| Święty Wawrzyniec z Rzymu |
|
| męczennik | |
| Data urodzenia | w III wieku Huesca |
| Data śmierci | 10 sierpnia 258 Rzym |
| Kościół / wyznanie | katolicki |
| Wspomnienie | 10 sierpnia |
| Atrybuty | księga, krata, palma, otwarta szafka |
| Patron | Hiszpanii i Norymbergi, diecezji pelplińskiej, Wodzisławia Śląskiego i ratowników GOPR |
Święty Wawrzyniec (zm. 10 sierpnia 258 w Rzymie) – diakon i męczennik chrześcijański, święty Kościoła katolickiego wymieniany w modlitwie eucharystycznej Kanonu rzymskiego.
Spis treści |
Z jego życia znamy bardzo mało faktów. Prawdopodobnie pochodził z Hiszpanii. Tradycja mówi o jego męczeńskiej śmierci w Rzymie na via Tiburtina, na rozżarzonej do czerwoności kracie (ruszcie), która w ikonografii stanowi jego atrybut (kilka dni przed nim śmierć za wiarę, przez ścięcie, ponieść miał jego zwierzchnik, papież Sykstus II, z 4 innymi diakonami). Przed śmiercią od Wawrzyńca, który zarządzał dobrami materialnymi, zażądano wydania skarbów kościoła.
Niezwykłe okoliczności męczeństwa, sprawiły iż jego kult szybko się rozwijał już u schyłku starożytności. W średniowieczu był jednym z najpopularniejszych świętych. Kult św. Wawrzyńca upowszechniał się począwszy od IV wieku. Jeden z najdawniejszych formularzy liturgicznych, zwany sakramentarzem leoniańskim, posiada kilkanaście różnych tekstów na uroczystość św. Wawrzyńca. Kult Wawrzyńca był bardzo popularny m.in. na terenach państwa Krzyżackiego.
Wawrzyniec był czczony jako patron ubogich, piekarzy, kucharzy, bibliotekarzy. Uważano, że chroni od pożarów i pomaga w chorobach reumatycznych i w poparzeniach. Według legendy miał schodzić co piątek do czyśćca, by wybawić choćby jedną duszę. Św. Wawrzyniec jest patronem niektórych miast np. Słupcy czy Wodzisławia Śląskiego, jak i przewodników sudeckich oraz ratowników GOPR[1] .
Święto liturgiczne obchodzone 10 sierpnia jest również świętem diakonatu[2]. Z tego powodu Perseidy czasem nazywane są "łzami świętego Wawrzyńca"[3].
Przedstawiany jest w dalmatyce; najczęściej trzyma kratę (ruszt), na której był męczony i gałązkę palmy, jako symbol swego męczeństwa. Może też występować z ewangelią i krzyżem, a także z torebką na pieniądze, z której rozdawał je ubogim.
Imię Wawrzyniec było stosunkowo często spotykane w Polsce. Jego odpowiednikiem w języku łacińskim jest imię Laurencjusz, którego żeńska odmiana – Laura stała się popularniejsza w Polsce.
Na planie rusztu (kraty) św. Wawrzyńca zbudowany został przez Filipa II Eskurial. Jego imię nosi najważniejsza rzeka Kanady oraz Zatoka Świętego Wawrzyńca.
|
||||||||