Województwo środkowopomorskie – nazwa projektu województwa w Polsce, w podobnych granicach do województwa koszalińskiego z lat 1950–1975. Projekt zakładał utworzenie województwa z siedzibą wojewody w Koszalinie, a sejmiku województwa w Słupsku.
W 1. kwartale 2000 r. przeprowadzono badania na próbie 2483 mieszkańców byłego woj. koszalińskiego (1975-1998) i 2316 mieszkańców byłego woj. słupskiego, które wskazywały że 75% mieszkańców chciało województwa środkowopomorskiego i opowiadało się za nim[1].
Ośrodkami utworzenia nowego województwa były samorządy dwóch największych miast, czyli Koszalina i Słupska. W 2006 roku przedstawiciele wszystkich samorządów powiatu lęborskiego, powiatu bytowskiego, powiatu wałeckiego i złotowskiego wyrazili sprzeciw wobec projektu przyłączenia do nowego województwa[2][3][4][5]. Przedstawiciele samorządów gmin powiatów złotowskiego i wałeckiego potwierdzili, że 8-letnie funkcjonowanie w ramach istniejących województw: wielkopolskiego i zachodniopomorskiego, przyniosło pozytywne efekty dla rozwoju lokalnych społeczności, nastąpiła już pełna integracja społeczna oraz gospodarcza[6].
Zdaniem przeciwników projektu, tworzenie woj. środkowopomorskiego miałoby służyć tylko zaspokojeniu egoistycznych ambicji słupsko-koszalińskich elit politycznych. Przeciwnicy przedstawiali także mały budżet nowego województwa uniemożliwiający przeprowadzanie większych inwestycji[7].
[edytuj] Odniesienia historyczne
Podobna jednostka administracyjna istniała już w latach 1950-1975 pod nazwą województwo koszalińskie. W 1975 r. jej obszar podzielono między województwa słupskie, koszalińskie i pilskie.
Woj. środkowopomorskie miało nawiązywać do istniejącej w XIX wieku rejencji koszalińskiej, na terenie niemieckiej prowincji Pomorze. Jednostka ta jednak nie obejmowała ziem obecnych: powiatu złotowskiego, drawskiego, wałeckiego i człuchowskiego, które należały do rejencji pilskiej a obejmowała ziemie powiatu lęborskiego. W skład całej prowincji Pomorze wchodziła jeszcze rejencja szczecińska.
Reforma administracyjna z 1 stycznia 1999 r. przywróciła podział administracyjny kraju zbliżony do tego z roku 1975, rezygnując jednak z utworzenia regionu środkowopomorskiego, łącząc Pomorze Zachodnie.
[edytuj] Historia inicjatyw
- 1998, lipiec
- Protesty grupy mieszkańców środkowego Pomorza (głównie w Koszalinie), sprzeciwiających się podziałowi kraju na 12, 15 oraz 16 województw
- 2002, maj
- Projekt ustawy o powołaniu województwa środkowopomorskiego; nie trafia pod obrady Sejmu, zgłaszający go poseł SLD Edward Wojtalik omal nie zostaje usunięty z szeregów swojego ugrupowania
- 2002, lipiec
- Powstaje kolejny projekt utworzenia nowego województwa, tym razem z inicjatywy Samoobrony; również nie trafia pod obrady
- 2003, czerwiec
- Uruchomienie procedury utworzenia województwa środkowopomorskiego w ramach inicjatywy obywatelskiej – motorem działań jest stowarzyszenie Integracja dla rozwoju
- 2003, sierpień
- Przyjęcie informacji przez marszałka Sejmu o utworzeniu Obywatelskiego Komitetu Inicjatywy Ustawodawczej; rozpoczyna się trzymiesięczny okres zbierania podpisów pod projektem
- 2003, 29 grudnia
- Projekt ustawy podpisany przez 136 tysięcy obywateli (27 tysięcy z terenów byłego województwa słupskiego) trafił do sejmu[8]
- 2004, 18 marca
- W Sejmie odbywa się pierwsze czytanie projektu ustawy o utworzeniu nowego województwa, decyzją posłów projekt skierowany do Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej
- 2004, sierpień
- Zbieranie podpisów pod poparciem powstania województwa Środkowopomorskiego
- 2005, 13 kwietnia
- Rząd w oficjalnym stanowisku upoważnia ministra spraw wewnętrznych i administracji do reprezentowania rządu w sprawie projektu w toku prac parlamentarnych oraz wskazując uwagę na "szczególną ochronę konstytucyjnych praw społeczności lokalnych i regionalnych do udziału w sprawowaniu władzy publicznej" rekomenduje Sejmowi przeprowadzenie referendum na obszarze obejmującym teren proponowanego województwa. Lokalne środowiska nie widzą potrzeby dokonywania podziału województwa.
