| Wincuk Wiaczorka Вінцу́к Вячо́рка |
|
Lawon Barszczeuski (z prawej) i Wincuk Wiaczorka (z lewej) za sceną w czasie koncertu "Solidarni z Białorusią" w Warszawie, 22 marca 2009 r. |
|
| Data i miejsce urodzenia | 7 lipca 1961 Brześć, Białoruska SRR, ZSRR |
| Przewodniczący Partii BNF | |
| Przynależność polityczna | Partia BNF |
| Okres urzędowania | od 1999 do 9 grudnia 2007 |
| Poprzednik | Zianon Pazniak |
| Następca | Lawon Barszczeuski |
| Pierwszy wiceprzewodniczący Partii BNF | |
| Przynależność polityczna | Partia BNF |
| Okres urzędowania | od 9 grudnia 2007 |
| Poprzednik | Alaksiej Janukiewicz |
| Wiceprzewodniczący Białoruskiego Frontu Ludowego | |
| Przynależność polityczna | Białoruski Front Ludowy |
| Okres urzędowania | od 1995 do 1999 |
Wincuk/Walancin Ryhorawicz Wiaczorka (biał. Вінцу́к/Валянці́н Рыго́равіч Вячо́рка[1], ros. Винцу́к/Валенти́н Григо́рьевич Вечёрко, Wincuk/Walentin Grigorjewicz Wieczorko; ur. 7 lipca 1961 w Brześciu) – białoruski polityk i działacz społeczny, od 1979 roku aktywny uczestnik białoruskiego ruchu narodowo-demokratycznego, w latach 1999–2007 przewodniczący Partii BNF; filolog, nauczyciel języka i kultury białoruskiej; wielokrotnie aresztowany.
Spis treści |
Urodził się 7 lipca 1961 roku w Brześciu, w Białoruskiej SRR. W 7 klasie przeprowadził się do Mińska. W 1983 roku ukończył Wydział Filologii Białoruskiego Uniwersytetu Państwowego im. Włodzimierza Lenina, uzyskując wykształcenie nauczyciela języka i kultury białoruskiej. W 1986 ukończył aspiranturę w Instytucie Językoznawstwa Akademii Nauk Białoruskiej SRR[2].
Pracował jako wykładowca w Mińskim Państwowym Instytucie Pedagogicznym. Od 1988 roku był dziennikarzem i zastępcą redaktora naczelnego czasopisma Spadczyna. Od 1990 roku pracował jako nauczyciel w Białoruskim Liceum Humanistycznym (wg innego źródła obie te funkcje sprawował od 1 stycznia 1991 roku)[2].
Od 1979 roku aktywnie uczestniczył w białoruskim ruchu narodowo-demokratycznym. Był współzałożycielem i przewodniczącym grup i organizacji młodzieżowych: Majstrouni (1979–1984), Tałaki (1986–1989) i Konfederacji Białoruskich Stowarzyszeń Młodzieżowych (1988–1989). Dwukrotnie, bezskutecznie kandydował na stanowisko deputowanego: w 1990 roku do Rady Najwyższej Białoruskiej SRR XII kandencji i 1995 roku do Rady Najwyższej Republiki Białorusi XIII kadencji. Od 1995 roku był założycielem i przewodniczącym pozarządowej, społecznej organizacji oświatowej – Centrum "Supolnaść". W latach 1999–2000 pełnił funkcję przewodniczącego grupy roboczej Zgromadzenia Organizacji Pozarządowych Białorusi[2].
W 1988 roku był jednym z założycieli i członkiem Komitetu Organizacyjnego Białoruskiego Frontu Ludowego. Stał na czele Komisji ds. Dokumentów Programowych, wchodził w skład Sejmu BFL (organu zarządzającego partii). W latach 1995–1999 był wiceprzewodniczącym BFL. W 1999 roku doszło do rozłamu we Froncie, w wyniku którego powstały dwa ugrupowania: Konserwatywno-Chrześcijańska Partia - BNF pod kierownictwem Pazniaka oraz Partia BNF, na czele której stanął Wincuk Wiaczorka. Od tego czasu pełnił funkcję przewodniczącego Partii BNF oraz organizacji społecznej BNF "Odrodzenie". 17 grudnia 2005 roku został ponownie wybrany na te stanowiska. 9 grudnia 2007 roku, na kolejnym zjeździe partii, zastąpił go Lawon Barszczeuski. Wiaczorka został wybrany na pierwszego wiceprzewodniczącego i szefa Komisji ds. Działalności Międzynarodowej. Jego kandydaturę na to stanowisko poparło 173 z 237 delegatów partii[2].
W czasie wyborów prezydenckich w 2006 roku Wincuk Wiaczorka był mężem zaufania wspólnego kandydata sił demokratycznych Alaksandra Milinkiewicza. Od maja 2007 roku jest współprzewodniczącym Rady Politycznej Zjednoczonych Sił Demokratycznych, odpowiadając za pracę informacyjno-mobilizacyjną i stosunki międzynarodowe[2].
W marcu 2010 została zarejestrowana jego kandydatura do Rady Miejskiej w Mińsku[3].
Wincuk Wiaczorka był wielokrotnie aresztowany i obciążany karami finansowymi za udział w masowych akcjach społecznych. W 1996 roku, po manifestacji Czarnobylska droga, na znak protestu w areszcie odmawiał przyjmowania pokarmu[2]. Sprawa karna dotycząca tych wydarzeń trwała do 1998 roku. Wiaczorka oskarżony był wówczas o wywieranie presji na milicję[4].
Wincuk Wiaczorka swobodnie posługuje się kilkoma europejskimi językami. W książce "Kto jest kim w Białorusi" opisany został następująco: Intelektualista (…) o wszechstronnym wykształceniu, erudyta, w kontaktach dokładny i obowiązkowy, dobrze wychowany. (…) umiejący pozyskiwać sojuszników i prowadzić rozmowy z oponentami[4]. Mieszka w pobliżu Zalewu Cniańskiego, w północnej części Mińska[5]. Był żonaty z działaczką kulturalną i producentem muzycznym Aryną Wiaczorką, mają razem trójkę dzieci: Franciszka, Radosławę i Rużanę. Obecnie jest rozwiedziony[2].
Wincuk Wiaczorka opublikował liczne wystąpienia w białoruskich i zagranicznych periodykach o tematyce społeczno-politycznej. Napisał m.in.: