Zofia pomorska (1501-1568)

Zofia pomorska
królowa Danii
Okres panowania	od 1523 do 1533 (1568)
Poprzednik	Izabela Habsburg
Następca	Dorota saska
królowa Norwegii
Okres panowania	od 1523 do 1533 (1568)
Poprzednik	Izabela Habsburg
Następca	Dorota saska
Dane biograficzne
Dynastia	Gryfici
Urodzona	na pocz. 1501 w Szczecinie
Koronowana	13 sierpnia 1525 (katedra w Kopenhadze)
Zmarła	13 maja 1568 w Kilonii
Pochowana	Katedra w Szlezwiku
Ojciec	Bogusław X
Matka	Anna Jagiellonka
Mąż	Fryderyk I Oldenburg
Dzieci	Jan II, Elżbieta, Adolf I, Anna, Dorota, Fryderyk

Katedra w Szlezwiku, gdzie spoczywa królowa Zofia pomorska

Zofia pomorska (duń. Sophie af Pommern) (ur. na pocz. 1501 w Szczecinie, zm. 13 maja 1568 w Kilonii) – królowa Danii i Norwegii.

Biografia

Zofia była córką Bogusława X (1454–1523), księcia pomorskiego i księżniczki Anny Jagiellonki (1476–1503), córki polskiego króla Kazimierza IV.

13 sierpnia 1525 w katedrze Marii Panny w Kopenhadze została koronowana na królową Danii. Po koronacji otrzymała w dożywocie wyspy Lolland i Falster oraz zamki w Kilonii i Plön. O życiu królowej niewiele wiadomo, poza tym, że prowadziła długoletni spór ze swoim pasierbem Chrystianem III o należne jej majątki na wyspach Lolland i Falster. Stosunki między nimi pogorszyły się, kiedy nowy król zmusił królową–wdowę do opuszczenia zamku Gottorp i przeprowadzki do Kilonii. Spory majątkowe ciągnęły się latami, a po śmierci Chrystiana III były dalej prowadzone przez jego syna Fryderyka II. Królowa Zofia zmarła w 1568 roku i została pochowana w katedrze w Szlezwiku.

Rodzina

9 października 1518 roku w Kilonii Zofia wyszła za mąż za owdowiałego Fryderyka I Oldenburga (1471–1533), króla Danii i Norwegii, czwartego syna Chrystiana I Oldenburga i Doroty brandenburskiej.

Potomstwo

• Jan II (ur. 28 czerwca 1521, zm. 2 października 1580) – książę szlezwicko–holsztyński na Hadersleben,
• Elżbieta (ur. 14 października 1524, zm. 15 października 1586) – żona Magnusa III, księcia meklemburskiego na Schwerinie oraz Ulryka III, księcia meklemburskiego na Güstrowie,
• Adolf I (ur. 25 stycznia 1526, zm. 1 października 1586) – książę szlezwicko–holsztyński na Gottorp, mąż księżniczki Krystyny heskiej,
• Anna (ur. 1527, zm. 4 czerwca 1535),
• Dorota (ur. 1528, zm. 11 listopada 1575) – żona Krzysztofa Meklemburskiego, księcia administratora biskupstwa ratzeburskiego,
• Fryderyk (ur. 13 kwietnia 1532, zm. 27 października 1556) – biskup hildesheimski i szlezwicki.

Genealogia

Eryk II ur. w okr. 1418–1425 lub poźn. zm. 5 VII 1474

Zofia ur. ok. 1434 zm. 24 VIII 1497

Kazimierz IV Jagiellończyk ur. 30 XI 1427 zm. 7 VI 1492

Elżbieta Rakuszanka ur. na przeł. 1436/1437 zm. 30 VIII 1505

Bogusław X ur. 28 lub 29 V 1454 zm. 5 X 1523

Anna Jagiellonka ur. 12 III 1476 zm. 12 VIII 1503

		Fryderyk I Oldenburg ur. 3 IX 1471 zm. 10 IV 1533 OO   9 X 1518		Zofia pomorska (ur. na pocz. 1501, zm. 13 V 1568)
Jan II ur. 28 VI 1521 zm. 2 X 1580		Elżbieta ur. 14 X 1524 zm. 15 X 1586		Adolf I ur. 25 I 1526 zm. 1 X 1586		Anna ur. 1527 zm. 4 VI 1535		Dorota ur. 1528 zm. 11 XI 1575
Fryderyk ur. 13 IV 1532 zm. 27 X 1556

Bibliografia

Opracowania

• Danske dronninger i tusind år, praca zbiorowa, Kopenhaga 2000, ISBN 87-0045504-0.
• Dehn-Nielsen H., Kings and Queens of Denmark, Kopenhaga 2007, ISBN 978-87-89542-71-3.
• Nielsen K., Askholm I., Danmarks kongelige familier i 1000 år, 2007, ISBN 978-87-91679-09-4.
• Olsen R. A., Kongerækken, Kopenhaga 2005, ISBN 87-595-2525-8.
• Rymar E., Rodowód książąt pomorskich, Szczecin 2005, ISBN 83-87879-50-9.

Opracowania online

• Suhr W., Friedrich I., Herzog von Schleswig-Holstein (niem.) [w:] Neue Deutsche Biographie (NDB) (niem.), T. 5, Dunkcer & Humblot, Berlin 1961, [dostęp 2012-01-29].

Poprzednik Izabela Habsburg

Królowa Danii 1523–1533 (1568)

Następca Dorota saska

Poprzednik Izabela Habsburg

Królowa Norwegii 1523–1533 (1568)

Następca Dorota saska