Zachodnia Dywizja Strzelców Polskich – polska formacja wojskowa, zawiązana w 1917 na terenie Rosji i czynnie wspierająca rewolucję październikową w tym kraju. Została sformowana latem 1918 z inicjatywy Socjaldemokracji Królestwa Polskiego i Litwy oraz Polskiej Partii Socjalistycznej-Lewicy, przez rozwinięcie istniejącego wcześniej Czerwonego Pułku Rewolucyjnej Warszawy[1], zatwierdzona na podstawie Dekretu nr 115 Radzieckiej Wojennej Rady Rewolucyjnej z 15 października 1918.
Dywizję utworzono z Polaków służących do tej pory w różnych jednostkach Armii Czerwonej. Okres szkolenia przeszła w Moskwie. W latach 1918-1920 jej żołnierze walczyli na Froncie Południowym przeciw Kozakom atamana Piotra Krasnowa, następnie z wojskami Amii Ochotniczej gen. Antona Denikina i Piotra Wrangla.
Pod koniec 1918 została skierowana na granicę zachodnią RFSRR, w celu wzięcia udziału w zajmowaniu strefy Ober-Ostu przez bolszewików.
Pierwszym dowódcą dywizji był Stefan Żbikowski, który później został zastąpiony przez Romana Łągwę. Komisarzami politycznymi byli Adam Sławiński i Stanisław Bobiński.
Dywizja liczyła około 8 tysięcy żołnierzy i oficerów, dzieliła się na trzy brygady, a te z kolei na pułki, posiadała również własną artylerię.
Wchodziła w skład Armii Zachodniej, a następnie w skład Armii Litewsko-Białoruskiej, przekształconej w czerwcu 1919 w 16 Armię (RFSRR).
Wiosną 1919, podczas wojny polsko-bolszewickiej, na Froncie Litewsko-Białoruskim, m.in. pod Baranowiczami walczyła przeciw oddziałom Wojska Polskiego dowodzonym przez gen. Stanisława Szeptyckiego, ponosząc wysokie straty.
9 czerwca 1919 została przemianowana na 52 Dywizję Strzelców i bezpowrotnie przestała istnieć jako polska formacja wojskowa - uzupełniona Rosjanami, Białorusinami i Ukraińcami utraciła swój polski charakter.
Spis treści |
|
|||||||||||||