- 2005, 8 grudnia
- Do laski marszałkowskiej wpłynął Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o wprowadzeniu zasadniczego trójstopniowego podziału terytorialnego państwa
- 2006, 14 lutego
- Skierowano do 1. czytania na posiedzeniu Sejmu Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o wprowadzeniu zasadniczego trójstopniowego podziału terytorialnego państwa oraz Obywatelski projekt ustawy o zmianie ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o wprowadzeniu zasadniczego trójstopniowego podziału terytorialnego państwa.
- 2006, 23 lutego
- Oba projekty Sejm skierował do prac w komisjach.
- 2006, 2 marca
- Rada Ministrów opowiedziała się przeciwko projektowi powstania nowego województwa ze względu na mający nastąpić w wyniku tego znaczący wzrost kosztów funkcjonowania administracji
- 2006, 13 marca
- Podczas otwartej debaty w złotowskim domu kultury przedstwiciele wszystkich samorządów powiatu złotowskiego, jak również zdecydowana większość przedstawicieli społeczności lokalnej - uczestników dyskusji, wyraziło swój sprzeciw wobec projektu przyłączenia powiatu złotowskiego do województwa środkowopomorskiego[5]. Tydzień później, podczas wspólnego spotkania w Jastrowiu podobną deklarację odnośnie swych jednostek terytorialnych złożyli przedstawiciele wszystkich samorządów powiatu wałeckiego i złotowskiego.
- 2006, maj
- Prezydent Lech Kaczyński opowiedział się przeciw utworzeniu nowego województwa[9].
- 2007, 10 października
- Premier Jarosław Kaczyński zapowiedział że sprawa powstania województwa środkowopomorskiego podjęta zostanie po wyborach[10].
- 2007, 24 października
- Premier Donald Tusk podczas wystąpienia w sejmie stwierdził, iż nie przewiduje inicjatywy utworzenia województwa środkowopomorskiego i że zmiany granic województw w tej części Polski nie byłyby czymś pożądanym[11][12].
- 2007, 18 grudnia
- Komitet obywatelski otrzymał pismo od Marszałka Sejmu Bronisława Komorowskiego, w którym informuje, że sejm VI kadencji nie zajmie się sprawą utworzenia województwa środkowopomorskiego[8].
- 2009, 1 lutego
- Na kongresie w Krakowie PiS opowiedziało się za mocnymi samorządami, wzmocnieniem władzy wojewodów oraz utworzeniem dwóch nowych województw: środkowopomorskiego (ze stolicą w Koszalinie) i warszawskiego[13].
- 2012, 20 maja
- Prezes PiS Jarosław Kaczyński opowiedział się, w czasie spotkania z mieszkańcami Koszalina, za utworzeniem województwa środkowopomorskiego z dwoma stolicami. Obiecał, że po dojściu PiS do władzy sprawa utworzenia nowego województwa zostanie szybko podniesiona[14].
Lista jednostek administracyjnych w projekcie woj. środkowopomorskiego[1]
| Powiat |
Gminy |
Obecne województwo |
| Koszalin |
<gmina na prawach powiatu> |
woj. zachodniopomorskie |
| powiat białogardzki |
Białogard (miasto), gmina Białogard, gmina Karlino, gmina Tychowo |
woj. zachodniopomorskie |
| powiat drawski |
gmina Czaplinek, gmina Drawsko Pomorskie, gmina Kalisz Pomorski, gmina Ostrowice, gmina Wierzchowo, gmina Złocieniec |
woj. zachodniopomorskie |
| powiat kołobrzeski |
gmina Dygowo, gmina Gościno, Kołobrzeg (miasto), gmina Kołobrzeg, gmina Rymań, gmina Siemyśl, gmina Ustronie Morskie |
woj. zachodniopomorskie |
| powiat koszaliński |
gmina Będzino, gmina Biesiekierz, gmina Bobolice, gmina Manowo, gmina Mielno, gmina Polanów, gmina Sianów, gmina Świeszyno |
woj. zachodniopomorskie |
| powiat sławieński |
Darłowo (miasto), gmina Darłowo, gmina Malechowo, gmina Postomino, Sławno (miasto) gmina Sławno |
woj. zachodniopomorskie |
| powiat szczecinecki |
