W Łodzi swoją siedzibę ma obecnie 28 uczelni wyższych (6 państwowych i 22 niepaństwowe). Studiuje na nich ponad 122 tys. studentów [1], co czyni z Łodzi jeden z najważniejszych ośrodków akademickich w Polsce.
Spis treści |
Pierwszą uczelnią akademicką powołaną do życia w Łodzi został Uniwersytet Łódzki (dekretem z dnia 24 maja 1945 roku, podpisanym przez Prezydenta Krajowej Rady Narodowej, Prezesa Rady Ministrów oraz Ministra Oświaty), jako kontynuator dorobku i tradycji działających w okresie międzywojennym Instytutu Nauczycielskiego, Wyższej Szkoły Nauk Społecznych i Ekonomicznych oraz oddziału Wolnej Wszechnicy Polskiej.
Instytut Nauczycielski funkcjonował w Łodzi w latach 1921–1928, a jego celem było dokształcanie nauczycieli szkół powszechnych i średnich. Wyższa Szkoła Nauk Społecznych i Ekonomicznych działała w latach 1924–1928, ale mimo formalnej niezależności, była w rzeczywistości filią warszawskiej Szkoły Nauk Politycznych. Oddział Wolnej Wszechnicy Polskiej w Łodzi prowadził działalność w latach 1928–1939.
11 grudnia 1937 roku rozpoczęto nawet budowę pierwszego w mieście budynku przeznaczonego dla potrzeb uczelni wyższej. Budynek ten, usytuowany przy zbiegu dzisiejszych ulic POW i Rewolucji 1905 r., ukończono jednak dopiero po II wojnie światowej. Mieści się tu obecnie Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny Uniwersytetu Łódzkiego.
W tym samym czasie co Uniwersytet Łódzki, powołano do życia Politechnikę Łódzką (dekret z dnia 24 maja 1945 r.) – obecnie jedną z największych uczelni technicznych w Polsce.
O utworzeniu uczelni technicznej w Łodzi myślano już w drugiej połowie XIX wieku. Wiązało się to z szybkim rozwojem przemysłu w mieście oraz ogromnym przyrostem liczby ludności, co wymagało wysoko wykwalifikowanych pracowników, absolwentów wyższych szkół technicznych. Pierwsze działania zmierzające do powołania Instytutu Politechnicznego podjęto w latach 60. XIX wieku. Na rzecz przyszłej uczelni przekazano nawet tereny, wynajęto tymczasowe pomieszczenia i pozyskano kadrę profesorską. Powstał projekt Ustawy Instytutu, której ostateczna wersja w dniu 13 lipca 1866 roku została przesłana do zatwierdzenia cesarzowi Rosji – Aleksandrowi II. Niestety, car nie zgodził się na utworzenie Instytutu Politechnicznego.
Próby powołania uczelni technicznej w Łodzi ponowiono w latach 70. XIX wieku oraz latach 20. XX wieku (w 1921 roku wpłynął do Sejmu wniosek o utworzenie Politechniki Łódzkiej). Niestety i te starania okazały się bezskuteczne. Zrealizowano je dopiero po II wojnie światowej.