Wankomycyna

Wankomycyna
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny	C66H75N9O24Cl2
Masa molowa	1449,3 g/mol
Identyfikacja
Numer CAS	1404-90-6
PubChem	14969
DrugBank	DB00512
Klasyfikacja
ATC	A07 AA09, J01 XA01
Stosowanie w ciąży	kategoria B2 (Au), B (U.S.)
Farmakokinetyka Biodostępność źle wchłaniana z przewodu pokarmowego Okres półtrwania 6-8 h (3-13 h) 4-6 dni – niewydolność nerek ok. 9 dni – anuria Wiązanie z białkami osocza i tkanek 10-55% Wydalanie nerki – 80-90% żółć – niewielki procent
Uwagi terapeutyczne Drogi podawania dożylnie, doustnie

Wankomycyna (vancomycin) – organiczny związek chemiczny, antybiotyk glikopeptydowy o działaniu bakteriobójczym.

Spektrum działania

• gronkowce, w tym szczególnie MRSA
• paciorkowce
• Streptococcus pneumoniae – także szczepy oporne na penicylinę
• Enterococcus
• beztlenowe ziarenkowce
• Corynebacterium jeikeium
• Corynebacterium diphteriae
• Clostridium difficile

Mechanizm działania

Blokowanie biosyntezy ściany komórkowej poprzez hamowanie polimeryzacji peptydoglikanu przez wiązanie się bezpośrednio z D-alanylo-D-alaninowymi peptydami końcowymi i hamowanie wiązania krzyżowego przez transpeptydazę.

Dodatkowo wpływa na przepuszczalność błon komórkowych i syntezę RNA.

Wskazania

• dożylnie

Ciężkie zakażenia bakteriami Gram-dodatnimi, oporne na inne leki przeciwbakteryjne, oraz u chorych ze znaną nadwrażliwością na penicyliny i cefalosporyny.

1. zapalenie wsierdzia
2. posocznica
3. zapalenie szpiku
4. zakażenia OUN
5. zakażenia dolnych dróg oddechowych (zapalenie płuc)
6. zakażenia skóry i tkanek miękkich

W przypadku ciężkich zakażeń enterokokowych i gronkowcowych wankomycynę stosuje się w połączeniu z aminoglikozydami.

• doustnie

1. rzekomobłoniaste zapalenie jelit wywołane przez Clostridium difficile
2. gronkowcowe zapalenie jelit

Przeciwwskazania

• nadwrażliwość na wankomycynę

Ostrożnie u chorych z:

• zaburzeniami słuchu
• zaburzeniami czynności nerek
• uczulonych na teikoplaninę.

Działania niepożądane

• ototoksyczność – przejściowa lub nieodwracalna
• nefrotoksyczność – u większości chorych po odstawieniu wankomycyny powraca prawidłowa czynność nerek
• zaburzenia hematologiczne:
  • neutropenia
  • leukopenia
  • eozynofilia
  • małopłytkowość
  • agranulocytoza – rzadko
• zawroty głowy i zaburzenia równowagi
• zespół red men
• zakrzepowe zapalenie żyły w miejscu wstrzyknięcia
• reakcja anafilaktyczna – podczas szybkiego wlewu
  • spadek ciśnienia
  • wstrząs
  • zatrzymanie akcji serca – rzadko
• zespół red neck
• skurcze mięśni klatki piersiowej i pleców.

Stosowanie w trakcie ciąży i karmienia

Kategoria C. Nie można stosować w okresie karmienia piersią.

Dawkowanie

Ściśle według zaleceń lekarza.

Preparaty

• Edicin
• Vancocin CP
• Vancomycin-MIP
• Vancotex

Bibliografia

• Indeks leków Medycyny Praktycznej 2006. Kraków: Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, 2006, s. 642. ISBN 83-7430-060-4. 

Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.