Wiktor Emanuel I

Wiktor Emanuel I (ur. 24 lipca 1759, zm. 10 stycznia 1824) – książę Sabaudii, Piemontu i Aosty. Król Sardynii w latach 1802–1821.

Był drugim synem króla Wiktora Amadeusza III i jego żony Marii Antonietty Burbon (córka Filipa V, króla Hiszpanii i Elżbiety Farnese). Od urodzenia nosił tytuł księcia Aosty. Jako król został następcą swojego starszego brata – Karola Emanuela IV, który w 1802 abdykował na jego korzyść.

Małżeństwo i potomstwo

21 kwietnia 1789 poślubił Marię Teresę Habsburg-Este (1773–1832), córkę Ferdynanda, księcia Modeny. Maria Teresa była zarazem wnuczką Franciszka I Lotaryńskiego, cesarza niemieckiego i Ercole III d'Este, księcia Modeny. Para miała 7 dzieci:

• Marię Beatrice Wiktorię (1792–1840), żonę Franciszka IV – arcyksięcia Austrii i księcia Modeny,
• Marię Adelajdę (1794–1802),
• Karola Emanuela (1796–1799), zmarłego na ospę,
• nienazwaną córkę (1800–1801),
• Marię Annę Karolinę Pię (1803–1884), żonę Ferdynanda I – cesarza niemieckiego,
• Marię Teresę (1803–1879), żonę Karola II – księcia Parmy,
• Marię Krystynę (1812–1836), żonę Ferdynanda II Burbona – króla Obojga Sycylii.

Król Sardynii

W 1793 wziął udział w walkach zwolenników ancien regime ze zwolennikami rewolucji francuskiej. Został pokonany i w 1799 schronił się na Sardynii, która stanowiła jedyną część Królestwa Sardynii i Piemontu nie podbitą przez Francuzów. Podczas tego wygnania w Cagliari ustanowił tzw. Karabinierów (Carabinieri), którzy do dziś stanowią elitarny oddział armii włoskiej.

W 1814 Wiktor Emanuel powrócił do Turynu. Oficjalnie na tron przywrócił go kongres wiedeński, który również oddał Królestwu Sardynii byłą Republikę Genui. Wiktor Emanuel zniósł wszystkie wolności zagwarantowane obywatelom przez Napoleona Bonaparte i przywrócił stare przepisy.

Spadkobierca Stuartów

Po śmierci swojego starszego brata w 1819 został również jakobickim pretendentem do tronu Anglii i Szkocji jako Wiktor I. Podobnie jak jego brat, on sam nie wysunął żadnych roszczeń do korony.

Po wybuchu liberalnej rewolucji na terenie królestwa, w 1821, abdykował na korzyść swojego młodszego brata – Karola Feliksa. Wiktor Emanuel zmarł na zamku Moncalieri i został pochowany w bazylice Superga, obok swojego starszego brata.

Poprzednik Karol IV

Jakobicki pretendent do tronu 1819–1824

Następca Maria III (II)