gmina Barwice, gmina Biały Bór, gmina Borne Sulinowo, gmina Grzmiąca, Szczecinek(miasto), gmina Szczecinek |
woj. zachodniopomorskie |
| powiat świdwiński |
gmina Brzeżno, gmina Połczyn-Zdrój, gmina Rąbino, gmina Sławoborze, Świdwin (miasto), gmina Świdwin |
woj. zachodniopomorskie |
| powiat wałecki |
gmina Człopa, gmina Mirosławiec, gmina Tuczno, Wałcz (miasto), gmina Wałcz |
woj. zachodniopomorskie |
| Słupsk |
<gmina na prawach powiatu> |
woj. pomorskie |
| powiat bytowski |
gmina Bytów, gmina Borzytuchom, gmina Czarna Dąbrówka, gmina Kołczygłowy, gmina Lipnica, gmina Miastko, gmina Parchowo, gmina Studzienice, gmina Trzebielino, gmina Tuchomie |
woj. pomorskie |
| powiat człuchowski |
gmina Czarne, gmina Debrzno, Człuchów (miasto), gmina Człuchów, gmina Koczała, gmina Przechlewo, gmina Rzeczenica |
woj. pomorskie |
| powiat słupski |
gmina Damnica, gmina Dębnica Kaszubska, gmina Główczyce, gmina Kępice, gmina Kobylnica, gmina Potęgowo, gmina Słupsk, gmina Smołdzino, Ustka (miasto), gmina Ustka |
woj. pomorskie |
| powiat złotowski |
gmina Jastrowie, gmina Krajenka, gmina Okonek, gmina Lipka, gmina Tarnówka, gmina Zakrzewo, Złotów (miasto) gmina Złotów |
woj. wielkopolskie |
Powiat lęborski został wymieniony w projekcie obywatelskim, projekt poselski pozostawia ten powiat w województwie pomorskim
Siedziba wojewody miałaby znaleźć się w Koszalinie, a siedziba marszałka województwa w Słupsku.
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Czesław Partacz. Samorządność czy woluntaryzm centrali? Walka społeczności koszalińsko-słupskiej o utworzenie województwa środkowopomorskiego. „Rocznik Koszaliński”. 33, s. 103-110, 2005. Koszalińska Biblioteka Publiczna im. Joachima Lelewela w Koszalinie. ISSN 01-37-5652.
- ↑ Protokół nr XXVIII/2006 z sesji RM w Złotowie z dnia 2.03.06. Urząd Miejski w Złotowie. [dostęp 2010-09-26].
- ↑ Uchwała nr 161/345/2006 Zarządu Powiatu Złotowskiego z dnia 22 lutego 2006. Starostwo Powiatowe w Złotowie. [dostęp 2010-09-26].
- ↑ Oświadczenie Rady Miasta w Wałczu z dnia 29 grudnia 2003 r. w sprawie utworzenia województwa środkowopomorskiego. Urząd Miejski w Wałczu. [dostęp 2010-09-26].
- ↑ 5,0 5,1 Agnieszka Barabasz: Dobrze nam w Wielkopolsce!. Tygodnik Nowy, 2006-03-22. [dostęp 2010-09-25].
- ↑ Protokół XXVI/2006 XXVI sesji Rady Powiatu w Wałczu II kadencji, która odbyła się w dniu 27 kwietnia 2006 r.. Starostwo Powiatowe w Wałczu. [dostęp 2010-09-26].
- ↑ Środkowopomorskie: za i przeciw. W: Gazeta.pl [on-line]. Agora SA, 2006-02-24. [dostęp 2010-09-26].
- ↑ 8,0 8,1 Informacyjna Agencja Radiowa, polskieradio.pl: Sejm nie zajmie się utworzeniem woj. środkowopomorskiego (pol.). 18 grudnia 2007. [dostęp 27 grudnia 2007].
- ↑ "Nie" Kaczyńskiego dla Środkowopomorskiego (pol.). gazeta.pl, 2006-05-26. [dostęp 2012-05-24].
- ↑ PAP: Premier: PiS wróci do sprawy woj. środkowopomorskiego (pol.). Biuro Organizacyjne PiS, 2007-10-10. [dostęp 2009-03-26].
- ↑ PAP: Premier: jestem gotowy przez 10 godzin odpowiadać na wszystkie pytania (pol.). Money.pl, 2007-11-24. [dostęp 2009-03-26].
- ↑ Tusk: Koalicja PO i PSL ma szansę zmienić Polskę i życie Polaków na lepsze (pol.). rp.pl / Presspublica, 2007-11-24. [dostęp 2009-03-26].
- ↑ Polskie Radio Program III, W Krakowie dwudniowe obrady rozpocznie Kongres Prawa i Sprawiedliwości, 31 stycznia 2009. [dostęp 2009-02-02]
- ↑ Jarosław Kaczyński za utworzeniem kolejnego województwa (pol.). gazeta.pl, 2012-05-20. [dostęp 2012-05-24].
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Linki zewnętrzne