Tworzenie książki (wyłącz)
 Dodaj tę stronę do książki Pokaż książkę (0 stron) Proponowane strony

Zurych

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Zurych
Zürich
Herb
Herb Zurychu
ZurychZürich
Zurych
Zürich
Państwo  Szwajcaria
Kanton  Zurych
Kanton Zürich.png Zurych
Powierzchnia 91,88 km²
Wysokość 408 m n.p.m.
Ludność (2010)
• liczba ludności
• gęstość
• aglomeracja

387 890
4167 os./km²
1 667 000
Nr kierunkowy (+41) 44
Kod pocztowy 8000-8099
Tablice rejestracyjne ZH
Podział miasta 12 dzielnic
Miasta partnerskie San Francisco, Kunming
Położenie na mapie kantonu Zurych
Karte Kanton Zürich Bezirke 2010 clair.png
"ZurychZürich"
Zurych
Zürich
Położenie na mapie Szwajcarii
Switzerland location map.svg
"ZurychZürich"
Zurych
Zürich
47°23′N 8°32′E / 47.38333, 47.38333Na mapach: 47°23′N 8°32′E / 47.38333, 47.38333
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta
XIX-wieczny Zurych
Commons in image icon.svg

Zurych (niem. Zürich; fr. Zurich; wł. Zurigo; romansz Turitg; w miejscowym dialekcie Züri) – miasto w północno-wschodniej Szwajcarii, nad Jeziorem Zuryskim oraz rzekami Limmat i Sihl, stolica kantonu Zurychu; największe miasto i główny ośrodek gospodarczy kraju. Zurych jest największym kompleksem urbanistycznym Szwajcarii.

Spis treści

[edytuj] Historia

Założenie w 1877 roku zuryskiej giełdy wyznaczyło początek ponad stuletniego okresu, w którym Zurych odgrywał doniosłą rolę finansowej stolicy. Jednak dzieje miasta sięgają w przeszłość do niepamiętnych czasów – już w epoce neolitycznej pierwotni mieszkańcy tej ziemi budowali na brzegu Jeziora Zuryskiego osady na palach, a 2000 lat temu na szczycie wzgórza nad rzeką Limmat Rzymianie założyli posterunek celny zwany 'Turicum'. Miejsce to, dziś noszące nazwę Lindenhof, stanowi geograficzny środek miasta. Potem musiało upłynąć z góry dziesięć wieków, zanim Zurych zyskał prawa miejskie, wzrósł w siłę i sławę jako centrum wyrobu tkanin jedwabnych, wełnianych i lnianych. Po wstąpieniu do Konfederacji w 1351 roku arystokracja i wpływowi kupcy Zurychu zgodzili się dzielić władzę z przedstawicielami gildii rzemieślniczych. Dziś wielusetletnie siedziby gildii nadal zajmują poczesne miejsce wśród skarbów architektury zuryskiej Starówki.

Silne gospodarczo i politycznie miasto w XVI wieku zaczęło rozwijać się intelektualnie, do czego wydatnie przyczynił się kaznodzieja Huldrych Zwingli, głoszący nauki reformacji. Przez parę kolejnych wieków Zurych jako ośrodek liberalnej myśli przyciągał wiele osobistości, takich jak Johann Wolfgang von Goethe, Wagner, Thomas Mann, Albert Einstein, James Joyce, Lenin i Trocki. Właśnie z Zurychu w 1917 roki Lenin i jego towarzysze odjechali słynnym "zapieczętowanym pociągiem" przez Niemcy do pogrążonego w chaosie Piotrogrodu.

Podczas I wojny światowej w kabarecie "Voltaire" na Spiegelgasse narodził się dadaizm. Dziś miasto szczyci się posiadaniem ponad 50 galerii i biur wystaw wszelkiego rodzaju sztuki. Zuryski uniwersytet – największy w Szwajcarii – oraz uważana za jedną z najlepszych uczelni technicznych świata słynna ETH Zürich nadają miastu intelektualny charakter.

[edytuj] Muzea w Zurychu

[edytuj] Sport

[edytuj] Inne atrakcje

[edytuj] Media

[edytuj] Osoby związane z miastem

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne

WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło Zurych w Wikisłowniku

Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Zurych&oldid=31442532
Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla wikipedystów
Narzędzia
Drukuj lub eksportuj
W innych językach

Polecamy: Pozycjonowanie, wózki dziecięce, Kino domowe, Viagra, Kredyty