Wojny Indian

Wojny z Indianami (wojny indiańskie) – wojny prowadzane przez kolonie europejskie w Ameryce Północnej, a potem państwa na ich bazie utworzone, z pierwotnymi mieszkańcami kontynentu, Indianami.

Indianie "od zawsze" walczyli między sobą; starcia pomiędzy poszczególnymi plemionami i grupami (zwłaszcza w okresie prekolonialnym) rzadko jednak miewały charakter krwawych wojen w rozumieniu europejskim. W okresie europejskiej kolonizacji kontynentu pojawiły się też podsycane przez białych konflikty i walki tubylczych sojuszników różnych państw kolonialnych. Starcia zbrojne na mniejszą i większą skalę bywały też elementem rywalizacji sąsiadujących ze sobą grup tubylczych (czasem przesiedlanych siłą, np. na Terytorium Indiańskie) o kurczące się ziemie, źródła utrzymania (zwierzynę, szlaki handlowe, tereny uprawne, pastwiska, wodę, drewno, itp.) oraz dobra materialne (pochodzenia tak lokalnego, jak i europejskiego). Jednak najczęstszym, najbardziej dramatycznym i brzemiennym w skutki typem "wojen indiańskich" były tubylcze powstania i wojny przeciw przybywającym z Europy lub wywodzącym się z niej białym kolonizatorom.

Powstania i wojny Indian z koloniami w Ameryce Północnej (lista niepełna):

• 1609 – I wojna z Powatanami (ang. Powhatan War)
• 1622 – II wojna z Powatanami
• 1630-1701 – wojny bobrowe (wojny Irokezów)
• 1636-1637 – wojna z Pekotami
• 1639-1645 – wojna Kifta
• 1655-1660 – wojna o drzewo brzoskwiniowe
• 1644 – III wojna z Powatanami
• 1675 – rebelia Bacona
• 1675-1676 – wojna Króla Filipa (ang. King Philip War)
• 1675-1676 – wojna południowa
• 1680-1692 – powstanie Indian Pueblo
• 1711-1713 – wojna Tuscarorów
• 1715 – wojna Yamassee
• 1722 – wojna Dummera
• 1763 – wojna Pontiaka

Wojny Stanów Zjednoczonych z Indianami i powstania indiańskie na terytorium USA:

• 1790-1795 – wojna z Indianami Miami
• 1794 – bitwa pod zaporą z pni (ang. Battle of Fallen Timbers)
• 1811 – wojna Tecumseha
• 1813-1814 – wojna z Krikami
• 1817-1818 – I wojna z Seminolami
• 1832 – wojna Czarnego Jastrzębia (ang. Black Hawk War)
• 1835-1842 – II wojna z Seminolami
• 1847-1848 - Wojna z plemieniem Cayuse
• 1850-1856 - Wojny z plemionami Rogue
• 1855-1858 - Wojna z plemionami Yakima
• 1855-1856 - Wojna z plemionami znad Zatoki Puget
• 1862 – powstanie Dakotów Santee w Minnesocie
• 1864 – masakra nad Sand Creek
• 1866-1868 – wojna Czerwonej Chmury (ang. Red Cloud War)
  • 1866 – masakra Fettermana
  • 1867 – bój na łące (ang. Hayfield Fight)
  • 1867 – bitwa na barykadzie wozów (ang. Wagon Box Fight)
• 1867-1875 – wojna z Komanczami (ang. Comanche War)
• 1868 – masakra nad Washita River
• 1872-1873 – Wojna z Modokami
• 1873 – I wojna z Apaczami
• 1876 – wojna o Góry Czarne (ang. Black Hills War)
  • 17 marca – bitwa nad rzeką Powder
  • 17 czerwca – bitwa o Rosebud
  • 25 czerwca – bitwa nad Little Bighorn
  • 9 września – Slim Buttes
  • 25 listopada 1876 – bitwa Tępego Noża (ang. Dull Knife War)
• 1877 – wojna z Nez Perce
• 1878-1879 – wojna z Banokami
• 1878-1879 – wojna z Czejenami
• 1879-1880 – wojna z Ute
• 1885-1886 – II wojna z Apaczami
• 1890 – masakra nad Wounded Knee

Wojny i powstania indiańskie na terenach dzisiejszej Kanady:

• wojny Abenaków
• wojny Mikmaków
• wojny nad Wielkimi Jeziorami
• wojny w Zatoce Hudsona
• wojny kanadyjskiej Północy
• powstania Metysów i Indian
• wojny Indian Równin
• wojny w Górach Skalistych
• wojny na Zachodnim Wybrzeżu
• inne tubylcze powstania i protesty zbrojne

Zobacz też

• indiańska sztuka wojenna