| Wyszegrad | |||
|
|||
Cytadela Wyszegradu |
|||
| Państwo | |||
| Komitat | Pest | ||
| Powiat | Szentendre | ||
| Powierzchnia | 33,27 km² | ||
| Ludność (I 2009) • liczba ludności • gęstość |
1 831▲ 55,03 os./km² |
||
| Na mapach: | |||
| Strona internetowa miasta | |||
Wyszegrad, węg. Visegrád, słow. Vyšehrad, niem. Plintenburg – historyczne miasto w północnych Węgrzech, 35 km na północ od Budapesztu, w Zakolu Dunaju (naprzeciwko miasta Nagymaros). Powierzchnia - 33,27 km², ludność 1 831 mieszkańców (2009).
W czasach imperium rzymskiego na skale górującej nad dzisiejszym Wyszegradem Rzymianie zbudowali pograniczną fortecę. Później w tym miejscu istniał słowiański gród (słowiańska nazwa miasta - "zamek na wzgórzu"), w IX w. opanowany przez Węgrów. Następne wiadomości o Wyszegradzie pochodzą z 1009, gdy miasto było wzmiankowane jako siedziba żupy i archidiakonii. W połowie XIII w., po najazdach mongolskich, król Węgier Bela IV zbudował w Wyszegradzie cytadelę. W 1323 miasto obrał sobie za siedzibę król Węgier Karol Robert, który wzniósł w mieście zamek, stanowiący od tej pory rezydencję kolejnych królów Węgier. Za panowania króla Zygmunta Luksemburskiego stolicę przeniesiono do Budy, ale król Maciej Korwin znów rezydował w Wyszegradzie i przebudował pałac Karola Roberta w stylu renesansu. Rolę stolicy Wyszegrad utracił dopiero po najeździe tureckim, kiedy to zamek wraz z miasteczkiem u jego stóp zostały zniszczone - po dwukrotnym oblężeniu w latach 1529 i 1543. Miasto odrodziło się w XVII wieku, ale prawa miejskie odzyskało dopiero w 2000.
Za czasów stołecznych, w 1335 i w 1338, Wyszegrad był miejscem słynnych zjazdów wyszehradzkich - spotkań królów Węgier, Czech i Polski. Tę tradycję współpracy w Europie Środkowej usiłowała kontynuować tzw. Grupa Wyszehradzka - prezydenci Węgier, Czechosłowacji i Polski spotykający się w Wyszegradzie co roku począwszy od 1991.
Turystycznymi atrakcjami Wyszegradu są ruiny królewskiego pałacu, stanowiące przebogate stanowisko archeologiczne (od 1935) oraz cytadela, a przede wszystkim panorama doliny Dunaju z pobliskich wzgórz.