Wybory prezydenckie na Ukrainie w 2004 roku

Ukraina

Ten artykuł jest częścią serii: Ustrój i polityka Ukrainy Ustrój polityczny Konstytucja Rada Najwyższa Przewodniczący Wołodymyr Łytwyn Sąd Konstytucyjny Prezydent Wiktor Janukowicz Premier Mykoła Azarow Rząd Rząd Mykoły Azarowa Podział administracyjny Partie polityczne Wybory parlamentarne 2007 Wybory prezydenckie 2004, 2010 Polityka zagraniczna Organizacje międzynarodowe Wikiprojekt Polityka

Wybory prezydenckie na Ukrainie odbyły się w dwóch turach: 31 października i 21 listopada/26 grudnia 2004.

W pierwszej turze zwyciężył Wiktor Juszczenko przed Wiktorem Janukowyczem. Według Centralnej Komisji Wyborczej w drugiej turze zwyciężył Wiktor Janukowycz. Wyniki te zostały zakwestionowane, zarówno przez zwolenników Juszczenki na Ukrainie, jak i przez niezależnych międzynarodowych obserwatorów, a ich ogłoszenie stało się początkiem Pomarańczowej Rewolucji. Opozycja ukraińska zaskarżyła rezultaty wyborów prezydenckich do Sądu Najwyższego, który zabronił oficjalnej publikacji wyniku wyborów do czasu rozpatrzenia odwołania.

3 grudnia 2004 ukraiński Sąd Najwyższy zdecydował, że druga tura wyborów prezydenckich zostanie powtórzona. Uznano, iż nie sposób ustalić rzeczywistych wyników głosowania. Powtórkę ustalono na 26 grudnia. Datę tę proponowali jako jedną z ewentualnych polscy i unijni mediatorzy.

26 grudnia, w powtórzonej drugiej turze wyborów prezydenckich na Ukrainie zwyciężył Wiktor Juszczenko przed Wiktorem Janukowyczem. 10 stycznia 2005 roku Ukraińska Centralna Komisja Wyborcza ogłosiła oficjalne, ostateczne wyniki wyborów, zgodnie z którymi, po przeliczeniu wszystkich głosów, na Juszczenkę oddało głos 51,99 proc., a na Janukowycza 44,20 proc. wyborców.

Kandydaci

• Wiktor Juszczenko - były premier Ukrainy i szef banku centralnego, lider parlamentarnej opozycji; w pierwszej turze został poparty przez ugrupowania Bloku Nasza Ukraina (tj. m.in. Ludowy Ruch Ukrainy, Ukraińska Partia Ludowa, Reformy i Porządek, Partia Solidarność, Młodzieżowa Partia Ukrainy, Związek Chrześcijańsko-Demokratyczny, Kongres Ukraińskich Nacjonalistów, Partia Obrońców Ojczyzny) i Bloku Julii Tymoszenko (Batkiwszczyna, Ukraińska Partia Republikańska "Zjednoczenie", Ukraińska Partia Socjaldemokratyczna);

• Wiktor Janukowycz - urzędujący premier Ukrainy, jeden z liderów klanu donieckiego; wystawiony przez Partię Regionów, popierany też przez Ludową Partię Agrarną Ukrainy, Partię Ludowo-Demokratyczną, Partię Socjaldemokratyczną, Trudową Ukrainę i kilkanaście mniejszych ugrupowań;

• Ołeksandr Moroz - poseł, były przewodniczący Rady Najwyższej, lider Socjalistycznej Partii Ukrainy; w II turze poparł Wiktora Juszczenkę;

• Petro Symonenko - poseł, lider Komunistycznej Partii Ukrainy; w II turze opowiedział się przeciwko obydwu kandydatom;

• Natalia Witrenko - była posłanka, lider Postępowej Socjalistycznej Partii Ukrainy; w II turze poparła Wiktora Janukowycza;

• Anatolij Kinach - były premier Ukrainy, lider Partii Przemysłowców i Przedsiębiorców Ukrainy; w II turze poparł Wiktora Juszczenkę;

• Ołeksandr Jakowenko - były poseł, lider Komunistycznej Partii Robotników i Chłopów;

