Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony
Ziemia Franciszka Józefa (ros. Земля Франца-Иосифа, niem. Franz-Joseph-Land) – rosyjski arktyczny archipelag w północno-zachodniej części Morza Barentsa. Administracyjnie należy do obwodu archangielskiego.
Archipelag został odkryty 30 sierpnia 1873 roku przez austro-węgierską ekspedycję naukową Juliusa von Payera i Karla Weyprechta na statku "Admiral Tegetthoff"[1]. Ekspedycja ta była poprzedzona badaniami naukowymi Piotra Kropotkina, który w referacie z 1871 roku zawarł teoretyczne dowody na istnienie nieznanego archipelagu[2]. Otrzymał on imię cesarza Austrii i króla Węgier Franciszka Józefa I.
W skład archipelagu wchodzi 191 wysp, których łączna powierzchnia wynosi 16 134 km². Wśród nich sześć największych wysp to[3]:
Ponadto archipelag zawiera 20 średnich wysp i 135 mniejszych, wśród nich Wyspę Wilczka (ros. Остров Вильчека, nie mylić z Ziemią Wilczka!), która była pierwszą z wysp archipelagu, na której postawili stopy uczestnicy odkrywczej ekspedycji austro-węgierskiej 1 listopada 1873 r.
Wyspy archipelagu Ziemi Franciszka Józefa pokryte są niskimi pasmami górskimi zbudowanymi głównie ze skał bazaltowych. Większą część powierzchni wysp zajmują pokrywy lodowe. Granica wiecznego śniegu przebiega stosunkowo nisko, bo na wysokości 100-300 m n.p.m. Najwyższy punkt wysp sięga 620 m n.p.m. (na wyspie Wiener Neustadt (ros. остров Винер-Нëйштадт).
Klimat jest bardzo surowy. Średnie zimowe temperatury spadają poniżej -30 °C. Szatę roślinną na obszarach nie zajętych przez lodowce tworzy bardzo skąpa tundra. Faunę wysp stanowią niedźwiedzie polarne, lisy polarne, płetwonogie i ptaki morskie.
Według najszerzej przyjętej definicji granic Europy, Ziemia Franciszka Józefa jest jej częścią, a na Wyspie Rudolfa znajduje się najdalej na północ (81°54' N) wysunięty punkt Europy.
