficjalnej rezydencji zastępcy głowy państwa.
Carter i Mondale zostali ponownie nominowani w wyborczym roku 1980, ale zostali pokonani przez republikański tandem Ronald Reagan-George H. W. Bush senior.
Po odejściu z urzędu wiceprezydenta Mondale powrócił na krótko po praktyki prawnej, ale niebawem ponownie zagościł na scenie politycznej. W roku 1984 odbywały się wybory prezydenckie.
Mondale – po serii zwycięstw w prawyborach – został mianowany kandydatem na prezydenta Partii Demokratycznej. Startował przeciwko urzędującemu prezydentowi Reaganowi.
Jako pierwszy kandydat jednej z dwóch głównych partii w amerykańskiej historii wybrał, jako kandydata na wiceprezydenta, kobietę – kongresmenkę z Nowego Jorku Geraldine Ferraro.
Mondale oparł swoją kampanię na liberalnej platformie, co miało być alternatywą dla konserwatywnego programu Reagana.
Reagan cieszył się wówczas dużą popularnością, więc demokraci – mimo posiadania pewnych mocnych kart, między innymi istnienia dużego deficytu budżetowego – przegrali wybory. Reagan uzyskał 54 455 472 głosy (co stanowiło 58,77%), natomiast Mondale 37 577 352 (40,56%). Zwycięstwo Reagana wyglądało jeszcze bardziej przytłaczająco w kolegium elektorskim. Urzędujący prezydent wygrał wybory w 49 stanach (na 50) uzyskując 525 głosów, natomiast Mondale uzyskał większość tylko w swojej rodzinnej Minnesocie oraz Dystrykcie Kolumbii, co dało mu zaledwie 13 głosów. Reagan uzyskał zatem największą przewagę w głosowaniu elektorskim w historii USA. (Przypomnijmy, że rekord pod względem przewagi w głosowaniu powszechnym należał do Lyndona Johnsona w 1964).
Jednakże, co ciekawe, mimo druzgoczącej przegranej w Kolegium, Mondale uzyskał większy odsetek głosów powszechnych, niż prezydent Bush, kiedy ten starał się w wyborach roku 1992 o reelekcję, mimo iż Bush miał znacznie więcej miejsc w kolegium. Dzieje się tak z uwagi na odmienność i oryginalność amerykańskiej ordynacji wyborczej.
Po porażce w wyborach prezydenckich Mondale powrócił do praktyki adwokackiej. Natomiast w latach 1986-1993 był przewodniczącym Demokratycznego Instytutu ds. Spraw Zagranicznych.
W 1993 roku nowy, demokratyczny, prezydent Bill Clinton mianował byłego wiceprezydenta ambasadorem w Japonii. Funkcję tę Mondale pełnił do roku 1996. W 1998 roku był też wysłannikiem Clintona w Indonezji.
Tuż przed wyborami parlamentarnymi w roku 2002, ubiegający się o ponowny wybór senator z Minnesoty Paul Wellstone zginął w katastrofie lotniczej. W tej sytuacji demokraci w stanie swym kandydatem mianowali 74-letniego byłego wiceprezydenta. Mondale przegrał jednak wybory ze swym republikańskim oponentem Normem Colemanem niewielką różnicą głosów.
Po przegranych wyborach oświadczył, że to jego ostatnia kampania wyborcza w życiu.
Walter Mondale jest żonaty od 27 grudnia 1955 z Joan Adams (ur. 8 sierpnia 1930). Mają trójkę dzieci: synów Theodore’a Mondale’a (ur. 12 października 1957), Williama Halla Mondale’a (ur. 7 lutego 1962). Ich jedyna córka Eleanor Jane Mondale (ur. 19 stycznia 1960), jest znaną osobistością telewizyjną.
|
||||||||||||||||||
| Poprzednik Sargent Shriver |
Kandydat Partii Demokratycznej na urząd wiceprezydenta w 1976 (wygrana) i 1980 (przegrana) | Następca Geraldine Ferraro |
| Poprzednik Jimmy Carter |
Kandydat Partii Demokratycznej na urząd prezydenta w 1984 (przegrana) | Następca Michael Dukakis |