• Ołeksandr Omelczenko - mer Kijowa, lider Ukraińskiej Partii Jedności; w II turze poparł Wiktora Juszczenkę;

• Leonid Czernowecki - deputowany Naszej Ukrainy, biznesmen; w II turze poparł Wiktora Juszczenkę;

• Dmytro Korczynśkyj - lider nacjonalistycznej partii Bractwo;

• Andrij Czornowił - syn Wiaczesława Czornowiła;

• Mykoła Hrabar - były poseł, kijowski adwokat, kandydat "techniczny" Wiktora Juszczenki;

• Mychajło Brodskyj - były poseł, dziennikarz-skandalista, lider partii Jabłoko, kandydat "techniczny" Wiktora Juszczenki;

• Jurij Zbitniew - były poseł, lider partii Nowa Siła;

• Serhij Komisarenko - nauczyciel akademicki;

• Wasyl Wołha - przewodniczący pozarządowej organizacji "Publiczna Kontrola";

• Bohdan Bojko - były poseł, lider Ludowego Ruchu Ukrainy za Jedność (mały prokuczmowski odłam NRU); kandydat "techniczny" Wiktora Janukowycza;

• Ołeksandr Rżawskyj - były poseł, lider partii Jedna Rodzina;

• Mykoła Rohożynskyj - działacz społeczny;

• Władysław Krywobokow - przedsiębiorca, lider Partii Ludowej Socjalnej Ochrony;

• Ołeksandr Bazyljuk - lider Słowiańskiej Partii Ukrainy;

• Ihor Duszyn - lider Liberalno-Demokratycznej Partii Ukrainy; kandydat "techniczny" Wiktora Janukowycza;

• Roman Kozak - lider Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów;

• Wołodymyr Neczyporuk - poseł, lider partii Ludowa Władza.

Łącznie w pierwszej turze wystartowało 24 kandydatów. Dwóch kolejnych (Witalij Kononow z Partii Zielonych i Hryhorij Czernysz) zrezygnowało ze startu już po rejestracji. Część kandydatów wzięła udział w wyborach wyłącznie z przyczyn technicznych - tylko po to, aby zwiększyć liczbę przedstawicieli jednego z liderów w poszczególnych komisjach wyborczych.

Wyniki I tury wyborów

Kandydat	Partia	Głosy	%
Wiktor Juszczenko	Blok Nasza Ukraina, Blok Julii Tymoszenko	11.125.395	39,87%
Wiktor Janukowycz	Partia Regionów	10.969.579	39,32%
Ołeksandr Moroz	Socjalistyczna Partia Ukrainy	1.621.154	5,81%
Petro Symonenko	Komunistyczna Partia Ukrainy	1.388.045	4,97%
Natalia Witrenko	Postępowa Partia Socjalistyczna Ukrainy	426.897	1,53%
Anatolij Kinach	Partia Przemysłowców i Przedsiębiorców Ukrainy	260.890	0,93%
Ołeksandr Jakowenko	Komunistyczna Partia Robotników i Chłopów	218.214	0,78%
Ołeksandr Omelczenko	Ukraińska Partia Jedność	136.502	0,48%
Leonid Czernowecki	niezależny	128.037	0,45%
Dmytro Korczyńskyj	niezależny	49.641	0,17%
Andrij Czornowił	niezależny	36.086	0,12%

Żaden z pozostałych kandydatów nie przekroczył 0,1% głosów.

Wyniki II tury i powtórzonego głosowania w obwodach

Wyniki powtórzonego głosowania 26 grudnia 2004

Wyniki drugiej tury - oficjalni zwycięzcy w poszczególnych obwodach

Zobacz też

• Pomarańczowa rewolucja na Ukrainie
• Wybory parlamentarne na Ukrainie w 2006 roku
• Kryzys polityczny na Ukrainie, 2007
• Wybory parlamentarne na Ukrainie w 2007 roku

Linki zewnętrzne

• Oficjalna strona Centralnej Komisji Wyborczej (po ukraińsku)
• Wybory w Ukrainie (strona zwolenników Janukowycza)
• Rezolucja Parlamentu Europejskiego